تصاویر جدید ماهوارهای از وقوع حادثهای مهم در مسیر خط لوله راهبردی شرق به غرب عربستان سعودی خبر میدهد؛ خط لولهای که نفت را از میادین شرقی این کشور به سواحل دریای سرخ منتقل میکند و یکی از مهمترین شریانهای صادرات انرژی عربستان به شمار میرود.
بر اساس گزارش باشگاه خبرنگاران جوان به نقل از منابع میدانی، تصاویر ثبتشده در روز پنجشنبه بهطور واضح برخاستن دود غلیظ در اطراف این خط لوله را نشان میدهد؛ نشانهای که از وقوع انفجار و هدف قرار گرفتن تأسیسات نفتی حکایت دارد و با عملیات اعلامشده از سوی نیروهای یمنی همزمان شده است.
تصاویر ماهوارهای چه چیزی را نشان میدهد؟
تصاویر منتشرشده که با سنجندههای ماهوارهای و در وضوح بالا ثبت شدهاند، ستونهای دود را در محدوده عبور خط لوله شرق به غرب (پترو لاین) به تصویر میکشند. این خط لوله با طول حدود ۱۲۰۰ کیلومتر، نفت خام تولیدشده در منطقه شرقی عربستان را به بندر ینبع در ساحل دریای سرخ منتقل میکند و به ریاض امکان میدهد بدون عبور از تنگه هرمز، نفت خود را به بازارهای جهانی صادر کند.
کارشناسان انرژی میگویند هرگونه اختلال در این مسیر، بهطور مستقیم بر امنیت عرضه نفت و قیمت جهانی آن اثر میگذارد. برخاستن دود در چند نقطه از اطراف خط لوله در تصاویر روز پنجشنبه، گمانهزنیها درباره یک حمله پهپادی یا موشکی دقیق را تقویت کرده است؛ حملهای که به گفته منابع یمنی، در چارچوب پاسخ به ادامه تجاوز و محاصره یمن صورت گرفته است.
سکوت معنادار ریاض و آرامکو
نکته قابل توجه در این حادثه، سکوت کامل مقامات رسمی عربستان است. دولت سعودی تاکنون وقوع هیچگونه حادثه، انفجار یا اختلال در شبکه خطوط لوله خود را تأیید نکرده است. همزمان، سازمان تنظیم رسانههای عمومی عربستان و شرکت بزرگ نفتی آرامکو نیز به درخواستهای خبرگزاری رویترز برای اظهارنظر درباره دود مشاهدهشده در تصاویر ماهوارهای پاسخی ندادهاند.
این سکوت در حالی ادامه دارد که در سالهای گذشته نیز ریاض در موارد مشابه، ابتدا اخبار مربوط به حملات به تأسیسات نفتی خود از جمله تأسیسات بقیق و خریص را تکذیب یا پنهان کرده و سپس با انتشار تصاویر ماهوارهای و تأیید منابع مستقل، ابعاد خسارتها آشکار شده بود. ناظران معتقدند خودداری عربستان از تأیید حادثه اخیر نیز با هدف جلوگیری از تأثیر روانی آن بر بازار نفت و حفظ وجهه امنیتی تأسیسات حیاتی این کشور صورت میگیرد.
عملیات گسترده انصارالله در سواحل غربی یمن
همزمان با انتشار تصاویر ماهوارهای مربوط به خط لوله عربستان، یحیی سریع، سخنگوی نیروهای مسلح یمن وابسته به جنبش انصارالله، از انجام یک عملیات نظامی گسترده علیه نیروهای تحت حمایت عربستان در سواحل غربی یمن خبر داد.
به گفته وی، رزمندگان یمنی در این عملیات موفق شدهاند کنترل مناطقی در شش شهرستان را به دست گیرند و تلفات سنگینی به نیروهای مقابل وارد کنند. جزئیات بیشتری از تلفات و تجهیزات منهدمشده اعلام نشده، اما سخنگوی انصارالله این عملیات را بخشی از روند پاسخ به تشدید حملات ائتلاف سعودی و مزدوران آن در جبهههای ساحلی توصیف کرده است.
سواحل غربی یمن بهویژه استان الحدیده، طی سالهای اخیر یکی از کانونهای اصلی درگیری میان نیروهای یمنی و نیروهای تحت حمایت عربستان و امارات بوده و کنترل بنادر و مسیرهای دریایی در این منطقه از اهمیت راهبردی بالایی برخوردار است.
تأکید بر معادله «محاصره در برابر محاصره»
نیروهای مسلح انصارالله بار دیگر تأکید کردهاند که به راهبرد «محاصره در برابر محاصره و تشدید تنش در برابر تشدید تنش» پایبند خواهند ماند. این بدان معناست که تا زمانی که تجاوز نظامی به یمن متوقف نشود و محاصره همهجانبه این کشور بهویژه محاصره دریایی و هوایی برداشته نشود، حملات تلافیجویانه به عمق خاک عربستان و تأسیسات حیاتی آن ادامه خواهد یافت.
مقامات صنعا پیشتر نیز هشدار داده بودند که تأسیسات نفتی و اقتصادی عربستان در تیررس حملات پهپادی و موشکی قرار دارد و هرگونه تشدید حملات ائتلاف، با پاسخ متقابل و هدف قرار گرفتن شریانهای اقتصادی ریاض مواجه خواهد شد. حمله به خط لوله شرق به غرب، در صورت تأیید نهایی، پیامی روشن در همین چارچوب ارزیابی میشود؛ پیامی مبنی بر اینکه حتی مسیرهای جایگزین صادرات نفت عربستان نیز از دسترس نیروهای یمنی خارج نیست.
پیامدهای احتمالی برای بازار انرژی
هرچند عربستان هنوز خسارت احتمالی و میزان اختلال در جریان نفت را اعلام نکرده، اما تکرار حملات به زیرساختهای انرژی این کشور میتواند نگرانیها درباره امنیت عرضه نفت در خاورمیانه را افزایش دهد. خط لوله شرق به غرب بهعنوان مسیر جایگزین تنگه هرمز، همواره بهعنوان برگ برنده ریاض در زمان بحرانهای منطقهای معرفی شده و آسیبپذیری آن میتواند محاسبات امنیتی و اقتصادی عربستان و متحدان غربی آن را تغییر دهد.
در شرایطی که بازار جهانی نفت بهشدت نسبت به تحولات منطقه حساس است، انتشار تصاویر ماهوارهای مستقل، فشار افکار عمومی و رسانههای بینالمللی بر ریاض برای شفافسازی درباره وضعیت این خط لوله را افزایش خواهد داد و باید دید آیا آرامکو و مقامات سعودی در روزهای آینده به سکوت خود پایان خواهند داد یا خیر.
نظرات (0)