فرمانده ستاد فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) در ویدئویی که عصر پنجشنبه در شبکه اجتماعی ایکس منتشر شد، از آنچه «دستاورد بزرگ ارتش آمریکا در تنگه هرمز» خواند، خبر داد. ادعایی که بلافاصله با واکنشها و گزارشهای متناقضی درباره وضعیت واقعی امنیت کشتیرانی در این آبراه راهبردی همراه شده است.
ادعای برد کوپر درباره مینروبی در تنگه هرمز
برد کوپر، فرمانده سنتکام، در این ویدئو مدعی شد نیروهای آمریکایی موفق شدهاند مینهای دریایی کار گذاشتهشده در مسیرهای کشتیرانی بینالمللی تنگه هرمز را بهطور کامل پاکسازی کنند. به گفته او، این مینها «ماهها پیش توسط سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران» در تنگه قرار داده شده بودند.
کوپر در اظهارات خود تأکید کرد: «مسیرهای ترانزیت شناختهشده بینالمللی در تنگه، به لطف کار فوقالعاده ارتش آمریکا، از مینهای دریایی ایران پاکسازی شدهاند.» او این اقدام را یک موفقیت عملیاتی مهم توصیف کرد و مدعی شد اکنون تردد کشتیها از طریق این آبراه با محدودیت کمتری انجام خواهد شد.
تنگه هرمز به عنوان یکی از مهمترین گلوگاههای انرژی جهان، روزانه میزبان عبور حجم عظیمی از نفت و گاز صادراتی کشورهای حاشیه خلیج فارس است و هرگونه ناامنی یا اختلال در آن، مستقیماً بر بازار جهانی انرژی اثر میگذارد.
تنگهای حیاتی برای بازار جهانی نفت و گاز
بر اساس آنچه در گزارش باشگاه خبرنگاران جوان آمده، ترافیک دریایی در تنگه هرمز در جریان جنگ نزدیک به ششماهه علیه ایران به شدت محدود شده بود. همین محدودیتها نقش قابل توجهی در افزایش قیمت نفت و گاز در بازارهای جهانی ایفا کرد.
اهمیت این آبراه به حدی است که حتی شایعه ناامن شدن آن نیز میتواند بهای حاملهای انرژی را افزایش دهد. کارشناسان انرژی معتقدند پاکسازی کامل مسیرهای کشتیرانی - در صورت صحت - میتواند به کاهش هزینههای بیمه کشتیها، افزایش تردد نفتکشها و در نهایت تعدیل نسبی قیمتها منجر شود، اما تا زمانی که اطمینان کامل درباره امنیت تنگه حاصل نشود، این اثرگذاری محدود خواهد ماند.
روایت متفاوت بلومبرگ؛ متحدان آمریکا همچنان نگرانند
با وجود ادعای خوشبینانه فرمانده سنتکام، گزارشها حاکی از تردید جدی در میان متحدان آمریکا است. خبرگزاری بلومبرگ اوایل همین هفته نوشت برخلاف بیانیههای رسمی واشنگتن، شماری از متحدان ایالات متحده بر این باورند که هنوز بخشی از مینهای دریایی در تنگه هرمز باقی مانده است و پاکسازی بهطور کامل انجام نشده.
این اختلاف روایت، نشان میدهد ارزیابیهای اطلاعاتی و میدانی میان آمریکا و شرکای آن یکسان نیست. برخی ناظران میگویند حتی اگر مسیرهای اصلی کشتیرانی پاکسازی شده باشد، وجود حتی تعداد محدودی مین عملنکرده یا احتمال مینگذاری مجدد، همچنان یک عامل بازدارنده برای شرکتهای بزرگ کشتیرانی و بیمه محسوب میشود.
در همین حال، افکار عمومی آمریکا نیز تبعات اقتصادی تنشها در تنگه هرمز را بهطور ملموس احساس میکند. بر اساس دادههای انجمن اتومبیل آمریکا (AAA)، میانگین قیمت هر گالن بنزین معمولی در ایالات متحده تا اواخر روز پنجشنبه به حدود ۴.۱۰ دلار رسیده است؛ رقمی که در مقایسه با حدود ۳.۲۱ دلار در مدت مشابه سال گذشته، افزایش قابل توجهی را نشان میدهد.
کارزار فشار اقتصادی واشنگتن علیه تهران
همزمان با تحولات نظامی و ادعاهای مربوط به مینروبی، دولت آمریکا کارزار جدیدی برای تشدید فشار اقتصادی بر ایران را کلید زده است. روز دوشنبه، اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، هشداری جهانی صادر کرد و از همه کشورها خواست تمامی روابط مالی خود را با ایران قطع کنند.
بسنت هشدار داد کشورهایی که به همکاری مالی با تهران ادامه دهند، با خطر محرومیت از دسترسی به نظام دلاری مواجه خواهند شد. این برنامه که با عنوان «عملیات طرد اقتصادی» معرفی شده، از سوی مقامهای آمریکایی به عنوان یک «روز دی» مالی توصیف شده است؛ تشبیهی به عملیات نرماندی در جنگ جهانی دوم که به معنای آغاز یک تهاجم فراگیر و سرنوشتساز تلقی میشود.
به گفته وزیر خزانهداری آمریکا، هدف از این عملیات، قطع کامل شریانهای مالی ایران و افزایش انزوای اقتصادی تهران است. ناظران سیاسی معتقدند پیوند میان اقدامات نظامی ادعایی در تنگه هرمز و فشارهای اقتصادی نشان میدهد واشنگتن راهبردی ترکیبی از فشار نظامی و مالی را برای مهار ایران دنبال میکند.
با این حال، هنوز مشخص نیست ادعای پاکسازی کامل تنگه هرمز تا چه اندازه بر واقعیت میدانی منطبق است و آیا شرکتهای بینالمللی کشتیرانی به این اطمینان خواهند رسید که بدون ریسک جدی، تردد خود را به سطح پیش از بحران بازگردانند. تا زمانی که گزارشهای مستقل و راستیآزمایی شده منتشر نشود، تنگه هرمز همچنان کانون نگرانی بازار انرژی و محاسبات امنیتی قدرتهای بزرگ باقی خواهد ماند.
نظرات (0)