در دل کویر بیدگل، جایی که آفتاب بخشی جداییناپذیر از زندگی روزمره است، این بار همین تابش سوزان به فرصتی اقتصادی تبدیل شده است. نیروگاهی خورشیدی که نه فقط برق تولید میکند، بلکه چراغ امید را در خانه ۲۰۰ خانواده کمبرخوردار آران و بیدگل روشن نگه داشته؛ یادگاری ماندگار از یک تصمیم جهادی به نام سردار شهید غلامرضا سلیمانی.
از درخواست ۲۰۰ خانوار تا ایده نیروگاه تجمیعی
ماجرا از مراجعه ۲۰۰ خانوار کمبرخوردار آران و بیدگل به قرارگاه جهادی بسیج سازندگی آغاز شد. این خانوادهها میخواستند با ورود به عرصه تولید برق خورشیدی، برای خود منبع درآمدی پایدار ایجاد کنند، اما مانعی جدی پیش رو داشتند؛ بسیاری از آنان فاقد ساختمان یا فضای مناسب و استاندارد برای نصب پنلهای خورشیدی بر روی پشتبام بودند.
همین محدودیت، جرقه یک راهحل نوآورانه را زد؛ به جای نصب پراکنده نیروگاههای کوچک خانگی، همه ظرفیتها در یک زمین مشترک تجمیع شود. ایده «نیروگاه خورشیدی تجمیعی حمایتی» با هدف مشارکت مردم در تولید انرژی و کمک به تأمین برق کشور مطرح شد و برای تحقق آن، خانوادهها چشم به حمایت نهادهای جهادی دوختند.
موافقت سردار سلیمانی و گرهگشایی در دهکده اقتصاد مقاومتی
به گفته راوی طرح، درخواست خانوادهها به صورت کامل و مستقیم در دفتر سردار شهید غلامرضا سلیمانی تشریح شد. سردار سلیمانی پس از بررسی موضوع، با ایجاد نیروگاه در دهکده اقتصاد مقاومتی شهدای جهادگر اردوگاه قدس بیدگل موافقت کرد و دستور داد تسهیلات ویژهای در قالب اقتصاد مقاومتی برای مشارکت این خانوادهها اختصاص یابد.
پس از این موافقت، فرآیند اجرایی با ثبتنام متقاضیان در سامانه مهرسان و معرفی آنان به بانکهای عامل آغاز شد. ناحیه مقاومت بسیج و قرارگاه جهادی توسعه نیز همراهی کامل را در دستور کار قرار دادند تا این ایده از مرحله کاغذ به اجرای میدانی برسد. نتیجه این پیگیریها، شکلگیری طرحی بود که در سطح سازمان بسیج به عنوان تجربهای جدید در توانمندسازی اقتصادی خانوادههای کمبرخوردار شناخته میشود.
دو فاز تا رسیدن به ظرفیت یک مگاوات
اجرای نیروگاه در دو مرحله انجام شد. در فاز نخست، ۵۰۰ کیلووات ظرفیت به شبکه سراسری برق متصل شد و پس از تثبیت عملکرد آن، فاز دوم با ۵۰۰ کیلووات دیگر به بهرهبرداری رسید. امروز مجموع ظرفیت این نیروگاه تجمیعی به یک مگاوات رسیده است؛ ظرفیتی قابل توجه که تماماً حاصل تجمیع سهم ۲۰۰ خانوار در یک مجموعه واحد است.
این مدل دقیقاً نقطه ضعف اولیه را به نقطه قوت تبدیل کرد؛ به جای آنکه نداشتن پشتبام مناسب پایان مسیر باشد، زمین مشترک اردوگاه قدس به نقطه آغاز مشارکت جمعی بدل شد و امکان استفاده بهینه از تابش بیپایان خورشید کویر را فراهم آورد.
سهامداری ۲۰۰ خانواده در شرکت تعاونی پیشگامان موفق کویر
در این طرح، ۲۰۰ خانوار به صورت رسمی عضو و سهامدار شرکت تعاونی پیشگامان موفق کویر هستند. هر خانواده به واسطه سهم خود در این تعاونی، در تولید برق خورشیدی شریک است و درآمد حاصل از فروش برق به شبکه، بخشی از اقتصاد خانوار را تأمین میکند.
مجریان طرح میگویند خانوادههای مشارکتکننده از روند اجرا رضایت کامل دارند و هر بار که سخنی از تولید و سهم آنان در نیروگاه به میان میآید، یاد و نام سردار شهید سلیمانی نیز برایشان زنده میشود. برای این خانوادهها، نیروگاه تنها مجموعهای از پنلهای فلزی و کابل نیست؛ فرصتی است که از یک درخواست ساده آغاز شد و با حمایت ساختاری به یک مسیر درآمدی پایدار رسید.
پیوند تولید انرژی با توانمندسازی و جبران ناترازی برق
طرح بیدگل از ابتدا دو هدف همزمان را دنبال میکرد. نخست، ایجاد درآمد پایدار برای خانوادههای کمبرخوردار از طریق یک ظرفیت طبیعی و در دسترس یعنی آفتاب کویر، و دوم، کمک به تولید برق و کاهش بخشی از فشار ناشی از ناترازی انرژی در کشور.
این نگاه دوگانه باعث شده است که نیروگاه بیدگل الگویی متفاوت از توسعه انرژیهای تجدیدپذیر باشد؛ الگویی که در آن توسعه زیرساخت انرژی دقیقاً با مأموریت عدالت اجتماعی و توانمندسازی اقشار کمدرآمد گره خورده است. آران و بیدگل که در شمالیترین نقطه استان اصفهان قرار دارد و با تقدیم ۸۷۰ شهید به عنوان یکی از شهرستانهای پیشرو در حوزه ایثار و شهادت شناخته میشود، امروز این تجربه موفق را پیش روی سایر مناطق کویری کشور قرار داده است.
گفته میشود در سفر ۱۹ مهر ۱۴۰۳ سردار شهید غلامرضا سلیمانی به آران و بیدگل، پیگیریهای مربوط به توانمندسازی اقشار کمبرخوردار از جمله همین طرح خورشیدی به صورت ویژه دنبال شد؛ سفری که ثمره آن امروز در قالب یک نیروگاه یک مگاواتی در دل کویر قابل مشاهده است.
روایتی که مستند شد
برای ثبت این تجربه، تمامی مراحل شکلگیری نیروگاه از ایده تا اجرا در قالب یک فیلم مستند به کارگردانی حمیدرضا بنایی به تصویر کشیده میشود. این مستند روایتی تصویری از طرحهایی است که با نگاه جهادی و پیگیری مستمر سردار شهید غلامرضا سلیمانی در مناطق کمبرخوردار به ثمر نشسته و امروز آثار عینی آن در زندگی مردم دیده میشود.
نیروگاه خورشیدی بیدگل شاید در نگاه اول تنها ردیفهایی منظم از پنلهای آبیرنگ در پهنه زرد کویر باشد، اما برای ۲۰۰ خانواده سهامدار آن، معنایی فراتر دارد؛ نشانهای از اینکه میتوان با تکیه بر ظرفیتهای بومی، هم در تولید ملی سهیم بود و هم چرخ اقتصاد خانواده را چرخاند؛ خورشیدی که به یادگار مانده و قرار است سالها بتابد.
نظرات (0)