سفیر پاکستان در سازمان ملل متحد از ایران و آمریکا خواست تا با تکیه بر توافقی که با میانجیگری اسلامآباد به دست آمده، بار دیگر مسیر دیپلماسی را در پیش گیرند. عاصم افتخار احمد تأکید کرده است که با وجود تداوم بیاعتمادی میان تهران و واشنگتن، چارچوب موجود همچنان میتواند مبنایی برای پایان دادن به تنشها باشد.
این دیپلمات پاکستانی در گفتوگویی که روز پنجشنبه از سوی روزنامه انگلیسیزبان «نشنال» چاپ ابوظبی منتشر شد، گفت که پاکستان مصرانه پیگیر اجرای یادداشت تفاهم اسلامآباد است؛ یادداشتی که به گفته او با وجود «تردید و عدم تمایل نسبی» طرفین برای اجرا، همچنان معتبر و قابل اتکاست.
یادداشت اسلامآباد؛ از پایان خصومتها تا بازگشایی تنگه هرمز
به گفته سفیر پاکستان، یادداشت تفاهم اسلامآباد در ماه ژوئن و با میانجیگری مشترک پاکستان و قطر به امضا رسید. این سند سه محور اصلی را دنبال میکرد: پایان دادن به خصومتها، تعیین یک بازه زمانی ۶۰ روزه برای مذاکره درباره توافقی پایدار و دائمی جهت پایان درگیری، و ایجاد ترتیبات لازم برای بازگشایی تنگه هرمز به روی کشتیرانی تجاری.
با این حال، اجرای این یادداشت تاکنون با مانع مواجه شده است. ایران، ایالات متحده را به اجرا نکردن بخشهای کلیدی توافق، بهویژه در حوزه تحریمها و مسائل مرتبط با محاصره دریایی متهم میکند. در مقابل، واشنگتن به همراه شماری از کشورهای حاشیه خلیج فارس بر ضرورت تضمین آزادی ناوبری در تنگه هرمز تأکید دارد و آن را پیششرط ثبات انرژی و تجارت منطقهای میداند.
عاصم افتخار احمد در این باره گفت که «کمی عدم تمایل» برای اجرای یادداشت تفاهم دیده میشود، اما اسلامآباد بر ضرورت پیگیری آن پافشاری میکند. او این سند را یک نقشه راه آماده توصیف کرد که همه عناصر لازم برای مصالحه در آن گنجانده شده است.
تأکید اسلامآباد بر حفظ کانالهای ارتباطی با تهران و واشنگتن
سفیر پاکستان با اشاره به روابط دیپلماتیک کشورش با هر دو طرف، تصریح کرد: «ما خطوط ارتباطی باز با هر دو طرف، با ایران و آمریکا، و در سطوح بالا داریم. ما معتقدیم بهترین راه برای حل این وضعیت و انعقاد یک توافق جامع و قاطع، بازگشت به میز مذاکره است و برای این کار چارچوبی در قالب یادداشت تفاهم اسلامآباد در اختیار داریم. همه چیز در آنجا هست. آنها باید بازگردند و امیدوارم بهزودی این را درک کنند.»
هنگامی که از وی پرسیده شد کدام یک از طرفین تمایل کمتری برای ازسرگیری گفتوگوها دارد، پاسخ داد که تعیین اینکه کدام طرف «مسئولتر» است، کار سادهای نیست. او با این حال ابراز امیدواری کرد که با وجود دشواریها، هر دو پایتخت بار دیگر به دیالوگ بازگردند.
احمد با یادآوری تجربه ماههای گذشته گفت: «اگر ما توانستیم در ماه آوریل، در میانه درگیریهای سنگین و تشدید مداوم تنشها، آتشبسی را اعلام کنیم و سپس دو طرف را گرد هم آوریم و آنها را به سمت این یادداشت تفاهم هدایت کنیم، هیچ دلیلی وجود ندارد که نتوانیم دوباره آنها را به میز مذاکره بازگردانیم.» به باور او، ازسرگیری مذاکرات تنها مسیر پایدار برای خروج از بنبست کنونی و جلوگیری از تشدید مجدد رویارویی است.
هشدار درباره غزه و کرانه باختری
بخش دیگری از اظهارات نماینده پاکستان در سازمان ملل به تحولات فلسطین اختصاص داشت. او هشدار داد که سیاستهای اسرائیل در کرانه باختری اشغالی، چشمانداز تشکیل دولت مستقل فلسطینی را بهطور جدی تهدید میکند و از جامعه جهانی خواست موضع قاطعتری در این زمینه اتخاذ کند.
به گفته احمد، طرح مرتبط با غزه نیز بهطور کامل اجرا نمیشود. او توضیح داد که نخستین بند این طرح، برقراری آتشبس بود، اما این آتشبس رعایت نشده است: «شما میبینید که نقضهای مداوم وجود دارد، بهویژه از سوی طرف اسرائیلی، و صدها نفر از زمان اعلام آتشبس در غزه کشته شدهاند.»
این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که نگرانیها از تداوم خشونتها در نوار غزه و گسترش تنش به کرانه باختری افزایش یافته و نهادهای بینالمللی بارها نسبت به پیامدهای انسانی و سیاسی آن هشدار دادهاند.
انتصاب جدید در دستگاه دیپلماسی پاکستان
در همین حال و همزمان با انتشار این مصاحبه، اعلام شد که عاصم افتخار احمد روز پنجشنبه به عنوان سیوچهارمین وزیر امور خارجه پاکستان منصوب شده و جایگزین آمنه بلوچ شده است. این تغییر در رأس دستگاه دیپلماسی پاکستان در حالی صورت میگیرد که اسلامآباد تلاش میکند نقش میانجیگرایانه خود را در پروندههای منطقهای، از جمله میان ایران و آمریکا و همچنین بحران غزه، تقویت کند.
ناظران معتقدند پاکستان با توجه به روابط متوازن خود با تهران، واشنگتن و کشورهای عربی خلیج فارس، میکوشد از جایگاه خود برای کاهش تنشها و حفظ ثبات در تنگه هرمز به عنوان یکی از مهمترین آبراههای انرژی جهان استفاده کند؛ مسیری که به گفته سفیر این کشور در سازمان ملل، تنها از طریق بازگشت به دیپلماسی و پایبندی به چارچوب توافق اسلامآباد قابل تحقق است.
نظرات (0)