سعید الحاج، تحلیلگر سیاسی، در اظهاراتی درباره تحولات اخیر منطقه و جایگاه ایران در معادلات قدرت گفت: ایران کشوری است که به شرایط محاصره و فشار عادت کرده و توانسته با تکیه بر ظرفیتهای متنوع خود در برابر تکانههای بیرونی تابآوری نشان دهد. به گفته او، ترکیب موقعیت جغرافیایی، ابزارهای در اختیار و شبکه روابط گسترده، امتیازی قابل توجه برای تهران در مدیریت بحرانها و رویاروییهای طولانیمدت ایجاد کرده است.
مزیت جغرافیا و ابزارهای متنوع
این تحلیلگر با اشاره به ویژگیهای راهبردی ایران خاطرنشان کرد که موقعیت جغرافیایی این کشور در قلب منطقهای حساس، امکان دسترسی به مسیرهای ارتباطی مهم و عمق راهبردی قابل اتکا را فراهم کرده است. به باور الحاج، ایران علاوه بر جغرافیا، از توانمندیها و ابزارهای متعددی در حوزههای سیاسی، اقتصادی و دفاعی برخوردار است که در کنار روابط گسترده منطقهای و فرامنطقهای، دست این کشور را برای کنشگری فعال باز میگذارد.
وی افزود که تجربه طولانی ایران در مواجهه با تحریمها و فشارهای چندجانبه، نوعی سازگاری ساختاری در اقتصاد، سیاست و حوزه امنیتی ایجاد کرده است. همین عادت به محاصره، به گفته او، باعث شده تهران در مقایسه با بسیاری از بازیگران، در برابر شوکهای ناشی از جنگ یا تنشهای فرسایشی، آسیبپذیری کمتری از خود نشان دهد و بتواند راهکارهای جایگزین را سریعتر فعال کند.
آمادگی برای نبرد طولانیمدت
الحاج در بخش دیگری از سخنان خود تأکید کرد که آنچه بیش از هر چیز معادله بازدارندگی را تغییر داده، توان ایران بهعنوان یک قدرت منطقهای برای ایستادگی تا این لحظه و داشتن برنامهای مشخص برای یک نبرد طولانیمدت است. به گفته وی، صرف اعلام آمادگی برای رویارویی فرسایشی، پیام روشنی به طرفهای مقابل مخابره میکند مبنی بر اینکه تهران محاسبهای فراتر از درگیری کوتاهمدت دارد.
این تحلیلگر توضیح داد که برنامهریزی برای نبرد طولانیمدت به معنای اتکا صرف به توان نظامی نیست، بلکه مجموعهای از مؤلفهها از جمله مدیریت افکار عمومی داخلی، حفظ انسجام اجتماعی، تنوعبخشی به شرکای سیاسی و اقتصادی و استفاده هوشمندانه از ابزارهای دیپلماتیک و میدانی را در بر میگیرد. از نظر او، چنین رویکردی هزینه هرگونه ماجراجویی علیه ایران را به شکل چشمگیری بالا میبرد.
بازدارندگی آمریکا زیر فشار فرسایش
به اعتقاد سعید الحاج، ادامه ایستادگی ایران در نهایت به تضعیف جایگاه بازدارندگی آمریکا منجر میشود. وی گفت: زمانی که یک قدرت منطقهای مانند ایران نشان میدهد که میتواند فشارها را تحمل کند و برای مقابله بلندمدت آماده است، بخش بزرگی از قدرت بازدارندگی واشنگتن که بر تهدید، تحریم و نمایش توان نظامی استوار است، کارایی خود را از دست میدهد.
او تصریح کرد که بازدارندگی تنها زمانی معتبر است که طرف مقابل باور کند هزینه عبور از خطوط قرمز، غیرقابل تحمل خواهد بود. اما وقتی بازیگری با وجود فشارهای سنگین، همچنان به مسیر خود ادامه میدهد و نشانهای از عقبنشینی نشان نمیدهد، این باور تضعیف میشود و اعتبار تهدیدها کاهش مییابد. به همین دلیل، به گفته الحاج، تداوم مقاومت ایران میتواند نهتنها توازن قدرت در منطقه را تحت تأثیر قرار دهد، بلکه بر ادراک جهانی از توان آمریکا برای تحمیل اراده خود نیز اثر بگذارد.
پیام منطقهای ایستادگی تهران
این تحلیلگر در پایان خاطرنشان کرد که ایستادگی ایران صرفاً یک موضوع دوجانبه میان تهران و واشنگتن نیست، بلکه بازتاب منطقهای و بینالمللی دارد. از نگاه او، نحوه مدیریت این رویارویی میتواند الگویی برای دیگر بازیگران منطقه باشد که خود را در معرض فشارهای مشابه میبینند و در عین حال، محاسبات قدرتهای فرامنطقهای را نیز تغییر دهد.
الحاج تأکید کرد که امتیاز ایران در این معادله، ترکیبی از جغرافیا، ابزارها و روابط است که اگر با رویکردی منسجم و برنامهریزی بلندمدت همراه شود، میتواند جایگاه این کشور را بهعنوان بازیگری اثرگذار و غیرقابل حذف در نظم منطقهای تثبیت کند؛ جایگاهی که به گفته او، امروز بیش از هر زمان دیگری، بازدارندگی سنتی آمریکا را به چالش کشیده است.
نظرات (0)