شبکه خبری سی‌ان‌ان در گزارشی اختصاصی به نقل از چندین منبع آگاه اعلام کرد که حملات ایران به پایگاه‌ها و تاسیسات آمریکا در خاورمیانه در جریان درگیری‌های اخیر، خسارت‌های سنگین و قابل توجهی بر جای گذاشته و آسیب‌پذیری زیرساخت‌های نظامی و اطلاعاتی واشنگتن در منطقه را به‌طور جدی آشکار کرده است.

بر اساس این گزارش، شش منبع مطلع گفته‌اند در داخل ارتش آمریکا و جامعه اطلاعاتی این کشور، اخیراً بحث‌های آرامی درباره کاهش تعداد نیروها و تاسیسات مستقر در خاورمیانه در صورت موفقیت دولت دونالد ترامپ در پایان دادن به مناقشه با ایران در جریان بوده است.

گسترش پایگاه‌ها پس از ۱۱ سپتامبر و آسیب‌پذیری تازه

سی‌ان‌ان یادآور شده که پس از حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱، ایالات متحده به شکل تصاعدی شبکه‌ای از تاسیسات نظامی و اطلاعاتی دائمی را در شش کشور از جمله عراق، افغانستان، سوریه، یمن، لیبی و با تمرکز بر منطقه خاورمیانه گسترش داد تا بتواند عملیات نظامی و حملات خود را از این پایگاه‌ها هدایت کند.

اما به نوشته این شبکه، نبرد اخیر با ایران نقاط ضعف عمیقی را در این زیرساخت‌ها نمایان ساخته است؛ چرا که بسیاری از این مراکز در جنگی که از نظر افکار عمومی آمریکا نامحبوب توصیف شده، بارها هدف حملات موشکی و پهپادی ایران قرار گرفته‌اند. از همین رو، ارتش آمریکا هم‌اکنون در حال ارزیابی راهکارهایی برای تقویت توان دفاعی نیروهایی است که حتی پس از پایان درگیری نیز قرار است در منطقه باقی بمانند.

طرح انتقال تاسیسات به زیر زمین

به گفته دو منبع آگاه از مذاکرات داخلی پنتاگون، یکی از گزینه‌های در حال بررسی، انتقال بخشی از تاسیسات به زیر زمین برای افزایش مقاومت در برابر حملات موشکی و پهپادی مشابه حملات ایران در چند ماه گذشته است.

سی‌ان‌ان تاکید کرده که اگرچه وزارت دفاع آمریکا از مدت‌ها پیش ایده استحکام‌بخشی و انتقال برخی پایگاه‌های منطقه به زیر زمین را مطرح کرده بود، اما این طرح پس از هفته‌های نخست جنگ اخیر و نمایش آسیب‌پذیری پایگاه‌ها در برابر پهپادها و موشک‌های ایران، فوریت تازه‌ای پیدا کرده است.

برنامه‌ریزان نظامی اکنون در حال بررسی سناریوهای مختلف برای کاهش احتمالی حضور نیروهای آمریکایی در منطقه هستند، با این حال به نظر نمی‌رسد واشنگتن به دستیابی به توافقی با تهران که به این درگیری پایان دهد، نزدیک شده باشد.

خسارت سنگین؛ از ریاض تا بحرین و قطر

بر اساس گزارش سی‌ان‌ان، ایران همچنان به هدف قرار دادن پایگاه‌ها و نیروهای آمریکایی مستقر در منطقه ادامه می‌دهد و تنها در هفته گذشته حملاتی را علیه تاسیسات آمریکایی در اردن و امارات متحده عربی انجام داده است؛ در حالی که دو طرف برای نخستین بار در حدود یک ماه گذشته، دوباره به تبادل آتش پرداخته‌اند.

مقام‌های آمریکایی اذعان کرده‌اند که میزان خسارت‌ها سنگین بوده است. به عنوان نمونه، یک مقام آمریکایی و یک افسر سابق اطلاعاتی گفته‌اند که پایگاه سازمان سیا در ریاض، پایتخت عربستان سعودی، در اثر حمله ایران عملاً نابود شده است.

اگرچه مقام‌های پنتاگون تلاش کرده‌اند ابعاد این آسیب‌ها را کم‌اهمیت جلوه دهند، اما منابع آگاه می‌گویند تاسیسات نظامی آمریکا در بحرین، قطر، عربستان سعودی و کویت همگی هدف پهپادها و موشک‌های ایرانی قرار گرفته و خسارت واردشده قابل توجه بوده است.

تردید واشنگتن در بازسازی به دلیل هزینه‌ها

یک مقام آمریکایی و دو منبع دیگر آشنا با این پرونده به سی‌ان‌ان گفته‌اند دولت آمریکا در برخی موارد ممکن است به دلیل ملاحظات مالی، از بازسازی دارایی‌هایی که در حملات ایران به شدت آسیب دیده یا به کلی نابود شده‌اند، صرف‌نظر کند.

مقام‌های پنتاگون تاکنون به‌طور علنی اعلام نکرده‌اند که کدام بخش‌ها را بازسازی خواهند کرد. در ماه آوریل، بازرس و حسابرس پنتاگون در گفت‌وگو با خبرنگاران اذعان کرد که هنوز مشخص نیست هزینه تعمیر پایگاه‌ها و تاسیسات آسیب‌دیده از جنگ با ایران چقدر خواهد بود.

به گفته سه منبع آگاه، مقام‌های ارشد پنتاگون به‌طور خصوصی تصریح کرده‌اند که خواهان کاهش حضور نظامی ایالات متحده در چندین کشور حاشیه خلیج فارس به عنوان بخشی از تلاش گسترده‌تر برای واگذاری بخش بیشتری از بار دفاعی به شرکای منطقه‌ای هستند.

تغییر راهبرد از گزینه نظامی به فشار اقتصادی

در بخش دیگری از گزارش آمده است که رهبران ارشد نظامی آمریکا اخیراً به رئیس‌جمهور ترامپ هشدار داده‌اند که گزینه‌های نظامی برای تشدید درگیری با ایران بعید است به اهداف اعلام‌شده او دست یابد. به همین دلیل، ترامپ ترجیح داده به جای تشدید جنگ، بر افزایش فشار اقتصادی با هدف فلج کردن ایران متمرکز شود.

با این حال، هیچ جدول زمانی مشخصی برای اثرگذاری این راهبرد وجود ندارد و بسیاری از تحلیلگران معتقدند رهبران کنونی ایران آماده تحمل ماه‌ها فشار و درد اقتصادی هستند و بعید است در کوتاه‌مدت تسلیم خواسته‌های واشنگتن شوند.

گزارش سی‌ان‌ان در مجموع نشان می‌دهد که حملات ایران نه تنها خسارت مادی قابل توجهی به شبکه گسترده پایگاه‌های آمریکا در منطقه وارد کرده، بلکه واشنگتن را به بازنگری جدی در نحوه استقرار، حفاظت و حتی تداوم حضور نظامی خود در خاورمیانه واداشته است؛ بازنگری‌ای که می‌تواند توازن حضور نظامی آمریکا در سال‌های آینده را به‌طور محسوسی تغییر دهد.