روزنامه واشنگتن پست شامگاه سه‌شنبه در گزارشی مفصل به بررسی بازگشت دولت دونالد ترامپ به استراتژی فشار اقتصادی علیه ایران پرداخت. این تحلیل در شرایطی منتشر شده که آمریکا پس از شش ماه اقدامات نظامی علیه ایران که انتقادات گسترده‌ای در داخل آمریکا به دنبال داشته و موجب افزایش چشمگیر قیمت سوخت شده، حالا تصمیم گرفته ابزار اصلی فشار خود را تحریم‌های اقتصادی قرار دهد.

بازگشت به فشار اقتصادی پس از ناکامی نظامی

به نوشته واشنگتن پست، دولت ترامپ به جای ادامه ریسک‌پذیری راه‌حل نظامی که احتمالا مستلزم استقرار نیروهای آمریکایی در منطقه است، تصمیم گرفته با قطع ارتباط مقامات جمهوری اسلامی ایران با بقیه جهان، آنها را تحت فشار قرار دهد. این تغییر رویکرد در حالی صورت می‌گیرد که اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، روز دوشنبه از طرح دولت برای «انزوای اقتصادی ایران» رونمایی کرد و آن را «تهاجمی‌ترین کارزار اقتصادی برای خفه کردن اقتصاد یک کشور» توصیف کرد.

با این حال، بسنت در نشست خبری خود از ارائه جزئیات عملی این طرح خودداری کرد و همین موضوع موجب شد بسیاری از کارشناسان و تحلیلگران سیاسی، سخنان او را صرفاً یک «نمایش سیاسی» و «طبلی توخالی» برای جذب اذهان عمومی آمریکایی‌ها ارزیابی کنند.

چین، گلوگاه اصلی تحریم‌های جدید

یکی از مهم‌ترین چالش‌های پیش روی دولت ترامپ در مسیر اجرای طرح انزوای اقتصادی ایران، نقش چین به عنوان بزرگترین خریدار نفت ایران است. واشنگتن پست اشاره می‌کند که تاکنون تحریم‌های آمریکا به جای هدف قرار دادن بانک‌های بزرگ چینی یا شرکت‌های دولتی این کشور، عمدتاً بر پالایشگاه‌های کوچکتر و واسطه‌های مستقل متمرکز بوده است.

در همین راستا، شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، قرار است ماه آینده برای شرکت در یک اجلاس راهبردی به واشنگتن سفر کند. تحلیلگران معتقدند اگر شی بدون تعهد معناداری برای محدود کردن خرید نفت ایران آمریکا را ترک کند، تهدیدهای بسنت درباره انزوای اقتصادی ایران «توخالی به نظر خواهد رسید» و اعتبار این طرح زیر سؤال خواهد رفت.

ایران، کارنامه‌ای طولانی در دور زدن تحریم‌ها

شاید مهم‌ترین نکته تحلیل واشنگتن پست، اذعان به تجربه و توانمندی ایران در دور زدن تحریم‌ها باشد. این رسانه آمریکایی صراحتاً اذعان کرده که حتی اگر دولت آمریکا موفق به محدود کردن شدید صادرات نفت ایران شود، باید واقع‌بینانه بپذیرد که افزایش فشار، ایران را تسلیم نخواهد کرد.

به نوشته واشنگتن پست، اجرای جامع و کامل تحریم‌ها همواره با دشواری‌های عملی روبرو بوده و ایران با تجربه‌ای که از دهه‌ها تحریم‌ به دست آورده، مهارت‌های خود را در این زمینه به شکل قابل توجهی تقویت کرده است. این تجربه طولانی باعث شده تهران شبکه‌های پیچیده‌ای برای دور زدن محدودیت‌های اقتصادی ایجاد کند که شناسایی و مقابله با آنها برای واشنگتن کاری دشوار خواهد بود.

.implications برای آینده مناسبات

این گزارش در حالی منتشر می‌شود که تنش‌ها میان واشنگتن و تهران در بالاترین سطح خود از سال ۲۰۱۸ تاکنون قرار دارد. به نظر می‌رسد دولت ترامپ پس از شکست تاکتیک‌های نظامی، چاره‌ای جز بازگشت به سیاست تحریم نداشته، اما اذعان رسانه‌های نزدیک به جریان اصلی آمریکا به ناکارآمدی این ابزار نیز نشان‌دهنده عمق بن‌بست استراتژیک کاخ سفید در قبال ایران است.

تحلیلگران بین‌المللی معتقدند این گزارش واشنگتن پست در واقع اعترافی تلویحی به شکست سیاست فشار حداکثری آمریکا علیه ایران است. واقعیت این است که اقتصاد ایران، هرچند تحت فشار شدید، اما همچنان توانایی ادامه فعالیت‌های تجاری خود را حفظ کرده و این موضوع بزرگترین چالش دولت آمریکا در تحقق اهداف تحریمی‌اش خواهد بود.