همکاری‌های برقی میان ایران و ترکمنستان وارد مرحله تازه‌ای شده است؛ مرحله‌ای که بر توسعه زیرساخت‌های انتقال، ترانزیت انرژی و تبادل خدمات فنی و مهندسی متمرکز است. در همین راستا، مدیرعامل شرکت توانیر در رأس هیئتی تخصصی به عشق‌آباد سفر کرده و با مقام‌های ارشد انرژی ترکمنستان دیدار و گفت‌وگو کرده است.

محمد اله‌داد، مدیرعامل توانیر و هیئت همراه در روزهای سوم و چهارم شهریور در محل وزارت انرژی ترکمنستان در عشق‌آباد با سردار ساپاروف، معاون وزیر انرژی این کشور دیدار کردند. محور اصلی این مذاکرات، بررسی راهکارهای تقویت همکاری‌های دوجانبه در بخش برق و استفاده حداکثری از ظرفیت‌های متقابل دو کشور عنوان شده است.

محورهای اصلی مذاکرات

بر اساس آنچه اعلام شده، در این نشست دو روزه، مجموعه‌ای از موضوعات راهبردی صنعت برق مورد بررسی قرار گرفت که مهم‌ترین آن‌ها به شرح زیر است:

  • احداث خطوط سوم و چهارم ارتباطی برق میان ایران و ترکمنستان برای افزایش پایداری و ظرفیت تبادل انرژی
  • توسعه ترانزیت برق با بهره‌گیری از موقعیت جغرافیایی دو کشور در منطقه
  • افزایش حجم واردات برق از ترکمنستان در زمستان سال جاری به منظور کمک به تأمین پایدار شبکه ایران
  • توسعه صادرات کالا و خدمات فنی و مهندسی صنعت برق ایران به ترکمنستان

همچنین سازوکارهای اجرایی احداث خط چهارم ارتباطی به‌صورت ویژه مورد بحث قرار گرفت و دو طرف درباره نحوه مشارکت و زمان‌بندی اجرای آن تبادل نظر کردند.

استفاده از توان شرکت‌های ایرانی در ترکمنستان

یکی دیگر از محورهای مهم گفت‌وگو، بهره‌مندی از ظرفیت شرکت‌های توانمند ایرانی برای اجرای طرح‌های تعمیرات و نگهداری شبکه برق ترکمنستان بود. صنعت برق ایران در سال‌های گذشته تجربه گسترده‌ای در زمینه طراحی، اجرا، بهره‌برداری و نگهداری شبکه‌های انتقال و توزیع به دست آورده و اکنون این توانمندی به‌عنوان یکی از ظرفیت‌های صادرات خدمات فنی و مهندسی مطرح است.

در این دیدار، طرف ترکمنستانی نسبت به استفاده از دانش و تجربه شرکت‌های ایرانی در حوزه بازسازی و نگهداری تأسیسات برقی ابراز علاقه کرد و مقرر شد زمینه‌های همکاری در این بخش به‌صورت دقیق‌تر بررسی شود.

تأکید بر تسریع در اجرای توافقات

دو طرف در پایان مذاکرات با تأکید بر ضرورت تقویت همکاری‌های برقی، بر پیگیری جدی طرح‌های مشترک و تسریع در اجرای توافقات به‌دست‌آمده تأکید کردند. به گفته مسئولان حاضر، اراده مشترکی برای عملیاتی کردن پروژه‌های زیرساختی وجود دارد و هر دو کشور به دنبال تبدیل تفاهم‌های فعلی به قراردادهای اجرایی در کوتاه‌مدت هستند.

از نگاه کارشناسان، توسعه خطوط ارتباطی جدید نه‌تنها به افزایش تبادل برق در فصول اوج مصرف کمک می‌کند، بلکه می‌تواند زمینه را برای اتصال شبکه برق دو کشور به شبکه‌های منطقه‌ای و توسعه ترانزیت انرژی در آسیای مرکزی فراهم سازد. این موضوع به‌ویژه در فصل زمستان که نیاز مصرف در ایران افزایش می‌یابد، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

تشکیل کارگروه فنی مشترک

برای پیگیری مستمر و تخصصی موضوعات مطرح‌شده، دو کشور بر تشکیل کارگروه فنی مشترک توافق کردند. این کارگروه مأموریت دارد احداث و توسعه خطوط ارتباطی، مسائل فنی و اجرایی ترانزیت، و همکاری در حوزه خدمات مهندسی را به‌صورت منظم پیگیری کند.

قرار است کارگروه مشترک با حضور کارشناسان و متخصصان صنعت برق دو کشور تشکیل شود و با برگزاری نشست‌های دوره‌ای، روند پیشرفت پروژه‌ها را رصد و موانع احتمالی را برطرف کند. هدف اصلی این سازوکار، تسریع در روند همکاری‌ها و جلوگیری از وقفه در اجرای طرح‌های توافق‌شده اعلام شده است.

سفر هیئت توانیر به ترکمنستان و توافقات حاصل از آن، نشانه‌ای از عزم دو همسایه برای تعمیق روابط در حوزه انرژی به شمار می‌رود؛ حوزه‌ای که می‌تواند به بستری برای گسترش همکاری‌های اقتصادی گسترده‌تر میان تهران و عشق‌آباد تبدیل شود.