محمد نظیفی، مدیرعامل بورس انرژی ایران، در حاشیه مراسم معارفه صندوق پروژه نیروگاههای خورشیدی نور (۳ شهریور ۱۴۰۵) با ارائه توضیحاتی درباره آخرین وضعیت معاملات بنزین وارداتی در بورس انرژی، جزئیات تازهای از سازوکار قیمتگذاری این فرآورده را تشریح کرد.
آخرین قیمت معاملهشده: ۹۰ هزار تومان
ظیفی اعلام کرد که آخرین معامله ثبتشده بنزین سوپر وارداتی در بورس انرژی حدود ۹۰ هزار تومان به ازای هر لیتر بوده است. با این حال وی تأکید کرد که این رقم لزوماً مربوط به عرضه جدیدی نیست و معاملات بنزین وارداتی تاکنون بهصورت مقطعی و در حجم محدود انجام شده است.
نظیفی همچنین با اشاره به ارقام بالاتری که در فضای رسانهای مانند نرخ ۱۵۰ هزار تومان مطرح شده بود، توضیح داد: «قیمت محمولهها باید با توجه به زمان خرید، شرایط بازار و هزینههای جانبی همان دوره بررسی شود و نمیتوان قیمت یک محموله خریداریشده در دورهای گذشته را با نرخ معامله جدید مقایسه کرد.»
چه عواملی قیمت نهایی را تعیین میکند؟
مدیرعامل بورس انرژی تأکید کرد که قیمت تمامشده بنزین وارداتی تنها به قیمت خرید محدود نمیشود. عوامل متعددی بر قیمت نهایی اثرگذار هستند:
- مبدأ تولید: کشور مبدأ و ویژگیهای فرآورده
- هزینه حملونقل: انتقال محموله از مبدأ تا مقصد
- دموراژ: هزینههای تأخیر در تخلیه یا بارگیری کشتیها
- ذخیرهسازی: هزینه نگهداری محموله تا زمان عرضه در بورس
- شرایط بازار: میزان عرضه و تقاضا در لحظه معامله
بر اساس توضیحات نظیفی، واردکنندگان قیمت پیشنهادی خود را از طریق سازوکار حراج در تابلوی بورس انرژی اعلام میکنند و قیمت نهایی بر اساس رقابت شکل میگیرد. به گفته وی، به همین دلیل نمیتوان یک نرخ ثابت و مشخص برای بنزین وارداتی تعیین کرد.
ارتباط با قیمتگذاری خوراک پالایشگاهها
نظیفی همچنین با بیان اینکه بنزین ویژه وارداتی عرضهشده در بورس انرژی در پالایشگاههای داخلی تولید نشده است، تصریح کرد که قیمت این فرآورده ارتباط مستقیمی با نحوه قیمتگذاری خوراک پالایشگاههای داخلی ندارد. این توضیح در پاسخ به ابهاماتی مطرح شد که برخی مخاطبان درباره تأثیر قیمت خوراک پالایشگاهها بر قیمت بنزین وارداتی داشتند.
تأمین مالی دولت از مسیر اوراق نفتی
در بخش دیگری از سخنان خود، مدیرعامل بورس انرژی به ظرفیت تأمین مالی دولت از محل داراییهای نفتی اشاره کرد. به گفته نظیفی، استفاده از نفت خام بهعنوان دارایی پایه برای انتشار اوراق، یکی از ظرفیتهای بازار سرمایه است که سازوکارهای قانونی آن پیشبینی شده است.
وی توضیح داد که تأمین مالی مبتنی بر نفت میتواند از طریق انتشار اوراق سلف موازی و همچنین گواهی سپرده نفت خام و میعانات گازی انجام شود و در حال حاضر یک فقره اوراق مرتبط با سهم دولت از نفت خام از سوی وزارت اقتصاد در دست پیگیری است.
یکی از مزیتهای این ابزار به گفته نظیفی، جلوگیری از فشار ترازنامهای بر بانکها است. علاوه بر این، اوراق نفتی با توجه به ماهیت دلاری نفت و قیمتگذاری آن در بازارهای جهانی، میتواند در شرایط تورمی مورد توجه سرمایهگذاران قرار گیرد. وی افزود که در صورت عرضه این اوراق، اشخاص حقیقی نیز همانند اشخاص حقوقی امکان سرمایهگذاری در آنها را خواهند داشت.
آمادگی برای راهاندازی بازار آب و گواهی صرفهجویی انرژی
نظیفی همچنین از آمادگی بورس انرژی برای میزبانی معاملات گواهی صرفهجویی انرژی در حوزههای گاز، برق و نفتگاز خبر داد و گفت مراحل پذیرش این گواهیها طی شده و تنها نیازمند اتخاذ تصمیمات نهایی و ابلاغ مقررات است.
در حوزه آب نیز مدیرعامل بورس انرژی از آمادگی برای راهاندازی معاملات آبهای نامتعارف خبر داد و اعلام کرد که بورس منتظر ابلاغ دستورالعمل مربوطه از سوی وزیر نیرو است. وی با اشاره به اختلاف قابل توجه میان قیمت تمامشده و قیمت یارانهای آب، گفت شکلگیری بازار شفاف آب میتواند ظرفیتهای اقتصادی جدیدی برای سرمایهگذاران و صنایع ایجاد کند.
مقابله با قاچاق سوخت
در پایان، نظیفی با اشاره به نقش معاملات شفاف بورس در کاهش قاچاق سوخت گفت: «هر اندازه اختلاف قیمت میان فرآوردههای یارانهای و قیمتهای واقعی افزایش پیدا کند، انگیزه قاچاق نیز بیشتر میشود.» به گفته وی، عرضه فرآوردهها در تابلوهای شفاف بورس میتواند به کاهش خروج منابع از چرخه رسمی اقتصاد کمک کند.
نظرات (0)