سخنگوی وزارت امور خارجه کشورمان تاکید کرد که پرونده هستهای ایران هیچگونه عدم پایبندی را نشان نمیدهد و از این رو ارجاع آن به شورای امنیت سازمان ملل متحد اساساً موضوعیت ندارد. اسماعیل بقائی با اشاره به قطعنامه اخیر شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی، این مصوبه را متناقض و فاقد اجماع توصیف کرد.
بقائی شامگاه چهارشنبه ۱۸ شهریور در گفتوگو با بخش خبری صداوسیما به تشریح ابعاد این قطعنامه پرداخت و گفت که حامیان این متن در حالی از بازگشت قطعنامههای پیشین علیه ایران تحت عنوان «اسنپبک» سخن میگویند که این سازوکار از ابتدا فاقد وجاهت حقوقی و قابلیت اجرایی بوده است.
اسنپبک از نظر تهران رخ نداده است
سخنگوی دستگاه دیپلماسی یادآور شد که جمهوری اسلامی ایران همان زمان اعلام کرده بود ادعای فعالسازی اسنپبک غیرقانونی است و امروز نیز موضع تهران از سوی چین، روسیه و شماری دیگر از کشورها تایید شده است. به گفته وی، واقعیت صحنه نشان میدهد که اساساً چنین سازوکاری محقق نشده و ادعای بازگشت خودکار قطعنامهها اعتباری ندارد.
بقائی توضیح داد که تناقض اصلی قطعنامه جدید در همین نکته نهفته است؛ از یک سو ادعا میشود تمام قطعنامههای شورای امنیت علیه ایران احیا شده و از سوی دیگر از شورای حکام خواسته میشود پرونده را دوباره به شورای امنیت ارجاع دهد. این دو گزاره به گفته او نمیتواند همزمان درست باشد و نشاندهنده آشفتگی حقوقی بانیان قطعنامه است.
درخواست متناقض از ایران در سایه سکوت درباره تجاوز
بخش دیگری از انتقاد بقائی به محتوای قطعنامه مربوط میشود؛ جایی که از ایران خواسته شده تعهدات پادمانی خود را به طور کامل اجرا کند، بیآنکه به علت اصلی محدود شدن دسترسی بازرسان آژانس اشاره شود.
وی تصریح کرد: عدم دسترسی آژانس به برخی تاسیسات هستهای ایران نتیجه مستقیم حمله تجاوزکارانه آمریکا و رژیم صهیونیستی به این تاسیسات است. اگر آژانس میخواست اصل بیطرفی و وظایف اساسنامهای خود را رعایت کند، باید همان زمان این تجاوز را به صراحت محکوم میکرد، نه اینکه اکنون ایران را به عدم همکاری متهم کند.
سخنگوی وزارت خارجه تاکید کرد آنچه برخی طرفها با عنوان «عدم پایبندی» ایران مطرح میکنند، در حقیقت پیامد همان حمله نظامی است و هیچ ارتباطی به اراده یا عملکرد برنامه صلحآمیز هستهای کشور ندارد. از این منظر، به گفته او، بهانهای برای ارجاع پرونده به شورای امنیت وجود ندارد.
تصویب بدون اجماع و الگوی رایگیری گلهای
بقائی در پاسخ به پرسشی درباره ترکیب آرای شورای حکام گفت این قطعنامه برخلاف ادعای بانیانش با اجماع تصویب نشده است. حدود یکسوم از اعضای آژانس یا به آن رای منفی دادهاند یا از همراهی با آن خودداری کردهاند که خود گویای شکاف عمیق در شورا است.
او الگوی رایگیری را «گلهای» توصیف کرد و گفت: کشورهای اروپایی و آمریکا با اعمال فشار، ارعاب یا تطمیع، گروهی از کشورها را برای رای مثبت همراه کردهاند. این شیوه به جای اقناع فنی و حقوقی، مبتنی بر لابی سیاسی بوده است.
سخنگوی وزارت خارجه با ابراز تاسف از رای مثبت برخی کشورها از جمله ژاپن و عربستان افزود: جای شگفتی است که کشوری مانند ژاپن که خود قربانی سلاح هستهای است و به خوبی تبعات سیاستهای یکجانبه آمریکا را درک میکند، به چنین متنی رای مثبت داده است. عربستان نیز به عنوان کشوری در منطقه، به خوبی شاهد پیامدهای اقدامات غیرقانونی و تجاوزکارانه آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران بوده است.
به گفته وی، همین رفتارها موجب تفرقه و انشقاق بیشتر میان اعضای شورای حکام شده و اعتبار تصمیمسازی در آژانس را تضعیف کرده است.
هشدار نسبت به سیاسی شدن آژانس و تضعیف رژیم عدم اشاعه
بقائی در پایان تاکید کرد که تداوم این مسیر هیچ دستاوردی برای بانیان قطعنامه نخواهد داشت جز سیاسیتر شدن هرچه بیشتر آژانس بینالمللی انرژی اتمی و سست شدن پایههای رژیم عدم اشاعه.
وی یادآور شد که رژیم عدم اشاعه بر سه فلسفه اصلی از جمله خلع سلاح هستهای و احقاق حقوق هستهای مشروع کشورها استوار بوده است؛ اهدافی که به گفته او در هر دو حوزه ناکام مانده و علت اصلی آن سوءاستفاده آمریکا و سه کشور اروپایی از سازوکارهای آژانس برای پیشبرد اهداف سیاسی است.
سخنگوی وزارت امور خارجه ابراز امیدواری کرد که آژانس به جای همراهی با فشارهای سیاسی، به نقش فنی و حقوقی خود بازگردد و با پرهیز از برخوردهای گزینشی، از آسیب بیشتر به اعتماد بینالمللی نسبت به نهادهای ناظر هستهای جلوگیری کند.
نظرات (0)