نخستین دوره رویداد «ماه هنر تهران» با هدف خلق اکوسیستمی پویا از هنرهای تجسمی کلید خورده است؛ رویدادی که طیف گسترده‌ای از گالری‌ها، موزه‌ها، کافه‌ها و فضاهای مستقل هنری را در سراسر پایتخت گرد هم آورده تا تجربه‌ای مشترک از هنر را برای شهروندان رقم بزند. به گفته برگزارکنندگان، این رویداد صرفاً یک نمایشگاه نیست بلکه جریانی است که می‌خواهد مرزهای میان هنرمند، ناشر، مجموعه‌دار و مخاطب را کمرنگ کند و گفتگویی باز و صمیمانه میان این بازیگران ایجاد نماید.

بیش از ۱۰۰ نقطه تهران میزبان هنر

این رویداد که از ۳۰ مرداد تا ۲۰ شهریور ۱۴۰۵ در حال برگزاری است، ۱۱۳ نقطه در سطح شهر تهران را در بر گرفته است. از این تعداد، ۴۶ گالری نقش اصلی را ایفا می‌کنند و در کنار آن‌ها ۲۲ کافه، ۲ اُپن استودیو، ۱۸ فضای مستقل هنری، ۴ کسب‌وکار هنری و ۲۱ پروژه هنری نیز مشارکت دارند. نشست‌های تخصصی مرتبط با فضای هنرهای تجسمی و اقتصاد هنر نیز در موزه هنرهای معاصر تهران و شهرکتاب‌های مشارکت‌کننده برگزار می‌شوند.

دست‌اندرکاران این رویداد معتقدند «ماه هنر تهران» به دنبال بازخوانی گذشته، درک وضعیت موجود و تصور آینده هنر است و این فرصت را فراهم می‌کند تا شهروندان در میانه روزمرگی‌های خود با جهان‌های موازی و خیال‌انگیز هنر روبه‌رو شوند و معنای تازه‌ای از «بودن در شهر» را تجربه کنند.

«فانتاسیا»؛ سرامیک و قدرت خیال‌پردازی ایرانی

در باغ موزه هنر ایرانی، نمایشگاه گروهی اعضای انجمن هنرمندان سرامیک ایران با عنوان «فانتاسیا» برپا شده است. فرزاد فرجی کیوریتوری این نمایشگاه را بر عهده دارد و فواد نجم‌الدین، پژوهشگر و منتقد هنری، متن بیانیه آن را نگاشته است. بر اساس این بیانیه، داستان‌گویی و خیال‌پردازی از بارزترین خصیصه‌های هنر ایرانی است؛ ویژگی‌ای که از هزار و یک شب تا هر لحظه و دمی در هنر ایرانی حضور دارد و جهانی تخیلی می‌سازد و اشیا را در آن جان می‌بخشد.

مجموعه «فانتاسیا» گزیده‌ای از آثار حجمی سرامیک معاصر ایران است که با تمرکز بر ظرفیت‌های روایی و خیال‌انگیز انتخاب شده و می‌کوشد تصویری نو از سرامیک امروز ایرانی را پیش چشم شهروندان بسازد.

«فست‌فوروارد ۰۷»؛ مسیر همکاری بلندمدت گالری ایرانشهر

گالری ایرانشهر نیز نمایشگاه گروهی «فست‌فوروارد ۰۷» را همزمان با این رویداد برپا کرده است. این نمایشگاه مجموعه‌ای از آثار ۳۰ هنرمند را به نمایش می‌گذارد که در طول سال‌های همکاری با گالری ایرانشهر، مسیر فعالیت حرفه‌ای‌شان به سوی پروژه‌های انفرادی و کیوریتوریال هدایت شده است. هفتمین دوره «فست فوروارد» علاوه بر معرفی هنرمندان نام‌آشنایی چون احسان برآبادی، رضا بهاروند و مریم سالور، بستری برای معرفی هنرمندانی نیز فراهم کرده که تاکنون امکان برگزاری نمایشگاه انفرادی در این گالری را نداشته‌اند.

«آراسته به زیور طبع»؛ بازخوانی جایگاه چاپ در هنر

نمایشگاه «آراسته به زیور طبع» با آثاری از هنرمندانی چون ماری شایانس، پروانه اعتمادی، حسین زنده‌رودی و رضا لواسانی برگزار شده است. به نوشته مرتضی آکوچیکان، نویسنده بیانیه این نمایشگاه، پیش از آنکه تصویر به صفحه نمایش و جهان دیجیتال برسد، چاپ امکان دیگری برای دیدن و دیده‌شدن فراهم کرد. در فرهنگ فارسی، وقتی اثری به مرحله چاپ می‌رسید، از آن با عبارت «به زیور طبع آراسته شد» یاد می‌شد.

این نمایشگاه به چاپ نه صرفاً به‌عنوان شیوه‌ای برای بازتولید اثر، بلکه به‌عنوان امکانی برای گردش تصویر و گسترش رابطه میان اثر و مخاطب می‌نگرد. از این منظر، تکثیر به معنای از دست رفتن اصالت نیست بلکه راهی است برای گسترش امکان‌های حضور اثر در میان شمار بیشتری از مردم.

«کاغذ؛ از ماده تا معنا»؛ روایتی شاعرانه از کاغذ معاصر

در دیگر بخش‌های این رویداد، نمایشگاه گروهی «کاغذ؛ از ماده تا معنا» با آثار ۱۰ هنرمند برگزار شده است. بهنام کامرانی در بیانیه این نمایشگاه تأکید کرده که کاغذ در تاریخ فرهنگ و هنر ایران تنها بستری برای ثبت اندیشه نبوده، بلکه ماده‌ای بوده که حافظه، دانش، شعر، تصویر و تجربه را در خود حمل کرده است.

آثار این نمایشگاه طیفی از رویکردها را شامل می‌شود؛ از احیای سنت‌های کاغذسازی دستی و بهره‌گیری از مواد بومی گرفته تا تجربه‌های معاصر در مجسمه‌سازی کاغذی، چیدمان، کتاب هنرمند، هنر الیاف و پژوهش‌های میان‌رسانه‌ای. کاغذ در این آثار هم‌زمان ماده، تصویر، شیء و ایده است و همچنان یکی از پیچیده‌ترین و شاعرانه‌ترین رسانه‌های هنر معاصر به شمار می‌رود.

جریانی که هنر را از حصار خارج می‌کند

«ماه هنر تهران» با رویکردی جامع تلاش می‌کند هنر تجسمی را نه به عنوان یک اتفاق موقت بلکه به عنوان جریانی مستمر در بطن زندگی شهری معرفی کند. در این رویداد، هنر ابزاری است برای بازخوانی گذشته، درک وضعیت موجود و تصور آینده و هدف آن این است که هر شهروندی، در هر نقطه‌ای از شهر، با هنر مواجه شود و از آن متاثر گردد.