سخنگوی نیروهای مسلح یمن از تشدید حملات هوایی ائتلاف سعودی به غرب این کشور خبر داد؛ حملاتی که به گفته وی طی یک شبانه‌روز گذشته ده‌ها بار دو استان تعز و حجه را هدف قرار داده و تلفات غیرنظامی برجای گذاشته است. این تحولات در حالی رخ می‌دهد که درگیری‌های فرامرزی میان یمن و عربستان در روزهای اخیر شدت گرفته و همزمان زمزمه‌هایی درباره پیشنهاد آتش‌بس موقت از طریق میانجی‌گری عمان مطرح شده است.

۳۷ حمله هوایی از پایگاه خمیس مشیط

یحیی سریع، سخنگوی نیروهای مسلح یمن اعلام کرد جنگنده‌های سعودی طی ۲۴ ساعت گذشته ۳۷ حمله هوایی با استفاده از جنگنده‌های «اف-۱۵» انجام داده‌اند. به گفته وی، این جنگنده‌ها از پایگاه خمیس مشیط در جنوب عربستان به پرواز درآمده و مناطق مختلفی در استان‌های تعز و حجه را بمباران کرده‌اند.

سریع تأکید کرد بر اثر این حملات، شماری از غیرنظامیان شهید شده‌اند، هرچند آمار دقیق تلفات هنوز به‌صورت رسمی اعلام نشده است. استان‌های تعز در جنوب‌غرب و حجه در شمال‌غرب یمن از جمله مناطقی هستند که در سال‌های گذشته بارها هدف حملات هوایی قرار گرفته‌اند و به دلیل تراکم جمعیتی و حضور آوارگان، هرگونه بمباران در آنها با خطر بالای تلفات غیرنظامی همراه است.

پاسخ متقابل یمن؛ حملات به جیزان، ابها و نجران

این موج حملات هوایی در شرایطی انجام شده که نیروهای یمنی نیز طی روزهای اخیر از انجام عملیات‌های تلافی‌جویانه علیه اهدافی در شهرهای جنوبی عربستان خبر داده‌اند. بر اساس اعلام صنعا، مناطقی از جمله جیزان، خمیس مشیط، ابها و نجران هدف حملات پهپادی و موشکی قرار گرفته‌اند.

مقام‌های سعودی نیز به‌طور غیرمستقیم این حملات را تأیید کرده و از زخمی شدن دست‌کم ۱۳ نفر در حملات ۱۴ سپتامبر خبر داده‌اند. این آمار نشان می‌دهد دامنه درگیری‌ها بار دیگر از جبهه‌های داخلی یمن به عمق خاک عربستان کشیده شده و شهرهای مرزی که پیش از این نیز بارها هدف قرار گرفته بودند، دوباره در تیررس قرار دارند.

بحران ذخایر پدافندی ریاض

در همین ارتباط، خبرگزاری آسوشیتدپرس گزارش داده که عربستان به دلیل کاهش ذخایر موشک‌های رهگیر سامانه‌های پدافندی خود، از متحدان منطقه‌ای و غربی‌اش درخواست کمک کرده است. به نوشته این رسانه آمریکایی، حملات مستمر پهپادی و موشکی انصارالله فشار قابل توجهی بر سامانه‌های دفاع هوایی عربستان وارد کرده و ریاض را با چالش تأمین مهمات رهگیر مواجه ساخته است.

کارشناسان مسائل نظامی معتقدند فرسایش ذخایر پدافندی یکی از دلایل اصلی تمایل عربستان به کاهش تنش در ماه‌های اخیر بوده است؛ موضوعی که در کنار هزینه‌های سنگین جنگ و فشار افکار عمومی داخلی، ریاض را به سمت راه‌حل‌های دیپلماتیک سوق داده است.

درخواست آتش‌بس دو هفته‌ای از طریق عمان

در میانه تشدید حملات، یک منبع عالی‌رتبه در گفت‌وگو با شبکه المیادین فاش کرد که عربستان از طریق عمان از طرف یمنی خواسته با آتش‌بسی دو هفته‌ای موافقت کند. به گفته این منبع، قرار است طی این دوره دو هفته‌ای، مذاکراتی برای رسیدگی به اوضاع انسانی در یمن برگزار شود.

این منبع تأکید کرد ریاض تضمین داده است که در طول دوره آتش‌بس پیشنهادی، توافقی در خصوص پرونده بشردوستانه در یمن اعلام خواهد شد؛ پرونده‌ای که شامل مسائلی همچون بازگشایی کامل فرودگاه صنعا، تسهیل ورود کشتی‌های حامل سوخت و کالا به بندر الحدیده و پرداخت حقوق کارکنان دولتی است؛ مواردی که همواره از مطالبات اصلی صنعا در هرگونه مذاکره بوده است.

نقش عمان به عنوان میانجی سنتی در بحران یمن بار دیگر پررنگ شده است. مسقط در سال‌های گذشته میزبان رایزنی‌های غیرمستقیم میان طرفین بوده و به دلیل روابط متوازن با تهران، ریاض و صنعا، از جایگاه قابل قبولی برای انتقال پیام‌ها برخوردار است.

وضعیت انسانی و چشم‌انداز مذاکرات

یمن از سال ۲۰۱۵ درگیر یکی از شدیدترین بحران‌های انسانی جهان است. سازمان ملل بارها هشدار داده که میلیون‌ها یمنی به کمک‌های فوری غذایی و درمانی نیاز دارند و هرگونه تشدید درگیری‌ها می‌تواند این وضعیت شکننده را وخیم‌تر کند.

با وجود اعلام آمادگی ظاهری عربستان برای دستیابی به توافق انسانی در دوره آتش‌بس پیشنهادی، همزمانی این پیشنهاد با افزایش حملات هوایی به تعز و حجه، تردیدهایی را درباره جدیت ریاض ایجاد کرده است. نیروهای یمنی پیش از این تأکید کرده‌اند هرگونه آتش‌بس باید شامل توقف کامل حملات هوایی، رفع محاصره و تضمین‌های عملی برای اجرای تعهدات باشد.

به نظر می‌رسد روزهای آینده مشخص خواهد کرد آیا پیشنهاد دو هفته‌ای از کانال عمان به توافقی پایدارتر منجر خواهد شد یا آنکه چرخه حملات متقابل همچنان ادامه خواهد یافت.