استاندار تهران با اشاره به انباشت چالشهای محیط زیستی در پایتخت تأکید کرد که بخش مهمی از این مشکلات ناشی از بارگذاری جمعیتی فراتر از ظرفیت زیستی و زیرساختی استان است؛ وضعیتی که طی دههها شکل گرفته و امروز خود را در حوزههای آب، انرژی، حملونقل و آلودگی هوا نشان میدهد.
محمدصادق معتمدیان عصر پنجشنبه در نشست مشترک با تشکلهای زیستمحیطی استان تهران که با حضور شینا انصاری، معاون رئیسجمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست برگزار شد، گفت توجه به محیط زیست از دغدغههای جدی دولت چهاردهم است و مسائلی که امروز با آن روبهرو هستیم، محصول یک یا دو سال اخیر نیست، بلکه حاصل روندهای چند دههای توسعه نامتوازن در پایتخت است.
تهران؛ فراتر از ظرفیت پیشبینیشده
به گفته استاندار تهران، تمرکز کمنظیر جمعیت، دانشگاهها، مراکز درمانی، خدمات عمومی، فعالیتهای اقتصادی و شبکههای ملی حملونقل در تهران، شرایط این استان را با سایر مناطق کشور کاملاً متفاوت کرده است. علاوه بر جمعیت ساکن، روزانه میلیونها نفر به عنوان جمعیت شناور برای کار، تحصیل، درمان و دریافت خدمات وارد تهران میشوند و همین رفتوآمد گسترده، فشار مضاعفی بر زیرساختها وارد میکند.
معتمدیان «بارگذاری جمعیتی» را واژه مشترک بسیاری از مسائل استان دانست و افزود: ظرفیتهای زیستی و زیرساختی تهران متناسب با این حجم از جمعیت توسعه نیافته و نتیجه آن امروز در همه بخشها دیده میشود؛ از کمبود آب و ناترازی انرژی گرفته تا ترافیک، آلودگی هوا و کمبود سرانههای آموزشی و درمانی. به گفته او، بدون توجه به این ناترازی، هر تصمیم توسعهای میتواند عمق بحران را بیشتر کند.
ساختوساز بیضابطه و پرسش بیپاسخ درباره زیرساختها
استاندار تهران با انتقاد از ادامه روند بارگذاریهای رسمی بدون پیوست زیرساختی هشدار داد: برآوردها نشان میدهد تنها از مسیر ساختوسازهای رسمی، سالانه ظرفیت سکونت برای دستکم حدود ۵۰۰ هزار نفر در استان ایجاد میشود. این در حالی است که پیش از هر مجوز جدید باید به روشنی مشخص شود آب، برق، مدرسه، بیمارستان، حملونقل و سایر خدمات مورد نیاز این جمعیت جدید از چه محلی و چگونه تأمین خواهد شد.
وی تأکید کرد که توسعه بدون محاسبه سرانههای خدماتی، نه تنها کیفیت زندگی شهروندان را کاهش میدهد، بلکه تابآوری کلانشهر تهران را در برابر بحرانهایی مانند خشکسالی و آلودگی هوا تضعیف میکند.
بحران آب؛ شش سال خشکسالی کمسابقه
معتمدیان بحران آب را یکی از جدیترین پیامدهای تراکم جمعیت و توسعه نامتوازن در تهران خواند و گفت: پایتخت شش سال متوالی خشکسالی را پشت سر گذاشته که در بازههای آماری اخیر کمسابقه بوده است. این وضعیت، منابع آبی استان را به شدت تحت فشار قرار داده است.
به گفته او، در گذشته بخش عمده آب تهران از منابع سطحی و سدها تأمین میشد و تنها حدود ۳۰ درصد از منابع زیرزمینی برداشت صورت میگرفت، اما در سالهای اخیر این نسبت به شدت برهم خورده و وابستگی به آبهای زیرزمینی افزایش یافته است؛ روندی که به هیچ وجه پایدار نیست و میتواند به فرونشست زمین و افت کیفی منابع آبی منجر شود.
استاندار تهران با اشاره به اقدامات دولت برای مدیریت شرایط اضطراری آب گفت: پروژه انتقال آب از غرب تهران با پیگیری مستقیم رئیسجمهور و همکاری دستگاههای مسئول با سرعت بیشتری دنبال شد تا بخشی از فشار موجود کاهش یابد، اما راهحل پایدار تهران صرفاً اجرای پروژههای انتقال آب نیست. به گفته وی، همزمان باید سه محور اصلی شامل مدیریت مصرف، کنترل بارگذاری جمعیتی و اصلاح الگوی توسعه استان به طور جدی در دستور کار قرار گیرد.
جهش ۲۰ برابری ظرفیت انرژی خورشیدی در پایتخت
معتمدیان توسعه انرژیهای تجدیدپذیر را از دیگر محورهای کلیدی برای افزایش تابآوری تهران دانست و از رشد کمسابقه ظرفیت نیروگاههای خورشیدی در استان خبر داد. وی گفت: پیش از آغاز به کار دولت چهاردهم، ظرفیت نیروگاههای خورشیدی تهران تنها حدود ۲۳ مگاوات بود، اما با شتاب گرفتن طرحها، این ظرفیت اکنون به حدود ۴۰۰ مگاوات رسیده یا در آستانه تکمیل قرار دارد؛ رشدی نزدیک به ۲۰ برابری در مدت زمانی کوتاه.
به گفته استاندار تهران، توسعه انرژی خورشیدی به نیروگاههای بزرگ محدود نمانده و الگوهای متنوعی در حال اجراست؛ از تجهیز شهرکهای صنعتی و مدارس و مساجد گرفته تا مراکز درمانی، بخش کشاورزی و تولید پراکنده برق در مقیاس کوچک. وی به عنوان نمونه به افتتاح نیروگاه خورشیدی ۹۵ مگاواتی شهرک صنعتی شمسآباد اشاره کرد و گفت توسعه پروژههای مشابه در سایر شهرکهای صنعتی نیز در دستور کار است؛ اقدامی که علاوه بر کمک به رفع ناترازی انرژی، به کاهش انتشار آلایندهها و افزایش پایداری شبکه انرژی استان کمک میکند.
حملونقل عمومی حومهای؛ حلقه مغفول کاهش آلودگی
استاندار تهران حملونقل عمومی را یکی از مؤثرترین ابزارها برای کاهش مصرف سوخت، ترافیک و آلودگی هوا دانست و گفت: در سالهای گذشته توسعه حملونقل عمومی عمدتاً بر محدوده شهر تهران متمرکز بوده، در حالی که شهرستانهای پرتراکم غرب، جنوب و شرق استان نیز به شدت نیازمند شبکه حملونقل عمومی کارآمد هستند.
وی افزود: استفاده بهتر از ظرفیت موجود شبکه ریلی برای اتصال شهرستانها به پایتخت و تقویت خطوط حومهای به طور جدی دنبال میشود. توسعه این شبکه میتواند سهم سفر با خودروی شخصی را به شکل محسوسی کاهش دهد و اثر مستقیمی بر بهبود کیفیت هوا و کاهش زمان سفر شهروندان داشته باشد.
از جلسات عمومی تا میزهای تخصصی با تشکلهای محیط زیستی
معتمدیان در پایان با استقبال از نقشآفرینی تشکلهای زیستمحیطی تأکید کرد که استانداری تهران آماده است سطح همکاری با سازمانهای مردمنهاد را از جلسات عمومی به نشستهای تخصصی و مسئلهمحور ارتقا دهد؛ به گونهای که برای هر چالش، دستگاه اجرایی مسئول در کنار متخصصان و فعالان محیط زیست قرار گیرد و راهحل مشترک تدوین شود.
وی با بیان اینکه دولت به تنهایی قادر به حل مسائل پیچیده و چندلایه تهران نیست، گفت: مشارکت شهروندان، دانشگاهها، متخصصان و سازمانهای مردمنهاد باید به بخشی از نظام تصمیمسازی و اجرای راهحلها تبدیل شود. استاندار تهران همچنین بر ضرورت تدوین و تکمیل برنامههای تابآوری استان با مشارکت دستگاههای تخصصی و بهرهگیری از ظرفیت تشکلها تأکید کرد و افزود: سلامت مردم و کیفیت زیست در تهران موضوعی حاشیهای نیست، بلکه یکی از اصلیترین شاخصهای حکمرانی مطلوب و توسعه پایدار پایتخت به شمار میرود.
نظرات (0)