در میانه تنشهای اقتصادی و جنگ تعرفهای میان واشنگتن و اتاوا، دونالد ترامپ بار دیگر به سراغ شیوه مورد علاقه خود برای حل مناقشات بینالمللی رفته است: تغییر نام روی نقشه با ماژیک مشکی. این بار هدف او دریاچه اونتاریو، یکی از پنج دریاچه بزرگ آمریکای شمالی و مرز طبیعی میان ایالت نیویورک آمریکا و استان اونتاریوی کانادا بوده است.
از خلیج مکزیک تا دریاچه اونتاریو؛ عادت قدیمی ترامپ
ترامپ که پیشتر در اقدامی جنجالی نام «خلیج مکزیک» را به «خلیج آمریکا» تغییر داده و حتی از خرید گرینلند و کنترل تنگه هرمز سخن گفته بود، این بار در ویدیویی رسمی با کت و شلوار و ماژیکی در دست مقابل دوربین ظاهر شد. او روی نقشه، عبارت بینالمللی Lake Ontario را با خطی پررنگ و مشکی پوشاند و زیر آن با خودکاری قرمز نوشت: AMERICA.
او در حاشیه این نمایش تاکید کرد که این تنها آغاز ماجراست و شاید به زودی نوبت به تغییر نام اقیانوسهای آرام و اطلس هم برسد. ویدیویی که به سرعت در حسابهای رسمی او منتشر شد، به جای ایجاد همدلی یا مشروعیت، موجی کمسابقه از شوخی، میم و واکنشهای طعنهآمیز را در شبکه اجتماعی ایکس (توییتر سابق) به راه انداخت.
پاسخ کاناداییها؛ از «دریاچه اپستین» تا سیلی کارتونی
نخستین واکنشهای جدی و در عین حال طنزآمیز از داخل کانادا آمد. داگ فورد، نخستوزیر استان اونتاریو، با تقلید از لحن همیشگی ترامپ نوشت: «مردم کانادا به طور جدی به تغییر نام دریاچه میشیگان فکر خواهند کرد.» او سپس نقشهای منتشر کرد که در آن دریاچه میشیگان – که به طور کامل در خاک آمریکا قرار دارد – به نام «دریاچه اپستین» تغییر یافته بود؛ اشارهای کنایهآمیز به پرونده جنجالی جفری اپستین.
این شوخی به سرعت فراگیر شد. حسابهای تحلیلی مانند «اینفوگرام» و صفحه پرطرفدار «کانادا از ترامپ متنفر است» نیز همین ایده را تکرار کردند و نوشتند: «اگر ترامپ دریاچه اونتاریو را دریاچه آمریکا مینامد، ما هم دریاچه میشیگان را دریاچه اپستین مینامیم.» یکی دیگر از تصاویر پربازدید، طرحی کارتونی بود که در آن نخستوزیر کانادا سیلی محکمی به صورت ترامپ میزند و میگوید: «اسمش دریاچه اونتاریو است، احمق!» تصویری که تنها در چند ساعت صدها هزار بار دیده شد.
لشکر اردکهای مسلح؛ هوش مصنوعی به کمک ماژیک آمد
ترامپ اما به خط زدن روی نقشه بسنده نکرد. او برای تثبیت روایت جدید خود، مجموعهای از ویدیوهای تولیدشده با هوش مصنوعی را منتشر کرد که در آنها دستهای از اردکها و غازهای مسلح، با کلاهگیسهای طلایی شبیه به موهای خودش، در حال نگهبانی از «دریاچه آمریکا» نشان داده میشدند. در توضیح یکی از این کلیپها آمده بود: «اردکهای دونالد از دریاچه آمریکا محافظت میکنند.»
کاربران شبکههای اجتماعی بلافاصله این سوژه را به بازی گرفتند. حساب «پاتریوت تیکس» نوشت: «مردم آمریکا منتظر کاهش قیمتها و قبضهایشان هستند، ترامپ برایشان ویدیوی اردک مسلح میفرستد.» عدهای دیگر ویدیوهای جعلی دیگری ساختند که در آن اردکهایی با چهره ترامپ از هواپیمایی با عنوان «Quack Force One» پیاده میشوند یا بشکههای نفت را جابهجا میکنند. حتی میمهایی از ترامپ روی واکر در خانه سالمندان دست به دست شد که این رفتارها را نشانه «زوال عقل» توصیف میکرد.
طعنه به مشکلات داخلی آمریکا
بسیاری از واکنشها رنگ و بوی انتقاد اجتماعی و اقتصادی داشت. یکی از فعالان سیاسی آمریکایی نوشت: «با اضطراب از خواب بیدار شدم و نگران پرداخت قرضهایم بودم، اما یادم آمد که ما دریاچه اونتاریو را به دریاچه آمریکا تغییر نام دادهایم و ناگهان حالم خیلی بهتر شد!»
برخی دیگر با انتشار تصاویر ماهوارهای از پهنههای آبی پوشیده از جلبک و آلودگی در آمریکا، نوشتند: «این هم وضعیت دریاچه اونتاریو، فقط یک روز پس از آمریکایی شدن!» کاربری به نام «کووی» نیز عکسی از حوضچه آلوده و جلبکزده مقابل بنای یادبود واشنگتن منتشر کرد و گفت: «دریاچه واقعی آمریکا این است، نه اونتاریو.»
در میان واکنشهای جدیتر، محمد صفا، از چهرههای مرتبط با سازمان ملل، در پستی پربازدید تاکید کرد: «این دریاچه اونتاریو است، آنجا خلیج مکزیک است، گرینلند فروشی نیست، کانادا ایالت پنجاه و یکم آمریکا نیست، غزه یک معامله ملکی نیست و جهان متعلق به آمریکا نیست.»
شوخی فراتر از ایکس؛ وقتی طنز به رسانههای جهان کشید
ماجرا از شبکههای اجتماعی فراتر رفت و به رسانههای رسمی نیز رسید. نشریه طنز استرالیایی «The Shovel» در مطلبی کنایهآمیز نوشت که کانادا در پاسخ به اقدام ترامپ، برای «به خاک مالیدن پوزه او»، نام دریاچه اونتاریو را به «دریاچه هرمز» تغییر داده است؛ شوخیای که به بحثهای پیشین ترامپ درباره تنگه هرمز اشاره داشت.
تحلیلگران میگویند تکرار این الگوی رفتاری – از خلیج مکزیک و گرینلند تا اونتاریو – نشان میدهد که ترامپ همچنان دیپلماسی را با ابزارهای نمایشی، رسانهای و شخصیسازیشده دنبال میکند؛ رویکردی که به جای ایجاد دستاورد حقوقی یا بینالمللی، بیشتر به تولید محتوای طنز و تشدید شکاف با متحدان سنتی آمریکا منجر شده است.
در نهایت، دریاچه اونتاریو همچنان در نقشههای رسمی جهان، در اسناد بینالمللی و در ذهن افکار عمومی با همان نام تاریخی خود باقی مانده است. آنچه از این نمایش باقی ماند، نه یک تغییر جغرافیایی، بلکه موجی جهانی از شوخیها، میمها و یادآوری این نکته بود که نظم بینالملل و هویتهای تاریخی را نمیتوان با یک ماژیک مشکی و چند ویدیوی هوش مصنوعی از اردکهای مسلح بازنویسی کرد.
نظرات (0)