پس از حدود شش ماه توقف، روند ثبت سفارش واردات تلفن همراه در کشور دوباره به جریان افتاد؛ خبری که به گفته فعالان بازار میتواند پس از ماهها التهاب قیمتی، به تدریج تعادل را به بازار موبایل بازگرداند.
مهدی اسدی، رئیس انجمن واردکنندگان موبایل، با اعلام این خبر گفت: از امروز امکان ثبت سفارش در سامانه جامع تجارت فراهم شده و در گام نخست، سهمیهای معادل یکهشتم سابقه واردات هر بازرگان به او اختصاص پیدا میکند تا بتواند مجدداً برای تأمین کالا و پاسخ به نیاز بازار اقدام کند.
سهمیه اولیه ۲۴۵ میلیون دلاری
به گفته اسدی، برآوردها نشان میدهد مجموع سهمیه در نظر گرفته شده برای این مرحله حدود ۲۴۵ میلیون دلار خواهد بود. او بازگشایی ثبت سفارش را اتفاقی مثبت برای کل زنجیره تأمین موبایل توصیف کرد و افزود توقف چندماهه ثبت سفارش، روند ورود قانونی کالا به کشور را با اختلال جدی مواجه کرده بود و همین موضوع فشار مضاعفی بر بازار وارد کرد.
رئیس انجمن واردکنندگان موبایل تأکید کرد که هرچند انسداد ثبت سفارش یکی از عوامل رشد قیمتها در ماههای گذشته بوده، اما نمیتوان تمام گرانی اخیر را تنها به این عامل نسبت داد و مجموعهای از متغیرهای داخلی و خارجی در شکلگیری قیمت نهایی نقش داشتهاند.
چرا قیمت موبایل اوج گرفت؟
اسدی سه عامل اصلی را در کنار محدودیت ثبت سفارش، در افزایش قیمت تلفن همراه مؤثر دانست:
- افزایش قیمت جهانی قطعات: بر اساس توضیحات او، در بازار جهانی قیمت حافظه و تراشه رشد کرده و همین موضوع هزینه تمامشده قطعات بهکاررفته در تلفن همراه را بالا برده است.
- رشد هزینههای لجستیک و حملونقل: هزینههای لجستیکی متأثر از شرایط جاری بینالمللی و داخلی افزایش یافته و در برخی مسیرها شاهد رشد ۳۰ تا ۴۰ درصدی هزینه حملونقل بودهایم.
- افزایش نرخ ارز: نوسان و رشد نرخ ارز در کنار دو عامل قبلی، قیمت نهایی موبایل را در بازار ایران بهطور قابل توجهی افزایش داده است.
به گفته او، ترکیب این عوامل در کنار وقفه طولانی در ثبت سفارش، باعث شد بازار موبایل در ماههای اخیر با کمبود عرضه نسبی و جهش قیمتی مواجه شود.
نشانههای کاهش قیمت؛ ۵ تا ۱۵ درصد در دو روز
نخستین واکنش بازار به خبر بازگشایی ثبت سفارش، کاهشی هرچند محدود اما معنادار بوده است. اسدی گفت: طی یک تا دو روز اخیر، قیمت برخی از مدلها حدود ۵ تا ۱۵ درصد کاهش یافته و اگر روند واردات و عرضه بهصورت مستمر ادامه یابد، میتوان انتظار داشت این روند کاهشی در بخشهای بیشتری از بازار تداوم پیدا کند.
او با تأکید بر ماهیت رقابتی بازار تلفن همراه توضیح داد: بازار موبایل تابع عرضه و تقاضاست و رقابت میان واردکنندگان نقش تعیینکنندهای در قیمتگذاری دارد. وقتی عرضه افزایش پیدا کند، رقابت برای فروش سریعتر کالا و بازگشت سرمایه تشدید میشود و واردکننده ناچار است قیمت رقابتیتری ارائه دهد. از همین رو، افزایش عرضه ناشی از باز شدن ثبت سفارش میتواند بخشی از فشار موجود را کاهش دهد؛ هرچند میزان اثرگذاری آن به حجم واقعی واردات، نرخ ارز و شرایط جهانی بازار بستگی خواهد داشت.
فعلاً فقط گوشیهای زیر ۴۰۰ دلار
نکته مهم در مرحله جدید، دامنه کالاهای مشمول ثبت سفارش است. به گفته رئیس انجمن واردکنندگان موبایل، در حال حاضر تمرکز ثبت سفارش بر گوشیهای زیر ۴۰۰ دلار قرار دارد و هنوز خبری از بازگشایی برای گوشیهای پرچمدار و لوکس نیست.
بر این اساس، در این مرحله بیشتر گوشیهای اقتصادی و میانرده وارد چرخه ثبت سفارش خواهند شد و برای گوشیهای گرانقیمت و پرچمدار از جمله برخی مدلهای ردهبالای سامسونگ و آیفون، باید منتظر تصمیمات بعدی و تعیین تکلیف نحوه ثبت سفارش بود.
این سیاست نشان میدهد اولویت فعلی، تأمین نیاز اکثریت مصرفکنندگان و پوشش تقاضای بخش بزرگ بازار است که قدرت خرید آن به سمت گوشیهای ارزانتر و میانرده متمایل شده است.
بازاری که از ۴ میلیارد دلار به ۱.۲ میلیارد دلار کوچک شد
اسدی با اشاره به کوچکشدن قابل توجه بازار تلفن همراه در سالهای اخیر گفت: در سال ۱۴۰۰ ارزش بازار موبایل ایران حدود ۴ میلیارد دلار بود، اما این رقم طی سالهای اخیر بهشدت کاهش یافته است. بر اساس آخرین آمارها، ارزش بازار در سالهای اخیر به کمی بیش از یک میلیارد دلار رسیده و برآورد میشود حجم بازار در سال گذشته حدود یک میلیارد و ۲۰۰ تا یک میلیارد و ۳۰۰ میلیون دلار بوده باشد.
او افزود: امسال نیز با توجه به اینکه در حدود نیمی از سال و در ماههای ابتدایی، ثبت سفارش جدیدی انجام نشده بود، هنوز نمیتوان برآورد دقیقی از حجم واردات و اندازه بازار تا پایان سال ارائه کرد.
رئیس انجمن واردکنندگان موبایل، عامل اصلی این انقباض را کاهش قدرت خرید مردم دانست و گفت: کوچکشدن بازار موبایل ارتباط مستقیمی با شرایط اقتصادی خانوار دارد. هرچه سفره مردم کوچکتر شود، کسبوکارها نیز کوچکتر میشوند و بازار تلفن همراه هم از این وضعیت تأثیر میپذیرد.
به گفته او، قدرت خرید مصرفکنندگان برای گوشیهای گرانقیمت بهشدت افت کرده و تقاضا بهطور محسوسی به سمت گوشیهای اقتصادی و میانرده سوق پیدا کرده است. امروز حتی قیمت برخی گوشیهای پایینرده نیز به بیش از ۲۵ تا ۳۰ میلیون تومان رسیده و طبیعی است که بخش قابل توجهی از مصرفکنندگان توان خرید مدلهای پرچمدار را نداشته باشند.
آیا روند کاهشی قیمتها ادامه مییابد؟
اسدی در جمعبندی اظهارات خود تأکید کرد: با اختصاص سهمیه جدید و آغاز ثبت سفارش، انتظار میرود روند عرضه در بازار بهبود یابد و کاهش ۵ تا ۱۵ درصدی قیمت برخی گوشیها در روزهای اخیر نیز واکنش سریع بازار به چشمانداز افزایش عرضه است.
با این حال، او پیشبینی دقیق قیمتها را منوط به چند متغیر دانست: سرعت انجام ثبت سفارشها، میزان کالایی که عملاً وارد کشور میشود، وضعیت نرخ ارز و همچنین روند قیمت جهانی قطعات. به گفته او، در صورت افزایش پایدار عرضه، احتمال تداوم روند کاهشی قیمتها در بازار موبایل وجود دارد، اما قضاوت نهایی نیازمند رصد هفتههای آینده است.
نظرات (0)