سال ۱۹۷۱ میلادی، زمانی که نیروهای امنیتی آمریکا با موجی از انتقامگیری مجرمان علیه شاهدان دادگاه روبهرو شدند، برنامهای محرمانه و پیچیده کلید خورد که امروز به یکی از شناختهشدهترین سازوکارهای حفاظت از شاهدان در جهان تبدیل شده است. این برنامه که با نام اختصاری WITSEC (Witness Security Program) شناخته میشود، وظیفهاش محافظت از خبرچینها، شاهدان کلیدی و خانوادههای آنها در برابر تهدیدهای جدی مجرمان است.
سازوکار دریافت هویت جدید
در این برنامه، شاهدانی که تهدید جانی جدی علیه خود احساس میکنند، پس از تأیید وزارت دادگستری و مارشالهای آمریکا، مجموعهای از خدمات دریافت میکنند: هویت کاملاً جدید شامل شناسنامه، گواهینامه رانندگی و سایر مدارک هویتی، محل زندگی امن در شهری دور از منطقه قبلی، و کمکهزینه مالی موقت برای شروع زندگی تازه. تمامی این اقدامات بهصورت محرمانه انجام میشود و هیچکس از هویت اصلی شاهد خبر ندارد مگر تیم حفاظتی.
قیمتی که شاهدان میپردازند
این حفاظت اما بهای سنگینی دارد. شاهدانی که وارد این برنامه میشوند، ملزم به قطع کامل ارتباط با تمام افراد گذشته خود هستند؛ حتی نزدیکترین اعضای خانواده و دوستان قدیمی. آنها نمیتوانند به شهر محل سکونت قبلی خود بازگردند، نام و ظاهر خود را تغییر میدهند و باید قواعد بسیار سختگیرانهای را که مارشالهای فدرال تعیین میکنند، رعایت کنند. هرگونه نقض این مقررات میتواند منجر به خروج از برنامه و سلب حفاظت شود.
آمار موفقیت و چالشهای باقیمانده
آمار رسمی نشان میدهد که هیچیک از شاهدان قانونمدار که تحت حفاظت این برنامه بودهاند، توسط مجرمان کشته نشدهاند؛ دستاوردی چشمگیر که اعتبار WITSEC را در سراسر جهان بالا برده است. با این حال، مواردی از بازگشت شاهدان به فعالیتهای مجرمانه یا نقض مقررات برنامه نیز گزارش شده که نشان میدهد حتی پیشرفتهترین سیستمهای حفاظتی هم خالی از چالش نیستند.
برنامه WITSEC در طول بیش از نیم قرن فعالیت خود، به الگویی برای بسیاری از کشورهای جهان تبدیل شده و نقش مهمی در مبارزه با سازمانهای جنایی سازمانیافته، قاچاق مواد مخدر و فساد اداری ایفا کرده است. این برنامه ثابت کرده که گاهی یک هویت جدید میتواند تنها راه نجات جان یک انسان باشد.
نظرات (0)