کلانشهر شیراز که همواره به شهر باغها و فضای سبز شناخته میشود، گام بلندی برای توسعه سرانه سبز خود برداشت. در آیین هشتاد و هفتمین مرحله جهش عمرانی این شهر، دو پروژه مهم فضای سبز شامل «باغ زندگی» و «باغ سهگوش» معروف به «باغ آرامش» به طور رسمی به بهرهبرداری رسید؛ پروژههایی که به گفته مدیران شهری میتواند الگویی متفاوت برای حفظ باغها و توسعه پایدار شهری باشد.
تملک قطعی باغ زندگی پس از حدود ۲۰ سال پیگیری
محمدحسن اسدی، شهردار شیراز، در این مراسم با تاکید بر اهمیت تملک «باغ زندگی» گفت: این مجموعه حاصل یک توافق برای تغییر کاربری نیست، بلکه ملک به صورت قطعی تملک شده و به عنوان سرمایهای عمومی در اختیار همه شهروندان قرار گرفته است. به گفته او، تلاش برای تملک این باغ نزدیک به دو دهه ادامه داشت و شهرداران مختلف در دورههای گوناگون پیگیر آن بودند اما به دلایل متعدد این کار به نتیجه نرسید.
اسدی توضیح داد که مسیر نهایی شدن این تملک از فروردینماه سال گذشته و با رایزنی با رئیس وقت سازمان برنامه و بودجه و ایجاد زمینه مذاکره مستقیم با رئیس بنیاد مستضعفان کشور هموار شد. پس از صدور دستور مساعد در آن مقطع و پیگیریهای مستمر مجموعه شهرداری و حمایت شورای اسلامی شهر، فرایند حقوقی و اجرایی تملک به سرانجام رسید و باغ به طور کامل در اختیار مدیریت شهری قرار گرفت.
شهردار شیراز این دستاورد را نمونهای از همکاری نهادی و کار تیمی دانست و تاکید کرد که بدون همافزایی میان شورا، شهرداری و دستگاههای ملی، تحقق چنین پروژهای ممکن نبود.
باغی ۱۲ برابر بوستان آزادی؛ بدون خودرو و بدون تخریب طبیعت
یکی از ویژگیهای برجسته باغ زندگی، وسعت کمنظیر آن است. بر اساس اعلام شهرداری، این باغ حدود ۱۲ برابر بوستان آزادی شیراز و نزدیک به ۲۰ برابر بوستان جنت وسعت دارد. این مقیاس بزرگ، آن را به یکی از مهمترین پهنههای سبز جدید جنوبغرب شیراز تبدیل کرده است.
اسدی تاکید کرد که رویکرد مدیریت شهری در بهرهبرداری از این باغ، حفاظت از اصالت طبیعی آن است. قرار نیست در این مجموعه ساختوسازهای گسترده انجام شود یا بخشهای وسیعی آسفالتریزی شود. هدف اصلی، حفظ زنجیره حیات، پوشش گیاهی و ساختار زیستمحیطی باغ است و هرگونه مداخله با کمترین آسیب به طبیعت انجام خواهد شد.
بر همین اساس، برای جلوگیری از ورود خودروهای موتوری به داخل باغ و حفظ آرامش محیط، پارکینگی اختصاصی به مساحت ۱.۲ هکتار در مجاورت مجموعه پیشبینی شده است. به این ترتیب خانوادهها میتوانند در فضایی آرام و بدون آلودگی صوتی و ترافیک خودرو، از طبیعت باغ استفاده کنند.
شهردار شیراز افزود: کاربری باغ زندگی تنها به پیادهروی و دوچرخهسواری محدود نمیشود. این مجموعه ظرفیت میزبانی از رویدادهای فرهنگی، هنری و برنامههای مرتبط با سلامت، نشاط اجتماعی و ورزش همگانی را نیز دارد و میتواند به یک پاتوق فرهنگی و اجتماعی برای شهروندان تبدیل شود. از نگاه مدیریت شهری، باغ زندگی با افزایش قابل توجه سرانه فضای سبز منطقه ۴، این منطقه را به «قصرالدشت جنوبغرب شیراز» تبدیل میکند و حتی قابلیت تبدیل شدن به یک مقصد گردشگری شهری را دارد.
تغییر رویکرد در صیانت از باغهای خصوصی شیراز
سیدابراهیم حسینی، رئیس شورای اسلامی شهر شیراز نیز در این آیین، تملک باغ زندگی را نماد پیوند طبیعت، خانواده و زندگی اجتماعی توصیف کرد و گفت: تبدیل یک سرمایه اختصاصی به سرمایه عمومی، آرزویی بود که مدیریتهای شهری در دورههای مختلف دنبال میکردند و امروز با تلاش شهرداری و همراهی شورا محقق شده است.
حسینی با اشاره به چالشهای حفاظت از باغهای خصوصی شیراز، تاکید کرد که تجربه نشان داده است اتکا صرف به رویکردهای سختگیرانه، جریمه و برخوردهای قهری برای حفظ باغها موفق نبوده است. به گفته او، در کنار نظارت و ضوابط قانونی، باید مشوقهای اقتصادی و فرهنگی نیز برای مالکان در نظر گرفته شود.
رئیس شورا پیشنهاد داد با همکاری مدیریت شهری و جهاد کشاورزی، امکان برخورداری مالکان باغهای خصوصی از برخی امکانات محدود و منطبق با ضوابط، مانند احداث انباری کوچک، سرویس بهداشتی و حوضچه ذخیره آب، فراهم شود. این اقدام میتواند حفظ باغ را برای مالک از نظر اقتصادی نیز توجیهپذیر کند، بهگونهای که مالک، نگهداری از درختان و باغ را یک سرمایه و مزیت برای خانواده خود بداند، نه یک بار هزینهای. به اعتقاد حسینی، تقویت انگیزه اقتصادی، مسیر پایدارتری برای صیانت از باغهای شیراز نسبت به روشهای صرفاً بازدارنده است.
افتتاح باغ آرامش؛ باغی یک هکتاری به شکل مثلث
در ادامه همین برنامه عمرانی، دومین پروژه فضای سبز یعنی «باغ سهگوش» یا «باغ آرامش» نیز به بهرهبرداری رسید. این باغ در بلوار امیرکبیر، حدفاصل فاخته یک و دو واقع شده و به گفته محمدجواد افضلی، شهردار منطقه ۴ شیراز، مساحتی حدود یک هکتار دارد و به شکل مثلثی طراحی و اجرا شده است.
افضلی با اشاره به هزینه قابل توجه تملک این مجموعه گفت: تنها برای تملک باغ آرامش بیش از ۵۰۰ میلیارد تومان هزینه شده است. در مرحله آمادهسازی و عمران نیز اقداماتی چون ۱۲ هزار مترمربع کفسازی و سنگفرش، اجرای ۵۰۰ متر طول آبنما، احداث ساختمان سرویس بهداشتی با ۱۲ چشمه و ساخت مخزن ذخیره آب به ظرفیت ۶۰۰ مترمکعب انجام شده است.
به گفته شهردار منطقه ۴، باغ آرامش ظرفیت تبدیل شدن به «باغ شعر و ادبیات» را دارد و میتواند میزبان اهالی فرهنگ، هنرمندان و علاقهمندان به برنامههای ادبی باشد. در فاز دوم این پروژه نیز اجرای سیستم روشنایی و تاسیسات مکانیکی پیشبینی شده تا شهروندان بتوانند در ساعات شب نیز از فضای باغ استفاده کنند.
از تصفیهخانه محلی تا جشنواره باغات قصرالدشت
شهردار شیراز در بخش دیگری از سخنان خود به دیگر اقدامات اخیر مدیریت شهری اشاره کرد و گفت: افتتاح تصفیهخانه فاضلاب محلی، آغاز عملیات دستگاه حفار مکانیزه خط ۴ مترو، اجرای طرحهای محرومیتزدایی، توزیع بستههای نوشتافزار میان دانشآموزان کمبرخوردار و مرمت منازل نیازمندان از جمله پروژههایی است که در ماههای اخیر به اجرا درآمده است.
اسدی همچنین از برگزاری جشنواره «باغات قصرالدشت» با هدف تقویت فرهنگ حفظ و احیای باغها خبر داد و اعلام کرد فاز نخست پارک ۴۴۴ هکتاری شیراز نیز در هفتههای آینده به بهرهبرداری خواهد رسید؛ مجموعهای که میتواند تحولی بزرگ در سرانه فضای سبز و گردشگری طبیعی شیراز ایجاد کند.
به گفته مدیران شهری، اجرای همزمان این پروژهها نشان میدهد که توسعه فضای سبز در شیراز تنها یک اقدام عمرانی مقطعی نیست، بلکه راهبردی بلندمدت و حتی ۵۰ ساله برای بازگرداندن هویت باغشهری شیراز، ارتقای کیفیت زندگی شهروندان و حفاظت از سرمایههای طبیعی نسلهای آینده است.
نظرات (0)