حجت‌الاسلام والمسلمین سید محمدحسن ابوترابی‌فرد، امام جمعه موقت تهران، در خطبه‌های نماز جمعه این هفته که در دانشگاه تهران برگزار شد، با اشاره به روزهای پایانی ماه منسوب به پیامبر اعظم (ص)، فلسفه بعثت انبیای الهی را تبیین کرد و آن را ناظر بر دو محور اساسی دانست: اصلاح رابطه انسان با مبدأ هستی و سامان دادن به روابط انسان‌ها با یکدیگر.

فلسفه بعثت؛ از توحید تا عدالت اجتماعی

ابوترابی‌فرد این ماه را پیام‌آور توحید، عقلانیت، علم، اخلاق و فضیلت توصیف کرد و گفت: همان‌گونه که پژوهشگران حوزه معارف و برهان تأکید کرده‌اند، محور اصلی دعوت قرآن کریم، اصلاح و تحکیم رابطه انسان با خدا و نیز اصلاح و تحکیم رابطه انسان‌ها با یکدیگر است.

وی افزود: وقتی قرآن کریم فلسفه بعثت همه انبیای الهی را «قیام انسان‌ها به قسط و عدالت» معرفی می‌کند، در حقیقت به اصلاح نظام اجتماعی و برقراری عدالت در میان انسان‌ها اشاره دارد. به گفته او، پیامبران برای همین مأموریت برگزیده و مبعوث شده‌اند تا بنیان‌های عدالت و اخلاق را در جامعه مستقر کنند.

خطیب موقت نماز جمعه تهران تأکید کرد: مردان و زنان، جوانان، حاکمان، مسئولان، مدیران و فعالان عرصه‌های اقتصادی، سیاسی، علمی و فرهنگی، همگی در گام نخست باید رابطه خود را با خداوند اصلاح کنند و در گام دوم، روابط میان خود را بر پایه عدالت، اخلاق و برادری سامان دهند. اصلاح روابط انسانی یکی از مهم‌ترین حکمت‌های بعثت است.

معیار «جلسات خیر» از نگاه قرآن

ابوترابی‌فرد با اشاره به وضعیت نشست‌های بین‌المللی و محافلی که صاحبان قدرت و ثروت در جهان برگزار می‌کنند، گفت: ثمره بسیاری از این گردهمایی‌ها نه سامان اجتماعی، بلکه برهم زدن نظم جوامع بشری و افزایش مشکلات انسان‌هاست. از همین رو، انسان امروز با تهدیدهای جدی مواجه شده است.

وی با استناد به آیات قرآن خاطرنشان کرد: عموم انسان‌ها در زیان‌اند، مگر گروهی که موضوع گفت‌وگو و فعالیت آنان امر به صدقه، خدمات اجتماعی و حل مشکلات مردم باشد.

به گفته امام جمعه موقت تهران، اگر محور یک جلسه، دستگیری از اقشار ضعیف و ناتوان جامعه باشد، آن جلسه خیر است؛ اما صدقه تنها به معنای کمک اقتصادی نیست، بلکه صدقه علمی، انتقال دانش، افزایش بهره‌وری و توانمندسازی افراد جامعه نیز مصداق صدقه و کار خیر به شمار می‌رود.

وی تصریح کرد: اگر خروجی یک نشست، انجام کار معروف یعنی اقدامی مورد تأیید عقل و وحی، یا «اصلاح بین الناس» باشد، آن نشست حقیقتاً دارای ارزش است. قرآن کریم تعبیر گسترده «اصلاح میان انسان‌ها» را به کار می‌برد، نه فقط اصلاح میان مسلمانان یا اهل ایمان؛ این پیام خطاب به همه ملت‌ها با گرایش‌ها و عقاید گوناگون است.

ابوترابی‌فرد افزود: البته اصلاح روابط در میان اهل ایمان می‌تواند نقطه آغاز و پیشران اصلاح در جامعه اسلامی و سپس در سطح جهان باشد. جامعه‌ای که هنوز نتوانسته روابط داخلی خود را اصلاح کند، نمی‌تواند مدعی مصلح بودن در مقیاس جهانی باشد. اگر مسلمانان میان خود الفت، عدالت و اخلاق را تحکیم کنند، آنگاه می‌توانند دامنه اصلاح را به سراسر جهان گسترش دهند.

وحدت ملی؛ ستون تاب‌آوری و اقتدار کشور

خطیب جمعه تهران در بخش دیگری از سخنان خود به تحولات منطقه پرداخت و گفت: اقدامات موفق ایران، یمن، حزب‌الله و محور مقاومت در برابر تجاوزات آمریکا و رژیم صهیونیستی، عمق شکست راهبردی واشنگتن و تل‌آویو را آشکار کرده است. به گفته او، جنگ‌طلبی آمریکا برخلاف اهداف اعلامی‌اش، به عاملی برای تغییر موازنه قدرت به نفع ایران و ملت‌های منطقه تبدیل شده است.

وی اظهار کرد: اگر جنگ‌افروزی‌های آمریکا در منطقه نبود، امروز ایران در این جایگاه از قدرت قرار نداشت و راهبردی‌ترین آبراه‌های منطقه از جمله تنگه هرمز در اختیار نیروهای مسلح و سپاه مقتدر جمهوری اسلامی نبود و پایگاه‌های آمریکا نیز تا این اندازه آسیب‌پذیر نمی‌شد.

ابوترابی‌فرد با اشاره به شکل‌گیری قدرت شبکه‌ای متشکل از ظرفیت‌های متکثر و بازیگران هماهنگ در جنوب‌غربی آسیا گفت: ایران در این منظومه جایگاه ستون مرکزی نظم و قدرت را دارد. با این حال، پس از ناکامی‌های سخت در میدان نظامی و سیاسی، نقطه ثقل راهبرد دشمن تغییر کرده و اکنون بر برهم زدن ثبات اجتماعی و کاهش تاب‌آوری ملی متمرکز شده است.

وی وحدت و انسجام ملی و پیوند میان ملت، دولت و حاکمیت را ستون اصلی تاب‌آوری کشور دانست و یادآور شد: رهبر معظم انقلاب بارها بر حراست از این سرمایه ملی و دینی تأکید کرده‌اند. ایشان در پیام اخیر خود هشدار دادند که بدخواهان اسلام، برنامه اصلی خود را بر برجسته‌سازی اختلافات و ایجاد شکاف میان امت اسلامی قرار داده‌اند؛ در حالی که شکاف‌های درونی جبهه خود را پنهان می‌کنند.

ابوترابی‌فرد تصریح کرد: هماهنگی میان میدان، خیابان، دیپلماسی و عرصه خدمت، رمز اقتدار ایرانیان است. قدرت واقعی کشور در همدلی و هم‌افزایی همه اقشار نهفته است. امروز بیش از هر زمان دیگری به وحدت و انسجام مستحکم ملی نیاز داریم و حفظ آن نه یک توصیه اخلاقی صرف، بلکه یک ضرورت راهبردی برای صیانت از امنیت، استقلال و عزت کشور است. هرچه پیوند میان مردم مستحکم‌تر و اعتماد عمومی بیشتر باشد، تحقق اهداف دشمن دشوارتر خواهد شد.

وی با اشاره به تجربه جنگ ۱۲ روزه و تحولات تنگه هرمز گفت: اراده منسجم ملی، فتح‌الفتوح ملت ایران است و باید از این سرمایه عظیم حراست کرد. همه باید اختلافات را به حاشیه برانیم، نقاط مشترک را برجسته کنیم و با تکیه بر منافع ملی در کنار یکدیگر بایستیم.

لزوم پایان محاصره یمن و احترام به حقوق ملت‌های منطقه

امام جمعه موقت تهران با تأکید بر اینکه محاصره غیرقانونی و غیرانسانی یمن باید خاتمه یابد، گفت: امنیت و ثبات در جغرافیای غرب آسیا، از دریای سرخ و باب‌المندب تا خلیج فارس و تنگه هرمز، تنها با احترام به حقوق و کرامت ملت شریف و مقاوم یمن و دیگر ملت‌های بزرگ و تمدن‌ساز منطقه محقق می‌شود.

وی خطاب به کشورهای اسلامی به‌ویژه کشورهای حاشیه خلیج فارس تأکید کرد: با پاسداری از عزت و اقتدار خویش، پرچم‌دار این تحول عظیم باشید و راه را برای آزادی قدس شریف و استقلال دولت‌ها و ملت‌های منطقه هموار کنید. تجربه نشان داده که پایگاه‌های آمریکایی عزت‌آفرین نیست و پیوند با آمریکا بر اقتدار نمی‌افزاید؛ آنچه عزت می‌آورد، تحکیم پیوند میان ملت‌های مسلمان و فشردن دستان یکدیگر، به‌ویژه دستان مقتدر ملت ایران است.

ابوترابی‌فرد افزود: قدرت امپریالیستی آمریکا و غرب به‌صورت اصولی رو به ضعف گذاشته و واقعیت سیاسی ـ نظامی نوینی در منطقه شکل گرفته است؛ دوران حضور امپراتوری غرب در این منطقه راهبردی رو به پایان است.

ضرورت رشد اقتصادی پایدار و ارتقای رفاه عمومی

وی در پایان با اشاره به الزامات اقتصادی کشور تصریح کرد: دستیابی به رشد اقتصادی پایدار، ارتقای سطح رفاه عمومی و افزایش قدرت خرید مردم از مهم‌ترین ضرورت‌های امروز و آینده کشور است و تحقق آن نیازمند همدلی، کارآمدی مدیریتی و تکیه بر ظرفیت‌های داخلی است.