مقامات عربستان سعودی از آغاز تلاشهای فوری برای تعمیر و راهاندازی مجدد خط لوله نفت شرق به غرب پس از وقوع حادثهای که به توقف موقت پمپاژ نفت در این مسیر منجر شد، خبر میدهند. به گفته یک مقام پژوهشی سعودی، این خط لوله بهعنوان یکی از مهمترین شریانهای انتقال انرژی در جهان، نقش کلیدی در تأمین نیاز بازارهای بینالمللی دارد و اختلال در آن در شرایط فعلی بازار، حساسیت بالایی ایجاد کرده است.
توقف موقت پمپاژ و وعده راهاندازی سریع
دکتر ناصر القرعاوی، رئیس مرکز مطالعات و تحقیقات سعودی، در گفتوگو با رادیو اسپوتنیک اعلام کرد حادثهای که خط لوله شرق به غرب عربستان را هدف قرار داد، باعث توقف موقت انتقال مقادیر قابل توجهی نفت خام از طریق این مسیر شده است.
وی با اشاره به اینکه تیمهای فنی و مسئولان ذیربط سعودی بهصورت فشرده در حال کار برای رفع آسیبدیدگی و بازگرداندن خط به مدار بهرهبرداری هستند، تأکید کرد: «مقامات سعودی در تلاش برای تعمیر خسارت هستند و پمپاژ در مدت زمان بسیار کوتاهی از سر گرفته خواهد شد.»
به گفته القرعاوی، هرچند ابعاد دقیق خسارت و جزئیات فنی حادثه هنوز بهصورت رسمی تشریح نشده، اما ارزیابی اولیه نشان میدهد که این توقف، موقتی خواهد بود و اختلال پایداری در عرضه ایجاد نخواهد کرد.
اهمیت راهبردی خط لوله شرق به غرب
خط لوله شرق به غرب عربستان، که به خط لوله «پترو لاین» نیز شناخته میشود، نفت تولیدی در میادین شرقی این کشور را به سواحل دریای سرخ در غرب منتقل میکند. این خط با هدف کاهش وابستگی به تنگه هرمز و ایجاد مسیر جایگزین برای صادرات نفت طراحی شده و از نظر امنیت انرژی، یکی از زیرساختهای حیاتی نهتنها برای عربستان بلکه برای بازار جهانی محسوب میشود.
این خط با ظرفیت انتقال روزانه چند میلیون بشکه، امکان صادرات مستقیم به بازارهای اروپا و آمریکا از طریق دریای سرخ و کانال سوئز را فراهم میکند و در شرایط تنشهای منطقهای یا اختلال در آبراههای سنتی، نقش ضربهگیر را برای بازار جهانی ایفا میکند. به همین دلیل هرگونه توقف، حتی کوتاهمدت، به دقت از سوی معاملهگران و مصرفکنندگان بزرگ انرژی رصد میشود.
فشار مضاعف بر بازار جهانی نفت
رئیس مرکز مطالعات سعودی در ادامه گفتوگوی خود به شرایط ملتهب بازار جهانی انرژی اشاره کرد و گفت عربستان سعودی مصمم است نیاز بینالمللی به نفت خام خود را بدون وقفه تأمین کند.
القرعاوی اظهار داشت: «عربستان سعودی مشتاق است تا نیاز بینالمللی به نفت خام عربستان را برآورده کند، به ویژه پس از آنکه حدود ۳۸ پالایشگاه نفت در نتیجه بحران جهانی فعلی از سرویس خارج شدند.»
به گفته وی، خروج همزمان این تعداد پالایشگاه از مدار تولید، تعادل عرضه و تقاضای فرآوردههای نفتی را بر هم زده و به افزایش شدید قیمت هر بشکه نفت تا سطوح نگرانکننده منجر شده است. در چنین وضعیتی، پایداری خطوط انتقال و تضمین جریان صادراتی، اهمیتی مضاعف پیدا میکند.
کارشناسان انرژی نیز معتقدند ترکیب کاهش ظرفیت پالایشی در جهان، محدودیتهای لجستیکی و نااطمینانیهای ژئوپلیتیکی، بازار نفت را در ماههای اخیر به شدت آسیبپذیر کرده و هر خبر مربوط به اختلال در عرضه عربستان بهعنوان بزرگترین صادرکننده نفت جهان، میتواند نوسان قیمتها را تشدید کند.
انتقاد از رویکرد غرب در قبال بحرانهای منطقه
القرعاوی در بخش دیگری از اظهارات خود، با نگاهی انتقادی به نقش قدرتهای غربی در تحولات منطقه و بازار انرژی، تصریح کرد که غرب مسئولیت اصلی در شکلگیری بحرانهای کنونی را بر عهده دارد.
وی گفت: غرب منافع خود را دنبال میکند و از این واقعیت غافل است که منطقه و جهان منافع مشترک دیگری نیز دارند. به باور او، تمرکز صرف بر منافع یکجانبه و نادیده گرفتن پیوستگی امنیت انرژی، ثبات منطقه و اقتصاد جهانی، جهان را با «فاجعه» روبهرو کرده است.
این تحلیلگر سعودی تأکید کرد که برای عبور از شرایط کنونی، نیاز به رویکردی مبتنی بر همکاری و درک منافع متقابل وجود دارد و عربستان تلاش میکند با حفظ جریان پایدار صادرات نفت، بخشی از مسئولیت خود در قبال ثبات بازار را ایفا کند.
چشمانداز پیش رو
در حالی که عملیات ترمیم خط لوله شرق به غرب ادامه دارد، انتظار میرود با از سرگیری پمپاژ در آینده بسیار نزدیک، نگرانیها درباره کمبود عرضه تا حد زیادی برطرف شود. با این حال، حادثه اخیر بار دیگر آسیبپذیری زیرساختهای انرژی در برابر حوادث و تنشها را یادآوری کرد.
ناظران معتقدند ریاض برای جلوگیری از تکرار چنین اختلالاتی، علاوه بر تسریع در تعمیرات فعلی، ناگزیر به تقویت تدابیر حفاظتی و افزایش تابآوری شبکه انتقال نفت خود خواهد بود؛ موضوعی که مستقیماً با امنیت انرژی جهانی و ثبات قیمتها گره خورده است.
نظرات (0)