دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، با امضای یک فرمان اجرایی جدید، وضعیت اضطراری ملی در ارتباط با امنیت شبکه برق این کشور اعلام کرد. بر اساس این فرمان، خرید، واردات و نصب تجهیزات برقی خارجی و همچنین نرم‌افزارها و قطعات دیجیتال حیاتی مرتبط با شبکه برق، در صورتی که امنیت و پایداری این شبکه را به خطر بیندازد، ممنوع خواهد بود.

به گزارش تابناک به نقل از ایرنا، این فرمان با هدف جلوگیری از نفوذ و آسیب‌پذیری‌های احتمالی در زیرساخت حیاتی برق آمریکا صادر شده است و به دولت فدرال اختیارات گسترده‌ای برای کنترل زنجیره تأمین تجهیزات انرژی می‌دهد.

ممنوعیت خرید و نصب تجهیزات خارجی حساس

بر اساس جزئیات منتشر شده از این فرمان، هرگونه خرید، واردات و نصب تجهیزات برقی تولید خارج و همچنین سامانه‌های نرم‌افزاری و قطعات دیجیتال کلیدی که در شبکه برق آمریکا به کار می‌روند، چنانچه تهدیدی برای امنیت ملی یا پایداری شبکه تشخیص داده شود، متوقف خواهد شد.

ترامپ در این فرمان به وزیر انرژی دستور داده است تا در کوتاه‌ترین زمان، مقررات لازم برای اجرای این محدودیت‌ها را تدوین کند، معیارهای تشخیص خطر را مشخص سازد و فهرست تأمین‌کنندگان و شرکت‌های خارجی مشمول ممنوعیت را شناسایی و اعلام کند.

این فرمان به‌صورت خاص بر کشورهایی متمرکز است که تحت تحریم‌های تسلیحاتی یا تحریم‌های یک‌جانبه آمریکا قرار دارند و یا از نگاه واشنگتن، اقداماتی علیه منافع ایالات متحده انجام می‌دهند.

هشدار درباره درهای پشتی دیجیتال و خطر کنترل از راه دور

یکی از محورهای اصلی فرمان جدید، هشدار نسبت به خطرهای پنهان در تجهیزات وارداتی است. در متن فرمان آمده است که برخی تجهیزات ساخت خارج ممکن است حاوی ورودی‌ها و قابلیت‌های دیجیتال پنهان در نرم‌افزار خود باشند که به یک دولت خارجی اجازه می‌دهد در مواقع حساس، این تجهیزات را از راه دور کنترل، مختل یا به‌طور کامل خاموش کند.

به باور کاخ سفید، چنین آسیب‌پذیری می‌تواند در شرایط بحرانی، کل شبکه برق را با اختلال مواجه کرده و پیامدهای امنیتی و اقتصادی گسترده‌ای برای آمریکا به همراه داشته باشد. از همین رو، دولت ترامپ قصد دارد با سخت‌گیری بیشتر بر واردات، راه نفوذ احتمالی از طریق سخت‌افزار و نرم‌افزار را مسدود کند.

نامی از چین برده نشد، اما سایه پکن پررنگ است

اگرچه در متن رسمی فرمان نامی از چین به میان نیامده، اما کارشناسان و رسانه‌های آمریکایی تأکید می‌کنند که قطعات و تجهیزات چینی شبکه برق، سال‌هاست نگرانی اصلی نهادهای امنیتی و اطلاعاتی ایالات متحده بوده است.

واشنگتن پیش از این نیز تجربه مشابهی را در حوزه مخابرات دنبال کرده بود؛ به‌طوری که متحدان خود را برای کنار گذاشتن دو غول فناوری چینی، هواوی و زد‌تی‌ای، از پروژه‌های توسعه شبکه‌های نسل جدید تلفن همراه تحت فشار قرار داد. دولت آمریکا مدعی بود که پکن می‌تواند این شرکت‌ها را به جاسوسی یا خرابکاری سایبری وادار کند؛ ادعایی که با قرار گرفتن این دو شرکت در فهرست سیاه نهادهای نظارتی آمریکا همراه شد.

به نظر می‌رسد فرمان جدید نیز در ادامه همان رویکرد سخت‌گیرانه واشنگتن در قبال زنجیره تأمین فناوری‌های حساس و تلاش برای کاهش وابستگی به قطعات چینی تدوین شده است.

وابستگی روزافزون آمریکا به برق پایدار

رئیس‌جمهور آمریکا در توضیح ضرورت این فرمان، به تحولات فناوری و رشد بی‌سابقه تقاضا برای برق اشاره کرده است. به گفته ترامپ، رونق مراکز داده مرتبط با هوش مصنوعی و توسعه سایر پروژه‌های پیشرفته فناوری، ایالات متحده را بیش از هر زمان دیگری به شبکه‌ای پایدار، امن و بدون وقفه از انرژی برق وابسته کرده است.

وی تأکید کرده است که در شرایط کنونی، هرگونه اختلال یا خاموشی گسترده در شبکه برق، خسارتی به‌مراتب سنگین‌تر و گسترده‌تر از گذشته به اقتصاد، امنیت و زندگی روزمره مردم وارد خواهد کرد.

به همین دلیل، دولت آمریکا حفاظت از زیرساخت برق را نه‌تنها یک موضوع فنی، بلکه یک مسأله امنیت ملی می‌داند و معتقد است باید با ابزارهای حقوقی و اضطراری از آن صیانت کرد. صدور وضعیت اضطراری ملی، به کاخ سفید این امکان را می‌دهد که بدون نیاز به مصوبه جدید کنگره، محدودیت‌های فوری و گسترده‌ای را اعمال کند.

انتظار می‌رود وزارت انرژی آمریکا در هفته‌های آینده، دستورالعمل‌های اجرایی این فرمان، فهرست تجهیزات مشمول و نحوه ارزیابی ریسک تأمین‌کنندگان خارجی را به‌صورت رسمی منتشر کند.