استان کرمانشاه که از دیرباز به دیار پهلوانان و مردمان باایمان شناخته می‌شود، این روزها شاهد تحولی نوین در عرصه آموزش‌های قرآنی است. در شرایطی که هجمه‌های فرهنگی و جذابیت‌های فضای مجازی ذهن و روح نوجوانان را تحت تأثیر قرار داده، مسئولان آموزشی استان تصمیم گرفته‌اند با ایجاد ۵۰ مدرسه تخصصی حفظ قرآن، پناهگاهی معنوی برای دانش‌آموزان فراهم کنند.

جزئیات طرح مدارس تخصصی قرآنی

فضل‌الله پرنوره، رئیس اداره قرآن، عترت و نماز آموزش و پرورش استان کرمانشاه، با اعلام جزئیات این طرح تحول‌آفرین توضیح داد: «در راستای اجرای سیاست‌های جذب حداکثری دانش‌آموزان به آموزه‌های دینی و با مجوز رسمی مقام عالی وزارت، امسال راه‌اندازی ۵۰ مدرسه تخصصی قرآنی را در دستور کار جدی خود قرار داده‌ایم.»

تفاوت اصلی این مدارس با مراکز آموزشی عادی در این است که آموزگاران موظف‌اند علاوه بر تدریس سرفصل‌های رسمی، روزانه یک ساعت زمان مفید را منحصراً به آموزش و حفظ جزء سی‌ام قرآن کریم اختصاص دهند. این مدارس از هفته دوم مهرماه با بودجه‌بندی مدون و برنامه‌ای منسجم کار خود را آغاز خواهند کرد.

پرنوره در ادامه افزود: «ورود تدریجی و پیوسته قرآن به برنامه روزانه دانش‌آموزان در کنار دروسی همچون علوم و ریاضی، باعث می‌شود آن‌ها به صورت ناخودآگاه با کلام وحی مأنوس شوند. این طرح حتی برای دانش‌آموزانی که در ابتدا رغبتی نشان نمی‌دهند، یک نیروی محرکه قوی خواهد بود.»

گفتنی است سال گذشته تنها ۳۰ مدرسه به صورت پاره‌وقت در این حوزه فعال بودند، اما با افزایش تعداد مدارس به ۵۰ مرکز تمام‌وقت، گام مهمی در جهت گسترش آموزش عمومی قرآن برداشته شده است. همچنین برای سایر مدارس عادی نیز کاربرگ‌های ویژه‌ای طراحی شده تا معلمان بتوانند در زمان‌های مقتضی، تمرینات حفظ قرآن را با دانش‌آموزان مرور کنند.

رقابت ۳۰۰ دانش‌آموز کرمانشاهی در مسابقات استانی

در بخش دیگری از فعالیت‌های قرآنی استان، ماراتن مسابقات قرآن، عترت و نماز دانش‌آموزی برگزار شد. در این رویداد، علاقه‌مندان از طریق سامانه‌های مجازی مستقر در مدارس ثبت‌نام کرده و پس از گذر از فیلتر مسابقات ناحیه‌ای، به مرحله استانی راه یافتند. حدود ۳۰۰ دانش‌آموز برگزیده در ۱۱ رشته تخصصی بخش دختران و ۱۰ رشته بخش پسران به رقابت پرداختند.

پس از معرفی سه نفر برتر هر رشته، آثار ۵۰ نفر از نخبگانی که مقام نخست را کسب کرده بودند، با نظارت دقیق نمایندگان وزارت متبوع ضبط و برای ارزیابی نهایی به اداره کل قرآن، عترت و نماز وزارت آموزش و پرورش ارسال شد تا جایگاه نهایی استان در سطح ملی مشخص گردد.

چالش‌های پیش‌روی مؤسسات قرآنی مردمی

با وجود این اقدامات ارزشمند، فعالان قرآنی استان کرمانشاه از چالش‌های جدی در مسیر توسعه فعالیت‌های قرآنی خبر می‌دهند. پیمان ترکمانه، مدیر مؤسسه قرآن و عترت ثقلین کرمانشاه، با نگاهی آسیب‌شناسانه به وضعیت فعلی اشاره کرد: «متأسفانه سایه تمرکزگرایی بر فعالیت‌های قرآنی سنگینی می‌کند. شهرستان‌ها با محرومیت‌ها و محدودیت‌های آزاردهنده‌ای دست‌وپنجه نرم می‌کنند.»

ترکمانه با انتقاد از وضعیت مالی مؤسسات قرآنی افزود: «امروز مؤسسات قرآنی برای بدیهی‌ترین نیازهای خود نظیر پرداخت اجاره‌بهای مکان، تأمین حقوق اساتید و تهیه اقلام اولیه کمک‌آموزشی با بن‌بست‌های جدی مواجه‌اند و تلخ‌تر آنکه هیچ اقدام عملی و ملموسی از سوی نهادهای دولتی برای رفع این دغدغه‌ها دیده نمی‌شود.»

این فعال قرآنی همچنین به ظرفیت‌های میزبانی استان اشاره کرد و گفت: «کرمانشاه به واسطه پیشینه درخشان خود در برگزاری مسابقات سراسری اوقاف، توانایی کامل برای مدیریت رویدادهای ملی را دارد، اما واقعیت این است که زیرساخت‌های فعلی ما پاسخگوی استانداردهای مسابقات بین‌المللی نیست.»

مطالبه اصلی: بازنگری در سیستم تربیت معلم

نقطه اشتراک تمام فعالان و دغدغه‌مندان قرآنی استان کرمانشاه بر یک مطالبه کلیدی و راهبردی تمرکز دارد: بازنگری اساسی در سیستم آموزش و پرورش و تربیت معلمان تراز قرآنی. ترکمانه در این خصوص تأکید کرد: «شاه‌بیت مطالبات ما از دولتمردان، تمرکز بی‌قیدوشرط بر بدنه آموزش و پرورش است. ما نیازمند برگزاری دوره‌های اورژانسی بازآموزی برای معلمان فعلی و کادرسازی برای تربیت معلمان جدید هستیم.»

وی ادامه داد: «تمام دستگاه‌های فرهنگی کشور، محصول و خروجی آموزش و پرورش را دریافت می‌کنند و تا زمانی که این وزارتخانه در نقطه مطلوب قرار نگیرد، توسعه آموزش عمومی قرآن یک سراب خواهد بود.»

فعالان این عرصه همچنین بر لزوم تخصیص ردیف‌های بودجه‌ای پایدار برای نجات مؤسسات قرآنی در حال انزوا و به‌روزرسانی مهارت‌های قرآنی معلمان تأکید دارند تا نور کلام وحی، بدون تبعیض، در دورافتاده‌ترین کلاس‌های درس شهرستان‌ها نیز تجلی یابد.

بدون شک، طنین‌انداز شدن نوای ملکوتی قرآن در کلاس‌های درس کرمانشاه و آشتی نسل جدید با مفاهیم آسمانی، افق‌های بسیار روشنی را برای پرورش نسلی متعهد و باایمان نوید می‌دهد، اما استمرار و بالندگی این نهال نورسته نیازمند حمایت‌های مداوم و جدی متولیان فرهنگی است.