سیریل رامافوسا، رئیس‌جمهور آفریقای جنوبی، در هجدهمین نشست سران گروه بریکس در دهلی‌نو خواستار پاسخگویی جدی جامعه جهانی در قبال نقض‌های گسترده حقوق بین‌الملل، از جمله جنگ علیه ایران و فجایع انسانی در فلسطین و سودان شد و تأکید کرد که اجرای گزینشی قوانین بین‌المللی باید پایان یابد.

به گزارش باشگاه خبرنگاران جوان به نقل از سخنان رامافوسا در این اجلاس، نظم حقوقی بین‌المللی تنها زمانی اعتبار دارد که برای همه کشورها به یک شکل و بدون ملاحظات سیاسی اعمال شود. او گفت هیچ دولتی نباید به دلیل جایگاه سیاسی یا ائتلاف‌های خود از پاسخگویی معاف باشد و جامعه جهانی موظف است در هر زمان و در برابر هر طرف متخلف، نقض‌ها را افشا و عاملان آن را وادار به پاسخگویی کند.

تأکید بر اجرای یکسان حقوق بین‌الملل

رئیس‌جمهور آفریقای جنوبی با انتقاد از رویکرد دوگانه برخی قدرت‌ها در قبال هنجارهای بین‌المللی تصریح کرد: «اصول و حمایت‌های حقوق بین‌الملل باید برای همه کشورها به‌طور یکسان اجرا شود.» به گفته او، زمانی که قواعد تنها در مواردی که به نفع برخی کشورهاست اجرا می‌شود و در موارد دیگر نادیده گرفته می‌شود، اعتماد به نظام حقوقی جهانی آسیب می‌بیند و بی‌عدالتی نهادینه می‌شود.

رامافوسا در همین چارچوب، وضعیت فلسطین، سودان و ایران را مصداق‌هایی روشن از ضرورت پاسخگویی دانست و گفت نمی‌توان در برابر جنایات و نقض‌های آشکار در این مناطق سکوت کرد یا مسئولیت را به حاشیه راند. او خواستار آن شد که سازوکارهای حقوقی بین‌المللی بدون تبعیض به کار گرفته شوند تا از تکرار این نقض‌ها جلوگیری شود.

محکومیت جنگ غیرقانونی علیه ایران

رئیس‌جمهور آفریقای جنوبی به‌طور ویژه «جنگ غیرقانونی» علیه جمهوری اسلامی ایران را محکوم کرد و آن را نمونه‌ای از توسل به زور در تعارض با منشور ملل متحد دانست. به گفته وی، استفاده از جنگ برای حل اختلافات سیاسی نه‌تنها غیرقانونی است بلکه بنیان‌های صلح و امنیت بین‌المللی را سست می‌کند.

او افزود که رفتارهای مبتنی بر یکجانبه‌گرایی و نادیده گرفتن حقوق حاکمیتی کشورها، در نهایت به ضرر همه اعضای جامعه جهانی تمام می‌شود و تنها از مسیر پایبندی به حقوق بین‌الملل می‌توان از تشدید تنش‌ها جلوگیری کرد.

تکیه بر دیوان بین‌المللی دادگستری و هشدار درباره تضعیف سازمان ملل

رامافوسا با اشاره به اقدامات حقوقی آفریقای جنوبی و برخی کشورهای دیگر در دیوان بین‌المللی دادگستری برای احقاق حقوق مردم فلسطین، بر اهمیت استفاده از ظرفیت نهادهای قضایی و حقوقی بین‌المللی تأکید کرد. او گفت مسیر عدالت باید از طریق همین سازوکارها دنبال شود تا نشان داده شود که قانون می‌تواند حافظ حقوق ملت‌های تحت ستم باشد.

وی در بخش دیگری از سخنان خود هشدار داد که اعتبار سازمان ملل متحد و کل نظام چندجانبه‌گرایی به دلیل نقض مکرر منشور ملل متحد و اصرار برخی بازیگران بر حل اختلافات از طریق جنگ، در معرض تهدید جدی قرار گرفته است. به گفته او، تضعیف قواعد چندجانبه همان عاملی است که نقش و اهمیت گروه‌هایی مانند بریکس را در معادلات جهانی پررنگ‌تر کرده است.

بریکس و الگویی برای نظمی عادلانه‌تر

رئیس‌جمهور آفریقای جنوبی بریکس را فرصتی برای بازتعریف همکاری بین‌المللی دانست و گفت این گروه باید برای ساختن جهانی تلاش کند که در آن هیچ کشوری ناچار نباشد میان شرق و غرب یا شمال و جنوب دست به انتخاب بزند. او تصویر مطلوب خود از نظم آینده را جهانی با چندین مرکز قدرت در کنار یکدیگر توصیف کرد؛ جهانی که در آن توسعه فراگیر، کرامت انسانی و عدالت در صدر اولویت‌ها قرار دارد.

رامافوسا تأکید کرد که برای تحقق چنین نظمی، کشورهای عضو بریکس باید در قبال اصلاح ساختارهای حکمرانی جهانی صدایی واحد و هماهنگ داشته باشند و با کاهش شکاف‌های ژئوپلیتیکی، زمینه را برای توسعه عادلانه‌تر و همکاری پایدار فراهم کنند.

درخواست اصلاح فراگیر شورای امنیت

یکی از محورهای اصلی سخنان رامافوسا، ضرورت اصلاح جامع شورای امنیت سازمان ملل بود. او یادآور شد که قاره آفریقا با ۵۴ کشور عضو سازمان ملل و جمعیتی نزدیک به یک‌پنجم جمعیت جهان، همچنان حتی یک کرسی دائم در شورای امنیت ندارد؛ وضعیتی که به گفته وی با اصول نمایندگی، عدالت و کارآمدی سازگار نیست.

رئیس‌جمهور آفریقای جنوبی خواستار شورایی «نماینده‌تر، پاسخگوتر، شفاف‌تر و کارآمدتر» شد و از اعضای بریکس خواست با اتخاذ موضع مشترک در موضوع اصلاح نهادهای بین‌المللی، برای دستیابی به نتایج عملی در تقویت چندجانبه‌گرایی و ایجاد نظمی منصفانه‌تر تلاش مضاعف کنند.

به گفته او، تنها در سایه اصلاحات ساختاری و پایبندی بی‌تبعیض به حقوق بین‌الملل می‌توان انتظار داشت که جنگ، اشغال و جنایات گسترده جای خود را به گفت‌وگو، همکاری و احترام متقابل میان ملت‌ها بدهد.