تالاب بین‌المللی انزلی، یکی از ارزشمندترین ذخیره‌گاه‌های زیست‌محیطی ایران، این روزها در محاصره آلاینده‌های گوناگون از فاضلاب شهری و صنعتی گرفته تا رسوبات انباشته‌شده، روزهای سختی را سپری می‌کند. نشست تخصصی کارگروه احیای این تالاب با حضور مقام‌های ارشد محیط زیست و استانداری گیلان به میزبانی سازمان حفاظت محیط زیست برگزار شد تا چاره‌ای برای نجات این زیست‌بوم بیندیشند.

آلاینده‌ها؛ مانع اصلی احیا

احمدرضا لاهیجان‌زاده، معاون محیط‌زیست دریایی و تالاب‌های سازمان حفاظت محیط زیست در این نشست با اشاره به تهدیدات چندوجهی تالاب انزلی، فاضلاب‌های شهری، صنعتی و روستایی، پسماندهای جامد و رسوبات حوضه آبریز را به عنوان خطرناک‌ترین عوامل تخریب این تالاب برشمرد. وی تصریح کرد که هرگونه اقدام احیایی بدون مهار منشأ آلودگی‌ها، راه به جایی نخواهد برد و صرفاً هزینه‌هایی بی‌حاصل خواهد بود.

به گفته لاهیجان‌زاده، طرح پایش رسوبات و اندازه‌گیری فلزات سنگین در عمق‌های مختلف که در برخی تالاب‌های کشور آغاز شده، می‌تواند الگویی برای تالاب انزلی باشد تا وضعیت آلودگی‌ها به صورت علمی شناسایی و راهکارهای مؤثر برای مقابله با آن ارائه شود.

بودجه قابل توجه؛ اما کافی نیست

یکی از نکات مهم این نشست، اعلام اختصاص حدود نیمی از کل بودجه ملی تالاب‌های کشور به تالاب انزلی بود که نشان از اولویت بالای این منطقه دارد. با وجود این، معاون سازمان حفاظت محیط زیست خواهان تمدید سه‌ساله طرح جامع احیای تالاب شد تا برنامه‌ها با افق بلندمدت‌تری دنبال شود. لاهیجان‌زاده بر ضرورت استفاده از فرصت سفر قریب‌الوقوع رئیس‌جمهور به استان گیلان برای جذب اعتبارات تکمیلی تأکید کرد.

خواسته استاندار از دستگاه‌ها

هادی حق‌شناس، استاندار گیلان نیز در این جلسه با ابراز نگرانی از وضعیت تالاب، خواستار اقدامات ریشه‌ای و پایدار شد. وی با اشاره به افزایش سطح آب دریای خزر در مقایسه با سال گذشته، خاطرنشان کرد که به دلیل انباشت حجم بالای رسوبات، اثر این افزایش در تالاب انزلی محسوس نیست و مدیریت رسوبات باید در اولویت برنامه‌ها قرار گیرد.

استاندار گیلان از تمامی دستگاه‌های اجرایی خواست برنامه‌های مدون، نیازهای مالی و خواسته‌های خود را برای احیای تالاب و مدیریت پسماند ظرف مدت یک هفته ارائه دهند. این اطلاعات مبنای تدوین سند جامع نجات تالاب انزلی خواهد بود که برای تصویب در هیئت دولت و همزمان با سفر رئیس‌جمهور به استان آماده می‌شود.

اهمیت فراملی تالاب انزلی

تالاب انزلی به عنوان یکی از تالاب‌های تحت کنوانسیون رامسر، نه‌تنها از نظر تنوع زیستی و گونه‌های جانوری و گیاهی ارزش بالایی دارد، بلکه نقش مهمی در معیشت ساکنان حاشیه تالاب، صنعت گردشگری و صیادی استان گیلان ایفا می‌کند. کارشناسان معتقدند برای نجات این تالاب، همکاری همه نهادهای مرتبط از جمله وزارت نیرو، وزارت کشور، سازمان حفاظت محیط زیست و جهاد کشاورزی ضروری است و هرگونه تأخیر در اقدام، خسارت‌های جبران‌ناپذیری به این اکوسیستم منحصربه‌فرد وارد خواهد کرد.