حسن عزالدین، نماینده حزب‌الله در پارلمان لبنان و عضو فراکسیون وفاداری به مقاومت، در اظهاراتی تازه به تشریح ابعاد تحول در دکترین نظامی جمهوری اسلامی ایران پرداخت و گفت تهران امروز به یکی از ارکان اصلی شکل‌گیری نظم چندقطبی در جهان بدل شده است.

به گفته این نماینده لبنانی، تصمیم ایران برای بازتعریف راهبرد نظامی خود، نقطه عطفی در نقش‌آفرینی منطقه‌ای و بین‌المللی این کشور بوده و دامنه اثرگذاری آن را فراتر از مرزهای ملی گسترش داده است.

ایران، مدافع ملت‌های آزاده

عزالدین در این باره تصریح کرد: «ایران امروز دیگر فقط از خودش دفاع نمی‌کند؛ بلکه از همه انسان‌های آزاد، تحت‌ستم و شرافتمند در سراسر جهان، چه دولت‌ها و چه ملت‌ها، دفاع می‌کند.»

این عضو پارلمان لبنان با اشاره به حمایت‌های مستمر جمهوری اسلامی از جریان‌های مقاومت و ملت‌های تحت فشار، تأکید کرد که نگاه تهران به مقوله امنیت و دفاع، نگاهی فراملی و مبتنی بر مسئولیت‌پذیری در قبال سرنوشت ملت‌های آزاده است. به باور او، همین رویکرد باعث شده است که ایران در افکار عمومی بسیاری از ملت‌های منطقه و جهان به عنوان حامی مظلومان شناخته شود.

گذار از دفاع به بازدارندگی فعال

نماینده حزب‌الله در ادامه سخنان خود به تغییر ماهیت دکترین نظامی ایران اشاره کرد و گفت: «ایران از مرحله دفاع به مرحله حمله بازدارنده عبور کرده است؛ به این معنا که می‌تواند به هر پایگاهی که تهدیدی علیه امنیت آن محسوب شود، حمله کند و به هرگونه تجاوز یا جنایتی که ایالات متحده برای آن برنامه‌ریزی کند، پاسخ قاطع دهد.»

به گفته عزالدین، این تحول به معنای افزایش توان بازدارندگی و ارتقای قدرت پاسخگویی ایران در برابر تهدیدات است. او معتقد است جمهوری اسلامی اکنون ابتکار عمل را در دست دارد و منتظر نمی‌ماند تا تهدیدی علیه آن عملی شود، بلکه با رویکردی پیش‌دستانه قادر است منشأ تهدید را هدف قرار دهد.

این تغییر رویکرد، به اعتقاد ناظران، پیام روشنی به بازیگران فرامنطقه‌ای به‌ویژه آمریکا و متحدانش مخابره می‌کند که هرگونه ماجراجویی نظامی علیه ایران با هزینه‌ای سنگین و پاسخی فراتر از انتظار مواجه خواهد شد.

ایران و شکل‌گیری جهان چندقطبی

عزالدین با مرتبط دانستن دکترین جدید نظامی ایران با تحولات نظام بین‌الملل، خاطرنشان کرد که تهران پس از اتخاذ این راهبرد، به نیرویی مهم در ایجاد جهان چندقطبی تبدیل شده است.

از نگاه او، جهان در حال گذار از نظم تک‌قطبی تحت سلطه آمریکا به نظمی چندقطبی است که در آن قدرت‌های مستقل از جمله جمهوری اسلامی ایران، نقش‌آفرینی تعیین‌کننده‌ای دارند. ایران با تکیه بر توان داخلی، ظرفیت‌های دفاعی و شبکه متحدان منطقه‌ای خود، توانسته است در برابر سیاست‌های یکجانبه‌گرایانه واشنگتن ایستادگی کند و به الگویی برای کشورهایی تبدیل شود که به دنبال استقلال و حاکمیت ملی هستند.

این نماینده لبنانی تأکید کرد که قدرت‌یابی ایران نه تنها توازن قوا در غرب آسیا را به سود محور مقاومت تغییر داده، بلکه در سطح جهانی نیز به تقویت جبهه کشورهای خواهان نظم عادلانه‌تر کمک کرده است.

عبور از صبر راهبردی به راهبرد فعال

اظهارات حسن عزالدین در حالی مطرح می‌شود که پیش از این نیز شماری از تحلیلگران بین‌المللی از تغییر رویکرد نظامی تهران سخن گفته بودند. از جمله تریتا پارسی، تحلیلگر مؤسسه کوئینسی، گفته است که ایران دکترین موسوم به «صبر راهبردی» را کنار گذاشته و راهبردی فعال‌تر و قاطع‌تر را در پیش گرفته است.

مفهوم صبر راهبردی در سال‌های گذشته به سیاست تهران در مدیریت خویشتن‌دارانه تنش‌ها و پرهیز از واکنش فوری و مستقیم به برخی تحریکات اطلاق می‌شد. به گفته تحلیلگران، اکنون این رویکرد جای خود را به راهبردی داده است که بر پاسخ مستقیم، بازدارندگی تهاجمی و استفاده از همه ابزارهای سیاسی و نظامی برای تأمین امنیت ملی و حمایت از متحدان استوار است.

ناظران معتقدند این تحول، بازتاب تجربه‌های میدانی سال‌های اخیر از جمله تحولات غزه، لبنان و سوریه و همچنین تشدید فشارهای آمریکا بوده و نشان می‌دهد تهران مصمم است با اتکا به توان بازدارندگی خود، اجازه ندهد هیچ تهدیدی بدون پاسخ بماند.

در مجموع، سخنان نماینده پارلمان لبنان تصویر تازه‌ای از جایگاه منطقه‌ای و جهانی ایران ترسیم می‌کند؛ جایگاهی که بر پایه دکترین دفاعی-تهاجمی جدید، حمایت از ملت‌های مظلوم و نقش‌آفرینی در گذار به نظم چندقطبی استوار شده است.