همکاری هستهای میان ایران و روسیه وارد مرحله تازهای شده است. مدیرعامل شرکت دولتی روساتم اعلام کرده که تهران خواستار گسترش همکاریها و ساخت واحدهای جدید نیروگاه هستهای با مشارکت مسکو است؛ درخواستی که در چارچوب توافقهای راهبردی دو کشور برای توسعه ظرفیت تولید برق هستهای پیگیری میشود.
درخواست رسمی تهران از روساتم
الکسی لیخاچف، مدیرعامل روساتم، در اظهاراتی تازه تأکید کرده که طرف ایرانی برای ساخت واحدهای جدید نیروگاهی ابراز تمایل کرده و خواستار مشارکت فعال روسیه در این پروژهها است. به گفته او، مذاکرات و هماهنگیهای فنی میان دو طرف ادامه دارد و تهران نگاه ویژهای به تجربه و فناوری روسیه در صنعت هستهای دارد.
روساتم به عنوان بزرگترین مجموعه هستهای روسیه، پیشتر نیز مجری اصلی احداث نیروگاه بوشهر بوده و نقش کلیدی در انتقال دانش فنی، تأمین سوخت و آموزش نیروی انسانی متخصص ایفا کرده است. اکنون به نظر میرسد ایران قصد دارد با تکیه بر همین تجربه موفق، دامنه همکاریها را به شکل چشمگیری گسترش دهد.
پروژه چهار واحدی با ظرفیت ۵ هزار مگاوات
بر اساس توافقهای امضاشده در سالهای گذشته میان تهران و مسکو، دو کشور ساخت چهار واحد نیروگاهی جدید را دنبال میکنند که در مجموع ظرفیتی حدود پنج هزار مگاوات برق را به شبکه سراسری ایران اضافه خواهد کرد. این پروژه در ادامه روند توسعه نیروگاه بوشهر تعریف شده است؛ نیروگاهی که واحد نخست آن سالهاست با همکاری روسیه به بهرهبرداری رسیده و واحدهای دوم و سوم آن نیز در مراحل مختلف ساخت و تجهیز قرار دارند.
توسعه این چهار واحد جدید، در صورت اجرا، میتواند گامی بزرگ در تأمین پایدار برق کشور، کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی و تحقق اهداف برنامه جامع توسعه انرژیهای پاک باشد. ایران همواره تأکید کرده که برنامه هستهای خود را صرفاً با اهداف صلحآمیز و برای تأمین نیازهای انرژی و توسعه علمی دنبال میکند.
همکاری فنی در سایه فشارهای سیاسی
اعلام گسترش همکاری هستهای تهران و مسکو در مقطعی صورت میگیرد که فشارهای سیاسی ایالات متحده و سه کشور اروپایی برای پیشبرد قطعنامهای علیه ایران در شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی ادامه دارد. کشورهای غربی در ماههای اخیر تلاش کردهاند با بزرگنمایی برخی ابهامات پادمانی، پرونده ایران را بار دیگر در کانون توجه شورا قرار دهند.
مقامهای جمهوری اسلامی ایران ضمن رد رویکرد سیاسی و گزینشی غرب، تأکید دارند که همکاریهای کشور با آژانس در چارچوب تعهدات پادمانی ادامه دارد و توسعه همکاریهای فنی با شرکایی مانند روسیه، کاملاً در چارچوب معاهده عدم اشاعه و با نظارت آژانس انجام میشود. از نگاه تهران، فشارهای اخیر تغییری در اراده کشور برای پیگیری حقوق مسلم هستهای و حق بهرهمندی از انرژی صلحآمیز هستهای ایجاد نخواهد کرد.
نگاه راهبردی به انرژی هستهای
توسعه نیروگاههای هستهای برای ایران علاوه بر ابعاد تأمین انرژی، واجد اهمیت راهبردی و اقتصادی نیز هست. با توجه به رشد سالانه مصرف برق، محدودیت منابع آبی و لزوم کاهش انتشار آلایندهها، انرژی هستهای به عنوان منبعی پایدار، پاک و قابل اتکا مورد توجه برنامهریزان قرار گرفته است.
تجربه نیروگاه بوشهر نشان داده که هر هزار مگاوات برق هستهای میتواند سالانه از مصرف میلیونها بشکه نفت و گاز جلوگیری کرده و سهم قابل توجهی در کاهش آلودگی هوا داشته باشد. به همین دلیل، سازمان انرژی اتمی ایران چشمانداز تولید بلندمدت برق هستهای را تا ۲۰ هزار مگاوات ترسیم کرده که همکاری با روسیه یکی از محورهای اصلی تحقق آن به شمار میرود.
کارشناسان معتقدند تداوم و تعمیق همکاری تهران و مسکو در حوزه هستهای، نه تنها به تقویت امنیت انرژی ایران کمک میکند، بلکه جایگاه دو کشور را در معادلات منطقهای و بینالمللی حوزه فناوریهای پیشرفته نیز مستحکمتر خواهد ساخت؛ همکاریای که بر پایه منافع متقابل، انتقال فناوری و رعایت کامل مقررات بینالمللی استوار است.
نظرات (0)