شرکت آرامکو عربستان، بزرگترین صادرکننده نفت جهان، تحویل نفت خام به شماری از مشتریان اروپایی خود را در ماه آینده متوقف خواهد کرد. خبرگزاری بلومبرگ به نقل از منابع آگاه گزارش داده که این شرکت به دستکم دو مشتری خود در بخش پالایش اروپا اعلام کرده است ماه آینده هیچ محمولهای به آنها اختصاص نخواهد داد.
به گزارش باشگاه خبرنگاران جوان به نقل از بلومبرگ، این خبر تنها چند روز پس از آن منتشر شده که عربستان ناچار شد خط لوله راهبردی شرق به غرب خود را بهطور موقت از مدار خارج کند. این خط لوله که با نام «پترو لاین» نیز شناخته میشود، نفت تولیدی در میادین شرقی این کشور را به پایانههای صادراتی در سواحل دریای سرخ منتقل میکند.
تعطیلی خط لوله راهبردی پس از حمله پهپادی
مقامهای سعودی هفته گذشته تأیید کردند که در پی یک حمله پهپادی، فعالیت خط لوله شرق به غرب بهطور موقت متوقف شده است. این خط لوله با ظرفیت انتقال حدود ۵ میلیون بشکه در روز، یکی از مهمترین شریانهای صادراتی عربستان به شمار میرود.
اهمیت این مسیر از آن جهت است که به عربستان اجازه میدهد بدون عبور از تنگه هرمز، نفت خود را به بازارهای جهانی برساند. در شرایطی که تنشهای منطقهای و احتمال اختلال در ترانزیت دریایی از تنگه هرمز همواره بهعنوان یک ریسک ژئوپلیتیک مطرح است، خط لوله شرق به غرب بهعنوان مسیر جایگزین و امن برای ریاض عمل میکند. تعطیلی آن، دست عربستان را برای دور زدن هرگونه انسداد احتمالی در این آبراه حیاتی بهشدت محدود کرده است.
به گفته منابع بلومبرگ، آرامکو هنوز جدول زمانی دقیقی برای بازگشت کامل این خط لوله به مدار بهرهبرداری اعلام نکرده، اما تلاشهای فنی برای تعمیر و ازسرگیری انتقال نفت با فشار زیادی ادامه دارد.
کاهش ۴ درصدی عرضه جهانی نفت
تحلیلگران بازار انرژی میگویند توقف فعالیت خط لوله شرق به غرب، پیامدهای فوری برای عرضه جهانی نفت داشته است. برآوردها حاکی از آن است که این اختلال بهتنهایی حدود ۴ درصد از عرضه نفت به بازارهای بینالمللی را کاهش میدهد؛ رقمی قابل توجه که میتواند توازن شکننده عرضه و تقاضا را بر هم بزند.
عربستان که در ماههای اخیر تلاش کرده بود با مدیریت عرضه از طریق اوپکپلاس، ثبات نسبی را به بازار بازگرداند، اکنون با چشمانداز یک بحران انرژی با ابعاد جهانی روبهروست. به گفته تحلیلگران، ریاض گزینههای محدودی برای جبران این کسری در کوتاهمدت دارد و تحت فشار فزایندهای برای احیای سریع خط لوله قرار گرفته است.
هشدار کپلر درباره از دست رفتن ۱۲۰ میلیون بشکه نفت
شرکت تحلیل دادههای انرژی «کپلر» در تازهترین برآورد خود هشدار داده است که اگر توقف فعالیت خط لوله شرق به غرب به مدت یک ماه ادامه یابد، جهان ممکن است تا ۱۲۰ میلیون بشکه نفت خام را از دست بدهد.
این سناریو در حالی مطرح میشود که ذخایر تجاری نفت در اروپا و آسیا طی ماههای گذشته روندی کاهشی داشته و پالایشگاههای اروپایی بهشدت به نفت ترش و متوسط خاورمیانه وابسته هستند. هرگونه تأخیر بیشتر در تحویل محمولههای آرامکو میتواند:
- فشار صعودی بر قیمت نفت برنت و شاخصهای اروپایی وارد کند
- حاشیه سود پالایشگاههای اروپایی را کاهش دهد و آنها را به تأمین از منابع جایگزین مانند آمریکا یا غرب آفریقا سوق دهد
- هزینه حملونقل دریایی و بیمه محمولهها را به دلیل تغییر مسیرهای صادراتی افزایش دهد
برخی از معاملهگران اروپایی به بلومبرگ گفتهاند که آرامکو هنوز درباره جبران محمولههای لغو شده یا پیشنهاد گریدهای جایگزین از پایانههای خلیج فارس توضیحی ارائه نکرده است و همین ابهام، نااطمینانی در بازار را تشدید کرده است.
فشار بر ریاض برای بازگشت سریع به مدار صادرات
ناظران معتقدند تعطیلی خط لوله شرق به غرب، آسیبپذیری زیرساختهای انرژی عربستان را در برابر حملات پهپادی و ریسکهای امنیتی به نمایش گذاشته است. این خط لوله که در دهه ۱۹۸۰ بهعنوان یک پروژه راهبردی برای کاهش وابستگی به تنگه هرمز ساخته شد، اکنون خود به نقطه آسیبپذیر تبدیل شده است.
در همین حال، بازار جهانی نفت تحولات عربستان را با دقت دنبال میکند. هرگونه اختلال طولانیمدت نه تنها بر قیمت نفت، بلکه بر درآمدهای نفتی عربستان و برنامههای اقتصادی این کشور در چارچوب چشمانداز ۲۰۳۰ نیز اثرگذار خواهد بود. به گفته تحلیلگران، در صورت تداوم اختلال، عربستان ممکن است ناچار شود از ذخایر شناور یا ذخایر روی خشکی خود برای عمل به تعهدات صادراتی استفاده کند؛ اقدامی که هزینهبر و محدود است.
بلومبرگ تأکید کرده که اطلاعات مربوط به لغو محمولههای اروپایی از سوی منابع آگاه و به شرط عدم افشای نام ارائه شده و آرامکو بهطور رسمی در این باره اظهارنظر نکرده است. با این حال، تأیید توقف تحویل به دستکم دو پالایشگاه اروپایی، نشانهای روشن از عمق اختلال ایجاد شده در شبکه صادراتی عربستان ارزیابی میشود.
نظرات (0)