نماینده دائم روسیه در سازمان ملل متحد از کشورهای غربی خواست رویکرد تنش‌آفرینی علیه جمهوری اسلامی ایران را کنار بگذارند و از سوءاستفاده از اختیارات شورای امنیت برای پیگیری اهداف سیاسی دست بردارند. مسکو تأکید کرد این‌گونه اقدامات چشم‌انداز بازگشت به مذاکرات و دستیابی به راه‌حلی پایدار در منطقه خلیج فارس را تضعیف می‌کند.

تأکید مسکو بر توقف تشدید تنش‌ها

واسیلی نبنزیا، سفیر و نماینده دائم روسیه در سازمان ملل، در نشست شورای امنیت که به بررسی فعالیت‌های کمیته تحریم‌های ایران ذیل قطعنامه ۱۷۳۷ اختصاص داشت، به صراحت از غرب خواست «از تشدید تنش‌ها دست بردارد». به گفته او، ادامه فشارهای سیاسی و تلاش برای بهره‌برداری ابزاری از نهادهای شورای امنیت، نه‌تنها به کاهش نگرانی‌ها درباره برنامه هسته‌ای ایران کمکی نمی‌کند، بلکه مسیر گفت‌وگو را نیز مسدود می‌سازد.

نبنزیا خاطرنشان کرد که هرگونه اقدام یک‌جانبه و فراتر از چارچوب حقوقی مصوب شورا، شانس ازسرگیری مذاکراتی را که می‌تواند به تثبیت اوضاع در منطقه خلیج فارس و رفع ابهام‌ها پیرامون برنامه هسته‌ای ایران بینجامد، به‌شدت کاهش می‌دهد. او هشدار داد که تداوم این رویکرد، بی‌ثباتی منطقه‌ای را تشدید خواهد کرد.

مخالفت با احیای قطعنامه‌ها و کمیته ۱۷۳۷

نماینده روسیه در ادامه سخنان خود بر موضع ثابت مسکو در دفاع از تمامیت و اعتبار قطعنامه‌های شورای امنیت تأکید کرد؛ از جمله قطعنامه‌های مرتبط با لغو محدودیت‌ها و تحریم‌های پیشین علیه پرونده ایران که به گفته او باید به‌طور دقیق و کامل رعایت شوند.

نبنزیا از «همکاران غربی» خواست از درخواست‌های ناموجه برای بازگرداندن قطعنامه‌های لغو شده خودداری کنند و مانع از عملکرد عادی شورا، به‌ویژه در نهادهای فرعی قانونی آن نشوند. وی تصریح کرد که روسیه با هرگونه تلاش برای احیای کمیته موسوم به «۱۷۳۷» ــ کمیته‌ای که بر اساس قطعنامه ۱۷۳۷ برای پیگیری تحریم‌های مرتبط با برنامه هسته‌ای ایران تشکیل شده بود ــ به‌طور قاطع مخالف است و چنین اقدامی را فاقد مبنای حقوقی و سیاسی می‌داند.

به گفته دیپلمات ارشد روس، سوءاستفاده از سازوکار کمیته‌های تحریمی برای تسویه‌حساب‌های سیاسی، اعتبار شورای امنیت را تضعیف کرده و کارآمدی آن را به عنوان نهاد مسئول حفظ صلح و امنیت بین‌المللی زیر سؤال می‌برد.

راه‌حل دیپلماتیک بر مبنای توازن منافع

نبنزیا با بیان اینکه دستیابی به توافق درباره برنامه هسته‌ای ایران تنها در صورت رعایت توازن منافع ممکن است، گفت: هرگونه توافق پایدار باید حقوق مشروع ایران را به رسمیت بشناسد و در عین حال دغدغه‌های مشروع جامعه بین‌المللی را نیز در نظر بگیرد. از نگاه مسکو، نادیده گرفتن یکی از این دو وجه، توافق را شکننده و ناپایدار خواهد کرد.

او ابراز امیدواری کرد کشورهایی که رویکرد سازنده‌تری در قبال پرونده ایران دارند، به تلاش برای فراهم کردن شرایط لازم جهت بازگرداندن اوضاع به مسیر حل‌وفصل سیاسی و دیپلماتیک ادامه دهند. نبنزیا تأکید کرد: «روسیه همواره برای کمک به این روند آماده است» و از همه طرف‌ها خواست به جای تشدید فشارها، به دیپلماسی فرصت دهند.

این موضع‌گیری در شرایطی مطرح می‌شود که طی ماه‌های اخیر بحث درباره آینده سازوکارهای نظارتی و تحریمی مرتبط با ایران در شورای امنیت بار دیگر در کانون رایزنی‌های دیپلماتیک قرار گرفته و برخی پایتخت‌های غربی تلاش کرده‌اند با استناد به تفسیرهای حقوقی متفاوت، زمینه احیای برخی محدودیت‌های پیشین را فراهم کنند؛ رویکردی که با مخالفت صریح مسکو و تاکید آن بر ضرورت پایبندی به مصوبات موجود شورا مواجه شده است.