مشاور ارشد رجب طیب اردوغان از تصمیم رئیس‌جمهور ترکیه برای حضور دوباره در رقابت ریاست‌جمهوری خبر داد؛ تصمیمی که در صورت تحقق، اردوغان را برای سومین بار در قامت نامزد ریاست‌جمهوری به میدان انتخابات سال ۲۰۲۸ خواهد فرستاد.

به گزارش وب‌سایت ترکیه‌ای ینی‌شفق، محمد اوچوم، مشاور ارشد ریاست‌جمهوری ترکیه، روز پنجشنبه تأیید کرد که انتخابات ریاست‌جمهوری بعدی این کشور قرار است به صورت زودهنگام در ۱۶ آوریل ۲۰۲۸ برگزار شود و اردوغان قصد دارد برای آخرین بار در این انتخابات شرکت کند.

تأکید مشاور اردوغان بر «آخرین نامزدی»

اوچوم با اشاره به اهمیت حقوقی و سیاسی این روند، گفت: «آقای رجب طیب اردوغان برای آخرین بار نامزد خواهد شد.» او توضیح داد که این نامزدی در چارچوب قانون اساسی فعلی قابل تعریف است و جنبه‌ای استثنایی دارد.

به گفته مشاور رئیس‌جمهور، قانون اساسی ترکیه این امکان را پیش‌بینی کرده است که اگر پارلمان در جریان دوره دوم ریاست‌جمهوری تصمیم به برگزاری انتخابات زودهنگام بگیرد، رئیس‌جمهور مستقر می‌تواند بار دیگر نامزد شود. همین ظرفیت قانونی است که به گفته اوچوم، راه را برای نامزدی دور سوم اردوغان هموار می‌کند.

حزب عدالت و توسعه: نامزد ما اردوغان است

پیش از این اظهارات، حزب حاکم عدالت و توسعه نیز هرچند بدون صدور بیانیه رسمی انتخاباتی، موضع خود را روشن کرده بود. به گفته مقامات این حزب، اجماع داخلی بر سر تداوم رهبری اردوغان وجود دارد.

عمر چلیک، سخنگوی حزب عدالت و توسعه، پیش‌تر در همین زمینه گفته بود: «تمام نهادهای مجاز به تصمیم‌گیری در حزب ما، موضع بسیار روشن و قاطعی را نشان می‌دهند؛ نامزد ریاست‌جمهوری ما رئیس‌جمهور رجب طیب اردوغان است.»

این موضع‌گیری نشان می‌دهد که بدنه اصلی حزب حاکم، از مدت‌ها قبل اردوغان را گزینه قطعی خود برای انتخابات ۲۰۲۸ می‌داند و اظهارات اخیر مشاور رئیس‌جمهور را می‌توان تأییدی رسمی بر همان رویکرد ارزیابی کرد.

چرا انتخابات ۲۰۲۸ زودهنگام تلقی می‌شود؟

انتخابات ریاست‌جمهوری و پارلمانی ترکیه به طور معمول هر پنج سال یک‌بار برگزار می‌شود و آخرین انتخابات در سال ۲۰۲۳ انجام شد. بر این اساس، موعد قانونی بعدی انتخابات سال ۲۰۲۸ است، اما طرح برگزاری آن در ۱۶ آوریل ۲۰۲۸ به عنوان انتخابات زودهنگام مطرح شده است؛ ابتکاری که از نظر حقوقی می‌تواند مجوز نامزدی مجدد رئیس‌جمهور مستقر را فراهم کند.

بر اساس تفسیر ارائه‌شده از سوی اوچوم، اگر مجلس ملی ترکیه با رأی خود برگزاری انتخابات پیش از موعد را تصویب کند، محدودیت دو دوره‌ای ریاست‌جمهوری در این شرایط خاص اعمال نمی‌شود و اردوغان می‌تواند به صورت استثنایی برای دوره سوم نیز رقابت کند.

چشم‌انداز سیاسی ترکیه در آستانه ۲۰۲۸

اردوغان که از سال ۲۰۱۴ ریاست‌جمهوری ترکیه را بر عهده دارد و پیش از آن سال‌ها نخست‌وزیر این کشور بود، پس از اصلاحات قانون اساسی در سال ۲۰۱۷، اختیارات گسترده‌ای در نظام ریاستی به دست آورد. دو دوره ریاست‌جمهوری او در نظام جدید، بحث‌های حقوقی متعددی درباره سقف دوره‌های ریاست‌جمهوری ایجاد کرده است.

تحلیلگران در آنکارا معتقدند اعلام زودهنگام نامزدی اردوغان، علاوه بر جنبه حقوقی، پیامی سیاسی نیز دارد؛ تثبیت رهبری او در داخل حزب عدالت و توسعه و ارسال سیگنال به احزاب اپوزیسیون مبنی بر اینکه حزب حاکم با تمام قوا وارد رقابت ۲۰۲۸ خواهد شد.

در مقابل، احزاب مخالف هنوز به طور رسمی وارد فاز معرفی نامزد نشده‌اند و انتظار می‌رود آرایش نهایی آن‌ها پس از مشخص شدن زمان دقیق انتخابات و تصمیم نهایی پارلمان درباره زودهنگام بودن آن شکل بگیرد. با این حال، تأکید مشاور اردوغان بر «آخرین بار» بودن این نامزدی، تلاشی برای رفع ابهام‌های قانون اساسی و کاهش انتقادات حقوقی احتمالی نیز تلقی می‌شود.

قرار است جزئیات بیشتر درباره سازوکار برگزاری انتخابات و نحوه اجرای تصمیم پارلمان در ماه‌های آینده اعلام شود؛ اما آنچه تاکنون قطعی به نظر می‌رسد، عزم اردوغان برای حضور در رقابت سرنوشت‌ساز آوریل ۲۰۲۸ است، رقابتی که به گفته نزدیکانش، آخرین فصل حضور او در انتخابات ریاست‌جمهوری خواهد بود.