رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل با هشدار درباره «خزانه خالی» اعلام کرده است که در صورت عدم تأمین بودجه تا ضرب‌الاجل تعیین‌شده، این نهاد ناچار به توقف فراخوان نیروهای ذخیره و کاهش چشمگیر بخشی از توان عملیاتی و اطلاعاتی خود خواهد شد؛ هشداری که به گفته رسانه‌های عبری، پیامدهای مستقیم امنیتی برای جبهه‌های شمالی و جنوبی به همراه دارد.

ضرب‌الاجل ۱۱ سپتامبر برای تزریق بودجه

به گزارش تابناک به نقل از روزنامه «اسرائیل هیوم»، «لیلاخ شوفال» خبرنگار و تحلیلگر امور امنیتی و نظامی این روزنامه نوشته است که پس از اظهارات کم‌سابقه ایال زمیر، رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل در صبح پنجشنبه درباره مواجهه ارتش با خزانه‌ای خالی، مشخص شده که مهلت نهایی تعیین‌شده از سوی او برای دریافت بودجه، روز ۱۱ سپتامبر همزمان با آغاز سال نو است.

بر اساس این گزارش، زمیر به صراحت اعلام کرده اگر تا آن تاریخ اعتبارات لازم به ارتش اختصاص نیابد، مجموعه‌ای از اقدامات اضطراری به اجرا گذاشته خواهد شد. این موضع‌گیری در شرایطی مطرح می‌شود که ارتش اسرائیل همزمان درگیر مأموریت‌های گسترده در جنوب و شمال است و به گفته مقام‌های نظامی، هرگونه اختلال در تأمین مالی می‌تواند معادلات میدانی را به‌طور جدی تحت تأثیر قرار دهد.

چهار اقدام اضطراری در صورت عدم تأمین اعتبار

در گزارش اسرائیل هیوم تأکید شده که در صورت نرسیدن بودجه تا موعد مقرر، ارتش اسرائیل بلافاصله چهار تصمیم مهم را اجرایی خواهد کرد:

  • توقف فوری فراخوان نیروهای ذخیره در فرماندهی‌های منطقه‌ای جنوب و شمال؛ دو جبهه‌ای که بیشترین فشار عملیاتی را تحمل می‌کنند.
  • کاهش پوشش‌های اطلاعاتی در بخش‌های مختلف، متناسب با میزان بودجه موجود و اولویت‌بندی اجباری مأموریت‌ها.
  • کاهش توان آمادگی نیروی انسانی در حوزه‌هایی که به دلیل ملاحظات امنیتی، جزئیات آن قابل انتشار نیست.
  • آسیب به بسته‌های تشویقی و انگیزشی برای حفظ افسران و درجه‌داران در خدمت دائم، به‌گونه‌ای که انگیزه ماندگاری کادر حرفه‌ای تضعیف می‌شود.

این چهار محور، به معنای ورود ارتش به حالت ریاضت عملیاتی است؛ وضعیتی که به نوشته شوفال، در سال‌های گذشته نیز سابقه داشته اما اکنون به نقطه بحرانی رسیده است.

کسری ۴۰ میلیارد شِکلی و دستور بی‌نتیجه نتانیاهو

لیلاخ شوفال در ادامه گزارش خود یادآور شده که بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، پیش‌تر اذعان کرده بود که از ماه ژوئن گذشته، ارتش با کسری بودجه‌ای حدود ۴۰ میلیارد شِکل مواجه است. بر همین اساس، نتانیاهو به وزارت دارایی دستور داده بود که ابتدا ۱۲ میلیارد شِکل و سپس سه میلیارد شِکل دیگر را فوراً به وزارت جنگ منتقل کند و ۲۵ میلیارد شِکل باقی‌مانده را نیز تا پایان سال جاری پرداخت نماید.

با این حال، به گفته این تحلیلگر، «تا این لحظه حتی یک شِکل هم به نهادهای امنیتی منتقل نشده و همان‌طور که رئیس ستاد کل گفته، خزانه خالی است». این ناهماهنگی میان دستور سیاسی و اجرای مالی، اکنون به یکی از اصلی‌ترین محورهای تنش میان ارتش و وزارت دارایی تبدیل شده و مقام‌های نظامی معتقدند تداوم این وضعیت، توان برنامه‌ریزی میان‌مدت را از ستاد کل سلب کرده است.

۵۱ هزار نیروی ذخیره در معرض کاهش ۱۵ هزار نفری

یکی از مهم‌ترین پیامدهای بحران بودجه، تأثیر مستقیم بر نیروهای ذخیره است. به نوشته اسرائیل هیوم، این نیروها با دریافت دستور اعزام، برنامه‌های شخصی و شغلی خود را لغو کرده و برای ماه‌ها خدمت آماده شده‌اند، اما اکنون در بلاتکلیفی قرار گرفته‌اند.

در حال حاضر حدود ۵۱ هزار نیروی ذخیره در ارتش اسرائیل مشغول خدمت هستند، اما برآوردها نشان می‌دهد در صورت عدم تصویب و تخصیص بودجه، از ابتدای سال جدید میلادی تعداد آن‌ها حدود ۱۵ هزار نفر کاهش خواهد یافت. چنین کاهشی نه‌تنها به معنای کاهش عددی نیرو است، بلکه به گفته مقام‌های ارتش، انسجام یگان‌های احتیاط و چرخه آموزش و جایگزینی نیروها را نیز مختل می‌کند.

مقام‌های ارشد ارتش در گفت‌وگو با اسرائیل هیوم تأکید کرده‌اند: «روزهایی که می‌توانستیم بدون بودجه معجزه کنیم، به پایان رسیده است». این جمله، بازتاب فرسودگی ساختاری است که در ماه‌های طولانی جنگ و آماده‌باش مداوم، بر دوش نیروهای ذخیره سنگینی کرده است.

هشدار درباره جنگ آینده و توصیف وضعیت به‌عنوان «حماقت مطلق»

در بخش دیگری از گزارش، هشدار داده شده که اگر بودجه تصویب نشود، عملاً «فصل اول تحقیقات مربوط به جنگ آینده از همین حالا نوشته خواهد شد»؛ کنایه‌ای به کمیته‌های تحقیق پس از جنگ‌های قبلی که همواره کمبود آمادگی و تدارکات را از عوامل ناکامی دانسته‌اند.

نویسنده گزارش در پایان با لحنی انتقادی نوشته است در حالی که ایران و دیگر طرف‌هایی که اسرائیل آن‌ها را دشمن می‌خواند، در حال آماده‌سازی برای منازعات بعدی هستند، نهادهای امنیتی اسرائیل به دلیل تنگنای مالی قادر به تقویت و نوسازی توان خود نیستند. از نگاه او، این وضعیت «یک ننگ، حماقت و پوچی مطلق» است؛ تعبیری که نشان می‌دهد بحران بودجه از یک اختلاف اداری فراتر رفته و به دغدغه‌ای راهبردی برای تل‌آویو بدل شده است.

به نظر می‌رسد در هفته‌های منتهی به ۱۱ سپتامبر، فشار ارتش بر کابینه و وزارت دارایی برای گشایش فوری اعتبارات افزایش یابد؛ فشار مضاعفی که نتیجه آن می‌تواند سرنوشت فراخوان‌های آتی، سطح پوشش اطلاعاتی و حتی میزان ماندگاری کادر حرفه‌ای ارتش را تعیین کند.