منابع دیپلماتیک از وجود یک گزارش طبقهبندیشده با سطح «فوقمحرمانه» درباره تحولات اخیر در ساختار اطلاعاتی آمریکا خبر دادهاند؛ گزارشی که به گفته شبکه المیادین، تصویر نگرانکنندهای از تضعیف تدریجی دفتر مدیر اطلاعات ملی ایالات متحده (ODNI) ترسیم میکند.
بر اساس اطلاعات منتشرشده، این گزارش توسط دو کمیته امنیت داخلی و امنیت ملی مجلس نمایندگان آمریکا تهیه شده و در آن به برکناری شمار قابل توجهی از مدیران و کارشناسان ارشد این نهاد اشاره شده است. نکته قابل توجه، حضور متخصصان حوزههای حساس از جمله روسیه، چین و اتحادیه اروپا در میان افراد برکنارشده است؛ حوزههایی که نقش محوری در ارزیابی تهدیدات راهبردی واشنگتن دارند.
جزئیات گزارش فوقمحرمانه و دامنه تغییرات
منابع آگاه به المیادین گفتهاند که روند تغییرات فراتر از جابهجاییهای مقطعی است و به نظر میرسد برنامهای گسترده برای بازآرایی نیروی انسانی در دفتر مدیر اطلاعات ملی در جریان است. طبق این گزارش، احتمال اخراج حدود ۴۰۰ کارمند دیگر نیز وجود دارد؛ اقدامی که در صورت اجرا میتواند حتی کارکنان مرکز ملی مبارزه با تروریسم آمریکا (NCTC) را که زیرمجموعه همین تشکیلات محسوب میشود، شامل شود.
این در حالی است که پیشتر نیز در دوره ریاست تولسی گابارد بر دفتر مدیر اطلاعات ملی، شمار کارکنان این مجموعه از حدود ۲ هزار نفر به نزدیک ۱۳۰۰ نفر کاهش یافته بود. کاهشی که از همان زمان با انتقادهایی درباره تضعیف ظرفیت کارشناسی این نهاد همراه شد و اکنون با موج جدید برکناریها، ابعاد تازهای یافته است.
تغییر در تحلیلها درباره ایران و روسیه
بخش دیگر گزارش که حساسیت زیادی برانگیخته، به تغییرات محتوایی در گزارشها و ارزیابیهای اطلاعاتی مربوط به جنگ و پرونده ایران اختصاص دارد. منابع دیپلماتیک تأکید کردهاند که این تغییرات صرفاً اداری و تشکیلاتی نبوده و تحلیلهای اطلاعاتی نیز در راستای خواستههای دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، دستخوش بازنویسی شده است.
به گفته این منابع، برخی ارزیابیهای مرتبط با ایران و همچنین رویکرد واشنگتن در قبال روسیه، پس از اعمال تغییرات مدیریتی، بازنگری و تعدیل شدهاند. این موضوع از نگاه ناظران میتواند استقلال تحلیلی جامعه اطلاعاتی را زیر سؤال ببرد؛ استقلالی که به طور سنتی قرار است ارزیابیهای بیطرفانه و مبتنی بر شواهد را به کاخ سفید ارائه دهد، نه تحلیلهای همسو با ملاحظات سیاسی روز.
انتقاد کنگره؛ اتهام پاکسازی مخالفان
مخالفان دولت ترامپ در کنگره معتقدند آنچه در دفتر مدیر اطلاعات ملی رخ میدهد، بیش از یک اصلاح ساختاری، تلاشی هدفمند برای کنار زدن صداهای منتقد است. به باور آنها، افرادی که دیدگاه متفاوتی درباره سیاست آمریکا در قبال روسیه و ایران داشتهاند، به طور خاص در معرض حذف قرار گرفتهاند.
این نمایندگان هشدار دادهاند که حذف کارشناسان باسابقه در حوزههای روسیه، چین و اروپا میتواند خلأ جدی در فهم تحولات بینالمللی ایجاد کند. بهویژه در شرایطی که رقابت راهبردی با چین، جنگ در اوکراین و پرونده هستهای و منطقهای ایران، نیازمند تحلیلهای دقیق و چندلایه است، تضعیف بدنه کارشناسی میتواند هزینههای امنیتی برای واشنگتن به همراه داشته باشد.
پیامدهای احتمالی برای توان اطلاعاتی آمریکا
منابع دیپلماتیک تأکید کردهاند که ادامه این روند میتواند دو پیامد مستقیم داشته باشد: نخست، کاهش توانمندیهای تحلیلی دفتر مدیر اطلاعات ملی به عنوان نهاد هماهنگکننده ۱۸ آژانس اطلاعاتی آمریکا، و دوم، تغییر در نحوه ارائه ارزیابیهای اطلاعاتی به کاخ سفید.
دفتر مدیر اطلاعات ملی که پس از حملات ۱۱ سپتامبر برای رفع ناهماهنگی میان نهادهای اطلاعاتی تأسیس شد، وظیفه تجمیع، ارزیابی و ارائه «ارزیابی ملی اطلاعاتی» به رئیسجمهور و شورای امنیت ملی را بر عهده دارد. هرگونه اختلال در بدنه کارشناسی یا سیاسیشدن تحلیلها، میتواند دقت این ارزیابیها و در نتیجه کیفیت تصمیمسازی در حوزه امنیت ملی را تحت تأثیر قرار دهد.
ناظران میگویند اگر موج اخراجهای جدید اجرایی شود و دامنه آن به مرکز ملی مبارزه با تروریسم نیز برسد، پیامدهای آن تنها محدود به یک نهاد نخواهد بود و کل چرخه تولید تا مصرف اطلاعات در سطوح عالی حاکمیت آمریکا را متأثر خواهد کرد. در چنین شرایطی، پرسش اصلی این است که آیا بازسازی تشکیلات اطلاعاتی با معیارهای سیاسی، میتواند پاسخگوی نیازهای امنیتی پیچیده و چندوجهی ایالات متحده در محیط بینالمللی پرتلاطم کنونی باشد یا خیر.
نظرات (0)