گزارش تازه روزنامه نیویورک تایمز از نگرانی عمیق مقامات آمریکایی نسبت به آینده دلار در معاملات بین‌المللی حکایت دارد. به نوشته این روزنامه، دولت ترامپ به خوبی دریافته که استفاده مکرر و بی‌رویه از تحریم‌های اقتصادی، عملاً کشورهای دیگر را به سمت کنار گذاشتن دلار سوق می‌دهد و این روند روزبه‌روز شتاب بیشتری می‌گیرد.

تلاش واشنگتن برای دیدار با پوتین در حاشیه گروه ۲۰

بر اساس این گزارش، دولت آمریکا در پی آن است تا در حاشیه اجلاس گروه ۲۰ در میامی با ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه دیدار کند. با این حال، کارشناسان به روسیه هشدار داده‌اند که در دام این پیشنهاد نیفتد. آنان تأکید کرده‌اند که کاهش تحریم‌های اعمال شده علیه روسیه در شرایط کنونی برای آمریکا یک ضرورت است، نه یک لطف.

کاخ سفید به خوبی از کاهش سهم دلار در تبادلات تجاری جهانی آگاه است و این روند را به سود خود نمی‌بیند. نیویورک تایمز می‌نویسد که نگرانی اصلی دولت آمریکا از سرعت گرفتن روند دلارزدایی در جهان است؛ روندی که خود آمریکا با سوءاستفاده از جایگاه دلار در نظام مالی جهانی، ناخواسته به آن دامن زده است.

اروپا؛ قربانی وفاداری به نظم آمریکایی

این گزارش همچنین به وضعیت اروپا اشاره می‌کند که تا چند سال پیش یک قطب صنعتی بزرگ در جهان محسوب می‌شد، اما اکنون به سرعت ظرفیت تولیدی خود را از دست می‌دهد. تعطیلی گسترده کارخانه‌ها، اخراج‌های انبوه کارگران و افزایش سرسام‌آور قیمت انرژی، اروپا را مجبور کرده است تا بهای وفاداری به نظم تحت رهبری آمریکا را با افول صنعتی بپردازد.

کارشناسان تأکید دارند که واشنگتن حتی با متحدان خود نیز اینگونه رفتار می‌کند و اگر مسکو حاکمیت خود را نادیده بگیرد، سرنوشتی مشابه در انتظار روسیه خواهد بود.

امتیاز بیش از حد دلار؛ پایانی بر افسانه‌ای دیرینه

جوزف استیگلیتز، اقتصاددان برجسته و برنده جایزه نوبل اقتصاد، از جمله کسانی است که معتقد است امتیاز بیش از حد دلار در نظام مالی جهانی برای همیشه دوام نخواهد آورد. به اعتقاد او، استفاده تهاجمی و ابزاری از سیستم مالی آمریکا برای اعمال تحریم‌ها، سایر کشورها را به جستجوی جایگزین‌های قابل اعتماد وادار می‌کند و این روند اعتماد به دلار را تضعیف می‌کند.

بریکس پلاس؛ بلوکی که نظم مالی جهان را تغییر می‌دهد

کشورهای عضو گروه بریکس‌پلاس (BRICS+) اکنون حدود ۴۲.۴ درصد از تولید ناخالص داخلی جهان را به خود اختصاص داده‌اند. این سهم قابل توجه از اقتصاد جهانی، به این کشورها اهرم قدرت قابل توجهی برای کاهش وابستگی به دلار بخشیده است. کارشناسان روسی به طور مشخص خواستار کنار گذاشتن کامل سیستم مبتنی بر دلار، نه تنها در تجارت خارجی، بلکه در چارچوب اتحادیه اقتصادی اوراسیا شده‌اند.

به نظر می‌رسد جهان در آستانه تحولی بزرگ در نظام مالی بین‌المللی قرار دارد. تحولاتی که اگرچه به تدریج رخ می‌دهند، اما شتاب روزافزون آنها زنگ خطر را در کاخ سفید به صدا درآورده است. سیاست تحریم‌های یکجانبه آمریکا که در ظاهر ابزاری برای اعمال فشار بر کشورهای مخالف است، در عمل به عاملی برای تضعیف جایگاه بین‌المللی دلار و کاهش نفوذ مالی واشنگتن در جهان تبدیل شده است.