وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به جایگاه والای صحیفه سجادیه در منظومه معارف اسلامی گفت این کتاب شریف تنها مجموعهای از دعاها نیست، بلکه الگویی جامع برای انسانسازی، جامعهسازی و تربیت فرهنگی نسل جدید به شمار میرود.
به گزارش خبرنگار مهر، سیدعباس صالحی عصر پنجشنبه در اجلاسیه «تبیین شخصیت پیامبر اعظم (ص) از منظر صحیفه سجادیه» که در یزد برگزار شد، با گرامیداشت یاد امام خمینی (ره)، رهبر معظم انقلاب و شهدای انقلاب اسلامی، دفاع مقدس، جبهه مقاومت و شهدای جنگ تحمیلی ۱۲ روزه، سخنرانی خود را آغاز کرد.
ربیع؛ ماه پیوند با پیامبر رحمت
صالحی با اشاره به قرار گرفتن در آستانه سالروز میلاد پیامبر اعظم (ص) اظهار کرد: ماه ربیعالاول در مناسبات مسلمانان با پیامبر رحمت، جایگاهی ویژه و تاریخی دارد. زندگی نورانی پیامبر اسلام (ص) سه مقطع سرنوشتساز میلاد، بعثت و هجرت را در خود جای داده که هر یک نقطه عطفی در تاریخ بشریت محسوب میشود.
وی افزود: هجرت پیامبر اکرم (ص) از مکه به مدینه، تنها یک جابهجایی جغرافیایی نبود، بلکه سرآغاز فرآیند جامعهسازی و تمدنسازی اسلامی بود؛ جایی که نخستین هستههای جامعه ایمانی شکل گرفت و الگوی حکمرانی مبتنی بر اخلاق و عدالت پایهگذاری شد.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی ادامه داد: امسال که سالگرد میلاد پیامبر اعظم (ص) با ویژگی خاصی همراه است، شایسته است این مناسبت بزرگ هم در اقامه شعائر و آیینهای دینی و هم در ساحت معرفتی و وجودی، پررنگتر از گذشته گرامی داشته شود و ابعاد شخصیتی آن حضرت برای نسل امروز تبیین گردد.
پیوند عمیق صحیفه با معارف نبوی
صالحی انتخاب موضوع پیوند شخصیت پیامبر اعظم (ص) با صحیفه سجادیه را برای این اجلاسیه انتخابی دقیق و شایسته دانست و گفت: ارتباط صحیفه سجادیه با پیامبر اکرم (ص) و معارف نبوی بسیار عمیقتر از آن است که تنها به دعای دوم این کتاب که درود بر پیامبر است، محدود شود. سراسر صحیفه، شرح عملی سیره و اخلاق نبوی در قالب دعا و مناجات است.
وی با اشاره به تلاشهای صورتگرفته پس از پیروزی انقلاب اسلامی برای معرفی این اثر گرانقدر تصریح کرد: باید ضمن قدرشناسی از داشتههای معرفتی خود، مسیر طیشده را نیز به درستی ببینیم. امروز صحیفه سجادیه به زبانهای مختلف زنده دنیا ترجمه شده و دهها شرح، تفسیر و پژوهش گسترده پیرامون آن تولید شده است. این حرکت علمی و فرهنگی نشان میدهد که جامعه علمی کشور به اهمیت این گنجینه پی برده است.
ظرفیتی برای گفتوگوی بین ادیان
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی صحیفه سجادیه را یکی از مهمترین ظرفیتهای جمهوری اسلامی ایران برای گفتوگو با پیروان سایر ادیان و مذاهب توصیف کرد و گفت: ما با تمام وجود میتوانیم به صحیفه سجادیه بهعنوان میراثی ارزشمند و معرفتی افتخار کنیم.
صالحی توضیح داد: وقتی ترجمهای روان از یکی از دعاهای صحیفه را در اختیار یک مخاطب مسیحی، یهودی، بودایی یا پیرو آیین هندو قرار میدهیم، او بیدرنگ با مفاهیم انسانی، اخلاقی و معنوی آن ارتباط برقرار میکند. مفاهیمی چون کرامت انسان، رحمت، عدالت، امید و توکل، زبان مشترک همه ادیان الهی و حتی مکاتب اخلاقمحور است و صحیفه این زبان مشترک را به زیباترین شکل ارائه میدهد. این ویژگی، فرصتی کمنظیر برای دیپلماسی فرهنگی و گفتوگوی بین ادیان فراهم میکند.
انتقال معارف در قالب مناجات؛ هنری تربیتی
وی در تبیین ویژگیهای معرفتی صحیفه سجادیه اظهار کرد: صحیفه را میتوان فرآوردهای ناب از معارف قرآن کریم و کلام اهلبیت (ع) دانست که در قالب لطیف و نفوذپذیر دعا و مناجات، مفاهیم عمیق اعتقادی و اخلاقی را به جان و دل مخاطب منتقل میکند.
صالحی یکی از برجستهترین وجوه صحیفه را ظرفیت جامعهسازی آن عنوان کرد و افزود: در صحیفه سجادیه، جامعهسازی از مسیر ترکیب حکمت و معرفت در زبان دعا صورت میگیرد؛ بدون آنکه مخاطب احساس کند در برابر یک کلاس درس رسمی و تعلیمی قرار گرفته است.
وی ادامه داد: در آموزش مستقیم و زبان تعلیمی، انسان گاهی در برابر آموزهها حالت تدافعی میگیرد و پذیرش مفاهیم زمانبر و دشوار میشود، اما در زبان مناجات، مفاهیم بهصورت تدریجی، عاطفی و غیرمستقیم در وجود انسان رسوخ میکند و اثر تربیتی عمیقتر و ماندگارتری بر جای میگذارد. همین ویژگی است که صحیفه را به ابزاری تربیتی منحصربهفرد تبدیل کرده است.
از عدالتگستری تا کنترل خشم
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به مضامین اجتماعی و تمدنی صحیفه سجادیه خاطرنشان کرد: در این کتاب نورانی، تنها به عبادات فردی مانند نماز و روزه بسنده نشده است، بلکه طیف وسیعی از مسائل اجتماعی از جمله عدالت و عدالتگستری، کنترل خشم و غضب، جذب افراد فاصلهگرفته از جامعه، کاهش شکافها و اختلافها میان مسلمانان و تقویت همبستگی اجتماعی مورد توجه قرار گرفته است.
صالحی تأکید کرد: هنر جامعه اسلامی این نیست که افراد را طرد کند و از دایره خود براند، بلکه هنر اصلی در جذب کسانی است که به هر دلیلی از متن جامعه فاصله گرفتهاند و تلاش برای کاهش فاصلهها و ترمیم پیوندهاست. صحیفه سجادیه به ما میآموزد که در روابط اجتماعی، خوبیها را برجسته کنیم و تا حد امکان عیبها و لغزشها را بپوشانیم تا سرمایه اجتماعی حفظ شود.
صحیفه؛ مسیر غیرمستقیم تربیت نسل جدید
وی با تأکید بر ضرورت فعالسازی بیشتر ظرفیتهای مغفول صحیفه سجادیه گفت: کار کردن در حوزه صحیفه و ترویج معارف آن، بخشی از پروژه بزرگ جامعهسازی اسلامی است. انتخاب یک روز در تقویم بهعنوان «روز صحیفه سجادیه» و نیز طرح «پایتخت صحیفه» با همین نگاه راهبردی دنبال میشود تا توجه افکار عمومی، نهادهای فرهنگی و نسل جوان بیش از پیش به این میراث جلب شود.
صالحی افزود: برای نسل جدید که با زبان نصیحت مستقیم کمتر ارتباط برقرار میکند، صحیفه سجادیه میتواند یکی از مسیرهای غیرمستقیم، جذاب و بسیار مؤثر تربیتی و نسلسازی باشد. ما باید تلاش کنیم این میراث ارزشمند را به یک مدل عملی برای انسانسازی، تربیت فرهنگی و اخلاقی تبدیل کنیم و آن را از قفسه کتابخانهها به متن زندگی روزمره بیاوریم.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در پایان ابراز امیدواری کرد به برکت ایام پرنور میلاد پیامبر اعظم (ص) و مجالسی که به نام و یاد خاندان پیامبر (ص) برپا میشود، ملت ایران بتواند در کنار یکدیگر دشمنان خود را ناکام گذاشته و برای حل مشکلات داخلی کشور گامبهگام و با همدلی پیش برود.
نظرات (0)