حجم مبادلات اعضای اتحادیه پایاپای آسیا (ACU) در یک سال گذشته جهش قابل توجهی را تجربه کرده و به رقم ۲۲.۵۶ میلیارد دلار رسیده است. بر اساس گزارشهای رسمی منتشر شده، این رقم نسبت به سال قبل رشد ۱۳.۵۳ درصدی را نشان میدهد؛ رشدی که از توسعه فعالیتهای اقتصادی میان کشورهای عضو و افزایش کارایی سازوکارهای تسویه منطقهای حکایت دارد.
اتحادیه پایاپای آسیا به عنوان یک نهاد پولی و مالی منطقهای با نزدیک به نیم قرن سابقه فعالیت و مقر دائمی در تهران، نقش مهمی در تسهیل تسویه مبادلات فرامرزی و کاهش هزینههای مبادلاتی میان اعضای خود ایفا میکند. افزایش حجم معاملات این اتحادیه در سال ۲۰۲۵ در شرایطی رخ داده که بانک مرکزی ایران در قالب راهبرد فعالانه دیپلماسی پولی، توسعه همکاریهای مالی بینالمللی و کاهش وابستگی به نظامهای مالی سنتی را در دستور کار قرار داده است.
تأکید بر سازوکارهای منطقهمحور و تسویه با پول ملی
ابوالفضل کودهئی، معاون بینالملل بانک مرکزی، به همراه هیئت همراه با حضور در دبیرخانه دائمی اتحادیه پایاپای آسیا در تهران با دکتر خالصی، دبیرکل این اتحادیه دیدار و گفتوگو کرد. در این نشست تخصصی، آخرین وضعیت عملکردی اتحادیه، اسناد راهبردی و برنامههای پیشرو به تفصیل مورد بررسی قرار گرفت.
در این دیدار بر نقش کلیدی ACU در تسهیل تسویه مبادلات فرامرزی تأکید شد و معاون بینالملل بانک مرکزی، توسعه سازوکارهای منطقهمحور، بهرهگیری گستردهتر از پولهای ملی در تجارت دوجانبه و چندجانبه و ارتقای زیرساختهای دیجیتال برای تسهیل و تسریع پرداختهای فرامرزی را از اولویتهای اصلی همکاریها برشمرد.
بررسیها نشان میدهد استفاده از پولهای ملی در کنار ارتقای فناوریهای پرداخت، میتواند هزینهها و ریسکهای ناشی از نوسانات ارزی و محدودیتهای ناشی از تحریمها را کاهش داده و تابآوری اقتصاد کشورهای عضو را در برابر شوکهای خارجی افزایش دهد. همین رویکرد زمینه رشد ۱۳.۵ درصدی حجم معاملات اتحادیه در سال گذشته را فراهم کرده است.
برنامههای توسعهای اتحادیه پایاپای آسیا
در نشست مشترک مسئولان بانک مرکزی و دبیرخانه اتحادیه، مهمترین محورهای کاری و توسعهای ACU مرور شد. تقویت برنامه تداوم کسب و کار (BCP) برای تضمین پایداری خدمات تسویه در شرایط اضطراری، گسترش عضویت و جذب اعضای جدید، و توسعه فعالیت کمیتههای تخصصی از جمله محورهای اصلی برنامه توسعه اتحادیه عنوان شد.
همچنین در این جلسه، هماهنگیهای لازم برای برگزاری نشست آتی کمیته فنی و پنجاه و چهارمین اجلاس هیئت مدیره اتحادیه به میزبانی بانک مرکزی نپال انجام شد. انتظار میرود در این اجلاس، سازوکارهای نوین تسویه و طرحهای نوسازی زیرساختهای فنی به تصویب برسد؛ طرحهایی که میتواند سرعت، شفافیت و امنیت تسویهها را به طور محسوسی ارتقا دهد.
کودهئی در جریان این بازدید، با قدردانی از تلاشهای دبیرکل و ارکان دبیرخانه، بر تداوم حمایت همهجانبه بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران از ارتقای جایگاه اتحادیه و نوسازی زیرساختهای آن تأکید کرد. وی اتحادیه پایاپای آسیا را نهادی با سابقه و اثرگذار در ایجاد ثبات مالی منطقهای توصیف کرد که تقویت آن به نفع همه اعضا خواهد بود.
دیپلماسی پولی فعال بانک مرکزی در یک سال گذشته
افزایش حجم معاملات ACU تنها بخشی از دستاوردهای دیپلماسی پولی بانک مرکزی در یک سال گذشته است. این بانک همزمان با فعالسازی ظرفیتهای اتحادیه پایاپای آسیا، مشارکت فعالی در تأسیس بانک توسعه سازمان همکاری شانگهای داشته و پیگیری عضویت در بانک توسعه نوین بریکس (NDB) را به طور جدی دنبال کرده است.
علاوه بر این، مذاکره و انعقاد تفاهمنامههای پولی و بانکی دوجانبه با بیش از ۲۰ کشور و تمرکز بر تسویه تجارت خارجی با استفاده از پولهای ملی، از دیگر گامهای مؤثری است که با هدف متنوعسازی کانالهای تسویه و کاهش آسیبپذیری در برابر فشارهای خارجی برداشته شده است.
کارشناسان اقتصادی معتقدند توسعه نهادهای تسویه منطقهای مانند ACU و اتصال آنها به زیرساختهای دیجیتال نوین، میتواند به شکلگیری شبکهای از پرداختهای منطقهای منجر شود که ضمن کاهش وابستگی به دلار و نظامهای مالی فرامنطقهای، هزینه مبادلات را برای تجار و بانکهای عضو به شکل محسوسی کاهش میدهد. رشد اخیر مبادلات اتحادیه، نشانهای از حرکت کشورها به سمت همین الگو محسوب میشود.
با توجه به برنامهریزی برای برگزاری اجلاس هیئت مدیره در نپال و تصویب سازوکارهای جدید تسویه، پیشبینی میشود روند صعودی حجم معاملات در سال آینده نیز ادامه یابد و اتحادیه پایاپای آسیا نقش پررنگتری در معماری مالی منطقه ایفا کند.
نظرات (0)