سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه در اظهاراتی صریح، هرگونه تلاش برای محاصره ایران را غیرقابل قبول، غیرقانونی و مغایر با اصول انسانی دانست و از تبدیل آب‌های بین‌المللی به عرصه بی‌قانونی و یکجانبه‌گرایی به‌شدت انتقاد کرد.

ماریا زاخارووا در پاسخ به پرسش خبرنگار باشگاه خبرنگاران جوان درباره روابط تهران و مسکو و موضع روسیه در قبال تهدیدها و اقدام نظامی آمریکا علیه ایران، مواضع رسمی کرملین را تشریح کرد و گفت مسکو تحولات اخیر در تنگه هرمز و اطراف ایران را با دقت و نگرانی دنبال می‌کند.

روابط تهران و مسکو بر پایه توافقات راهبردی

زاخارووا با اشاره به چارچوب حقوقی روابط دو کشور اظهار داشت: روابط ایران و روسیه بر اساس توافقات و ترتیبات مشخصی شکل گرفته که چارچوب همکاری‌های دوجانبه را تعیین می‌کند. به گفته وی، تدوین این اسناد روند طولانی را پشت سر گذاشته و مرحله تطبیق و اجرایی‌سازی آن‌ها در داخل ایران نیز بیش از حد انتظار به طول انجامیده است.

وی افزود با وجود این تأخیر، سرانجام تمامی مراحل تکمیل شده و توافقات وارد فاز اجرایی شده است و از این پس مناسبات دو کشور به طور طبیعی بر همین مبنا تنظیم و پیش برده خواهد شد.

سخنگوی دستگاه دیپلماسی روسیه تأکید کرد که پیوندهای تهران و مسکو فراتر از اسناد اخیر است: «ما سابقه‌ای طولانی، غنی و بسیار گسترده‌تر از توافقات کنونی با ایران داریم؛ روابطی که در بزنگاه‌های مختلف تاریخی و در مواجهه با چالش‌های گوناگون آزموده شده است.» او تصریح کرد مسکو در تنظیم سیاست خود در قبال تهران، به این عقبه تاریخی و تجربه مشترک تکیه می‌کند.

موضع ثابت مسکو درباره تنگه هرمز و تجاوز علیه ایران

در بخش دیگری از این گفت‌وگو، زاخارووا در پاسخ به پرسشی درباره دیدگاه روسیه نسبت به تحولات تنگه هرمز و جنگ آمریکا علیه ایران، گفت موضع مسکو به روشن‌ترین شکل ممکن و در سطوح مختلف بارها اعلام شده است.

وی تصریح کرد: ما به صراحت اعلام کرده‌ایم که با یک تجاوز مستقیم، آشکار و بدون هیچ‌گونه تحریک قبلی از سوی آمریکا و اسرائیل علیه ایران و مردم ایران مواجه هستیم. به گفته او، این موضع مقطعی، احساسی یا برخاسته از نظر شخصی یک فرد یا یک جریان خاص نیست، بلکه برآوردی دقیق از مجموعه واقعیت‌های میدانی و حقوقی است.

زاخارووا یادآور شد که ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه و سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه این کشور نیز پیش‌تر همین موضع را اعلام کرده‌اند و تأکید کرد این دیدگاه تغییری نکرده و همچنان مبنای عمل مسکو است.

هشدار درباره تبدیل اقیانوس جهانی به عرصه بی‌قانونی

سخنگوی وزارت خارجه روسیه با فراتر بردن بحث از موضوع تنگه هرمز، نسبت به روندی خطرناک در نظام دریانوردی بین‌المللی هشدار داد. او گفت: «مسئله بسیار گسترده‌تر است. اقیانوس جهانی به جای آنکه بر اساس چارچوب‌های حقوقی و مقررات بین‌المللی اداره شود، در حال تبدیل شدن به عرصه فاجعه، دزدی دریایی و بی‌قانونی مطلق است؛ جایی که تمام قوانین، سنت‌ها و موازین اخلاقی نقض می‌شود.»

وی این روند را محدود به یک منطقه خاص ندانست و آن را ناشی از رویکرد گروه کوچکی از کشورها دانست که از آن با عنوان «اقلیت جهانی» یاد کرد. به گفته زاخارووا، این گروه در عمل کنوانسیون ملل متحد درباره حقوق دریاها را زیر پا می‌گذارد و تلاش می‌کند حوزه دریاها را نیز بر اساس منافع خود بازتقسیم کند.

او توضیح داد: در حالی که پیش‌تر همه کشورها بر اساس کنوانسیون حقوق دریاها از حقوق و مسئولیت‌های برابر برخوردار بودند و نظم دریایی بر قواعد مورد توافق بین‌المللی استوار بود، امروز برخی کشورها با تصور «استثنایی بودن» خود مدعی هستند که امور اقیانوس‌ها نباید بر اساس حقوق بین‌الملل، بلکه باید بر اساس آنچه خود «نظم مبتنی بر قواعد» می‌نامند اداره شود؛ نظمی که قواعد آن را خودشان وضع و دیکته می‌کنند و تعیین می‌کنند چه کسی باید اجرا کند و چه کسی نه.

زاخارووا این نگاه را کاملاً غیرقابل قبول و بسیار خطرناک توصیف کرد و گفت امروز آثار زیان‌بار آن برای همه کشورها قابل مشاهده است.

محاصره ایران؛ غیرقانونی از هر منظر

سخنگوی وزارت خارجه روسیه در جمع‌بندی سخنان خود به موضوع محاصره ایران پرداخت و گفت: از منظر حقوقی، محاصره ایران اساساً غیرقابل قبول است و از نظر اصول و موازین بشردوستانه نیز مردود است.

وی تأکید کرد: «محاصره، تحریم‌های یکجانبه و غیرقانونی و هرگونه اقدام برای جلوگیری از تجارت عادی، ارتباطات و فعالیت‌های لجستیکی یک کشور مستقل از سوی یک کشور دیگر یا گروهی از کشورها، غیرقابل قبول و کاملاً غیرقانونی است.»

زاخارووا تنها مسیر مشروع برای محدودسازی فعالیت یک کشور را تحریم‌های مصوب شورای امنیت سازمان ملل متحد دانست و پرسید: «آیا شورای امنیت آنچه را در تنگه هرمز در حال وقوع است تحریم یا مجاز اعلام کرده است؟ پاسخ منفی است. اساساً هم نمی‌توانست چنین اقدامی را مجاز کند، زیرا این کار نقض آشکار و مطلق قانون بین‌الملل بود.»

این مقام روس در پایان خاطرنشان کرد که نادیده گرفتن حقوق بین‌الملل در حوزه دریاها و اعمال فشارهای فراقانونی علیه ایران، نه تنها امنیت منطقه خلیج فارس و تنگه هرمز را تهدید می‌کند، بلکه ثبات کل نظام تجارت و کشتیرانی جهانی را به خطر می‌اندازد و پیامدهای آن دامن همه کشورها را خواهد گرفت.