افزایش ناترازی در بخش انرژی، رشد مداوم مصرف و محدودیت منابع مالی برای توسعه زیرساخت‌های تولیدی، سال‌هاست که موضوع اصلاح حکمرانی انرژی را به یکی از اولویت‌های اصلی سیاست‌گذاری در کشور تبدیل کرده است. در این میان، بسیاری از کشورهای جهان نیز تغییر رویکردی را از توسعه صرف ظرفیت تولید به سمت مدیریت تقاضا و ارتقای بهره‌وری انرژی تجربه می‌کنند.

تغییر جهت سیاست‌های انرژی کشور

فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت چهاردهم، در پاسخ به پرسش خبرنگار تابناک درباره لزوم تغییر حکمرانی انرژی در ایران، اظهار داشت که وزارت نیرو با درک تحولات جهانی، به این باور رسیده است که ادامه مسیر مبتنی بر ساخت نیروگاه‌های جدید با هدف جبران ناترازی انرژی، نه از منظر اقتصادی توجیه‌پذیر است و نه با الزامات زیست‌محیطی همخوانی دارد.

به گفته مهاجرانی، استقرار حکمرانی نوین در حوزه انرژی با محوریت بهینه‌سازی مصرف و جلوگیری از هدررفت انرژی در دستور کار جدی دولت قرار گرفته است. این رویکرد جدید به معنای توقف کامل سرمایه‌گذاری در بخش تولید نیست، بلکه تغییر اولویت‌ها و بازتعریف ارکان اصلی سیاست‌گذاری در این حوزه را نشان می‌دهد.

جلسه دولت چهاردهم با محوریت بررسی بحران انرژی

ارکان اصلی سیاست‌گذاری جدید انرژی

سخنگوی دولت با تشریح مؤلفه‌های حکمرانی نوین انرژی در ایران، به موارد زیر به عنوان ارکان اصلی این سیاست‌گذاری اشاره کرد:

  • اصلاح ساختار مصرف و بهینه‌سازی آن به عنوان محور اصلی سیاست‌ها
  • واقعی‌سازی تدریجی سیگنال‌های اقتصادی در بخش انرژی
  • ارتقای بهره‌وری در تولید و مصرف انرژی
  • توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر به عنوان جایگزین بخشی از ظرفیت‌های فسیلی
  • هوشمندسازی شبکه‌های انرژی برای مدیریت بهینه تقاضا
  • جلب مشارکت مردم و بخش خصوصی در طرح‌های بهینه‌سازی و تولید پراکنده

حفظ امنیت انرژی در کنار اصلاحات ساختاری

مهاجرانی در بخش دیگری از سخنان خود تأکید کرد که دولت با اتخاذ این رویکرد، اصلاحات ساختاری در بخش انرژی را به‌صورت تدریجی، کارشناسی و با در نظر گرفتن ملاحظات اقتصادی و معیشتی مردم دنبال خواهد کرد. هدف نهایی این سیاست‌ها، ضمن حفظ امنیت انرژی کشور، ایجاد پایداری و تاب‌آوری در این بخش برای سال‌های آینده است.

این تغییر نگرش در حالی مطرح می‌شود که ایران سال‌ها با معضل ناترازی انرژی دست‌وپنجه نرم می‌کند و رشد مصرف، به‌ویژه در بخش گاز و برق، فشار زیادی را بر زیرساخت‌های تولید وارد کرده است. کارشناسان معتقدند که بدون اصلاح الگوی مصرف و واقعی‌سازی قیمت‌ها، صرف افزایش ظرفیت تولید نمی‌تواند پاسخگوی نیاز رو به رشد انرژی در کشور باشد.

به گزارش تابناک، این نخستین بار نیست که موضوع اصلاح حکمرانی انرژی در ایران مطرح می‌شود، اما آنچه رویکرد جدید دولت چهاردهم را متمایز می‌کند، تأکید هم‌زمان بر بهینه‌سازی مصرف، توسعه انرژی‌های پاک و مشارکت بخش خصوصی در کنار حفظ و ارتقای ظرفیت‌های تولیدی موجود است.