حمد بن جاسم بن جبر آل ثانی، نخستوزیر پیشین قطر، خواستار آغاز مذاکرات مستقیم و جمعی کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس با جمهوری اسلامی ایران شد. او این موضع را در پیامی که در حساب کاربری خود در شبکه اجتماعی «ایکس» منتشر کرد، مطرح کرده است.
به گفته حمد بن جاسم، شرایط کنونی منطقه ایجاب میکند که کشورهای حاشیه خلیج فارس به جای رویکردهای پراکنده، به صورت هماهنگ و در چارچوبی جمعی وارد گفتوگو با تهران شوند تا بتوان از بحران فعلی عبور کرد و زمینه ثبات پایدار فراهم شود.
تاکید بر موفقیت نشست پیشنهادی در عمان
نخستوزیر اسبق قطر در پیام خود به نشست پیشنهادی روز دوشنبه میان کشورهای شورای همکاری خلیج فارس و ایران به میزبانی عمان اشاره کرده و نسبت به موفقیت این نشست ابراز امیدواری کرده است.
او تصریح کرده که گفتوگوها باید پیش از طرح هرگونه پیشنهاد جدید، بر حل و فصل مشکلات موجود متمرکز شود. از نگاه وی، بدون رفع موانع اصلی و ایجاد تفاهم اولیه، هرگونه طرح تازه نمیتواند به نتیجه ملموس و قابل اتکا منجر شود.
حمد بن جاسم همچنین بر ضرورت تدوین یک نقشه راه روشن برای ساماندهی روابط با ایران تأکید کرده است؛ نقشه راهی که بتواند چارچوب همکاریها را تنظیم کند و منافع و امنیت هر دو طرف را به طور متوازن تضمین نماید.
ایده تبدیل خلیج فارس به دریاچه اقتصادی مشترک
بخش مهم پیام نخستوزیر پیشین قطر به چشمانداز بلندمدت روابط میان دو طرف اختصاص دارد. او گفته است روابط خلیج فارس و ایران باید بر پایه تبدیل خلیج فارس به «یک دریاچه اقتصادی مهم برای تبادل منافع و خدمت به منافع مشترک» بنا شود.
به باور حمد بن جاسم، چنین رویکردی میتواند خلیج فارس را از حوزهای متأثر از تنشهای سیاسی و امنیتی، به پهنهای برای همکاری اقتصادی، تجارت و همپیوندی منافع تبدیل کند. وی در همین چارچوب پیشنهاد کرده است که صادرات میان کشورهای خلیج فارس و ایران از پرداخت تعرفههای گمرکی معاف شود؛ اقدامی که به گفته او میتواند حجم مبادلات را افزایش دهد و وابستگی متقابل اقتصادی را تقویت کند.
اهمیت گفتوگوی جمعی برای ثبات منطقه
درخواست حمد بن جاسم در شرایطی مطرح میشود که روابط ایران و کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس در سالهای اخیر با فراز و نشیبهایی همراه بوده و تلاشهای دیپلماتیک برای کاهش تنش و تقویت اعتماد متقابل ادامه دارد. عمان طی سالهای گذشته همواره نقش میانجی و تسهیلکننده گفتوگوها را ایفا کرده و میزبانی نشستهای مرتبط با مسائل منطقهای را بر عهده داشته است.
کارشناسان معتقدند گفتوگوی جمعی و مستقیم در قالب شورای همکاری خلیج فارس میتواند به جای مذاکرات دوجانبه مقطعی، بستری برای توافقهای پایدارتر ایجاد کند و از سوءتفاهمهای ناشی از برداشتهای متفاوت جلوگیری نماید. ترسیم نقشه راه مشترک، تعیین سازوکار حل اختلاف و تمرکز بر همکاریهای اقتصادی از جمله محورهایی است که میتواند به کاهش تنشها و افزایش ثبات در منطقه کمک کند.
پیام حمد بن جاسم هرچند موضعی شخصی از سوی یک مقام پیشین قطری محسوب میشود، اما با توجه به جایگاه و نفوذ او در سالهای حضور در رأس دولت قطر و نقش پررنگش در پروندههای دیپلماتیک، بازتاب قابل توجهی در محافل سیاسی و رسانهای منطقه داشته است.
نظرات (0)