سازمان بهزیستی کشور از طراحی و اجرای طرح جدید «مراقب همراه» برای حمایت از خانوادههای دارای فرزند چندقلو خبر داد. این طرح که برای نخستین بار در کشور اجرا میشود، با هدف کاهش فشار مراقبتی بر والدین و به ویژه مادرانی که همزمان از چند کودک خردسال مراقبت میکنند، تدوین شده است.
جزئیات طرح مراقب همراه
دکتر مریم خاکرنگین، مدیرکل دفتر امور خانواده و بانوان سازمان بهزیستی کشور، با اشاره به اینکه تولد چندقلوها هرچند نعمتی بزرگ برای خانوادهها محسوب میشود، اما مسئولیتهای مراقبتی سنگینی را نیز به دنبال دارد، اظهار داشت: «مراقبت همزمان از چند کودک خردسال، بهویژه در سالهای نخست زندگی، فشار زیادی را به والدین وارد کرده و مادران را با خستگی مزمن، فرسودگی جسمی و روانی و محدودیت در فعالیتهای اجتماعی مواجه میکند.»
وی افزود: «پدران نیز علاوه بر تأمین معیشت، بخش قابل توجهی از مراقبت از فرزندان را بر عهده دارند و این موضوع فشار مضاعفی را به خانواده تحمیل میکند. به همین دلیل، سازمان بهزیستی برای نخستین بار مدل تخصصی «مراقب همراه» را طراحی کرده تا با حضور نیروهای آموزشدیده، بخشی از این بار مراقبتی کاهش یابد.»
استانهای مجری طرح در مرحله نخست
بر اساس اعلام مسئولان سازمان بهزیستی، این طرح در سال ۱۴۰۵ به صورت پایلوت اجرا میشود. در مرحله اول، استانهای تهران، فارس، خوزستان، خراسان رضوی، اصفهان و گلستان مجری این برنامه خواهند بود. پس از ارزیابی نتایج و رفع چالشهای احتمالی، این طرح به سایر استانهای کشور نیز تعمیم داده خواهد شد.
چه خانوادههایی مشمول این طرح میشوند؟
خاکرنگین در توضیح اولویتهای این طرح گفت: «در اولویت نخست، خانوادههای دارای فرزند سهقلو و بیشتر که تحت پوشش سازمان بهزیستی هستند، قرار دارند. سپس خانوادههای دارای فرزند دوقلو با خانوار پنج نفره و بیشتر و سایر خانوادههای دارای فرزند چندقلوی زیر ۶ سال مشمول دریافت خدمات خواهند شد. همچنین در صورت وجود ظرفیت، خانوادههای غیر تحت پوشش دارای فرزند چندقلو نیز میتوانند از خدمات بهرهمند شوند.»
خدمات مراقبان همراه
بر اساس این طرح، مراقبان همراه که از میان بانوان واجد شرایط و آموزشدیده انتخاب میشوند، در ساعات توافقشده در منزل خانواده حضور یافته و خدماتی از جمله موارد زیر را ارائه میدهند:
- کمک در تغذیه و مراقبت از کودکان
- رعایت اصول بهداشتی و ایجاد نظم در برنامه خواب
- آموزش مهارتهای مراقبتی به والدین
- حمایت عاطفی از مادر
- همراهی در مراجعات درمانی
- انجام امور سبک مرتبط با نگهداری کودکان
مدیرکل دفتر امور خانواده و بانوان سازمان بهزیستی تأکید کرد: «مراقب همراه به هیچ عنوان جایگزین مادر نیست، بلکه در کنار مادر قرار میگیرد تا ضمن افزایش کیفیت مراقبت از کودکان، فرصت استراحت، بازیابی توان جسمی و روانی و کاهش فشارهای ناشی از مراقبت همزمان از چند کودک را برای خانواده فراهم کند.»
مدت زمان حضور و تعرفه خدمات
حداقل زمان حضور مراقب همراه در هر نوبت ۳ ساعت تعیین شده و تعداد دفعات حضور متناسب با شرایط خانواده و سقف اعتبارات سالانه برنامهریزی میشود. درباره تعرفه خدمات نیز خاکرنگین اعلام کرد که هزینه خدمات برای خانوادههای تحت پوشش به صورت کامل از سوی سازمان بهزیستی تأمین میشود و برای خانوادههای غیر تحت پوشش نیز یارانه حمایتی در نظر گرفته شده است.
تعرفه مصوب برای خانوادههای تحت پوشش به شرح زیر است:
- خانوادههای دارای دوقلو: ۲۰۰ هزار تومان به ازای هر ساعت
- خانوادههای دارای سهقلو: ۲۵۰ هزار تومان به ازای هر ساعت
- خانوادههای دارای چهارقلو و بیشتر: ۵۰۰ هزار تومان به ازای هر ساعت
برای خانوادههای غیر تحت پوشش نیز تعرفهها به ترتیب ۳۰۰، ۴۵۰ و ۷۰۰ هزار تومان در هر ساعت تعیین شده است.
شرایط انتخاب و نظارت بر مراقبان
یکی از مهمترین اصول اجرای این طرح، تأمین امنیت و آرامش خانوادههاست. به همین دلیل، فرآیند انتخاب مراقبان با حساسیت بسیار بالا انجام میشود. تمامی مراقبان باید فاقد سوءپیشینه مؤثر کیفری باشند، سلامت جسم و روان آنان توسط پزشک معتمد سازمان تأیید شود، حسن شهرت داشته باشند و بیش از ۹۰ ساعت آموزش تخصصی شامل آموزشهای نظری، عملی و کارورزی را با موفقیت پشت سر بگذارند.
فعالیت مراقبان تنها پس از قبولی در آزمون، تأیید کمیتههای تخصصی و امضای تعهدنامههای حرفهای آغاز میشود. عملکرد آنان نیز به صورت مستمر توسط مددکاران اجتماعی، مؤسسات مجری و کمیتههای تخصصی سازمان بهزیستی مورد نظارت و ارزیابی قرار میگیرد. در این میان، از ظرفیت زنان سرپرست خانوار واجد شرایط نیز برای فعالیت به عنوان مراقب همراه استفاده خواهد شد.
ارتقای سلامت روان خانواده و حمایت از جمعیت
خاکرنگین با اشاره به تأثیر گسترده این طرح بر خانوادهها گفت: «کاهش فشار مراقبتی، ایجاد فرصت استراحت برای مادر، افزایش آرامش روانی خانواده و کاهش نگرانیهای روزمره، موجب میشود پدران نیز با تمرکز و آرامش بیشتری به فعالیتهای شغلی و نقش پدری خود بپردازند و روابط خانوادگی در فضایی آرامتر و باکیفیتتر شکل گیرد.»
وی تأکید کرد که این طرح تنها یک خدمت مراقبتی نیست، بلکه الگویی نوین از حمایت اجتماعی مبتنی بر خانواده است و در راستای تحقق اهداف قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت طراحی شده است. به گفته وی، هر اندازه خانوادهها احساس کنند در مسیر فرزندآوری و تربیت فرزندان از حمایتهای مؤثر اجتماعی برخوردار هستند، با اطمینان و آرامش بیشتری این مسئولیت را میپذیرند.
نظرات (0)