از آغاز تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، رسانههای بزرگ جهان هر یک از زاویهای به ابعاد انسانی، امنیتی و اقتصادی این بحران پرداختهاند. مرور این تحلیلها نشان میدهد که بسیاری از رسانههای غربی و منطقهای، بر خلاف روایت رسمی متجاوزان، از ناکامی در دستیابی به اهداف اعلامی، افت شدید محبوبیت دولت آمریکا و شکلگیری نظم امنیتی تازهای در منطقه سخن میگویند.
واشنگتنپست: زیگزاگ ترامپ میان جنگ و صلح، فرمول جنگ ابدی است
روزنامه واشنگتنپست در تحلیلی به قلم مکس بوت، ستوننویس سرشناس خود، رویکرد دونالد ترامپ در قبال ایران را «اسکیزوفرنیک» توصیف کرده و نوشته است که این راهبرد، تنها راهبردی است که شکست آن تضمینشده به نظر میرسد. به نوشته بوت، رئیسجمهور آمریکا با نوسان مداوم میان آشتی و تقابل، هم شانس موفقیت دیپلماتیک و هم امکان برتری نظامی خود را تضعیف کرده است.
این تحلیلگر آمریکایی یادآور شده که ترامپ دستکم هفت بار وعده حملات ویرانگر داده و هر بار به مذاکره فرصت دوباره بخشیده است؛ از جمله تهدید اول اوت به «وحشت، قدرت و توان نظامی در مقیاسی که از جنگ جهانی دوم دیده نشده»، که سپس از اجرای آن منصرف شد. به گفته بوت، ایرانیها دیگر از این تهدیدها هراسی ندارند، زیرا ترامپ وعدههای زیادی داده که عملی نکرده و با تغییر دائمی مواضع، اعتماد طرف مقابل را نیز از دست داده است.
واشنگتنپست با اشاره به نظرسنجی سیانان که نشان میدهد تنها ۲۸ درصد آمریکاییها مدیریت ترامپ در جنگ ایران را تأیید میکنند و نیز کاهش بحرانی ذخایر موشکی پنتاگون، هشدار داده است که این رویکرد نهتنها به شکست نظامی، بلکه به یک فاجعه سیاسی نیز خواهد انجامید. به باور این روزنامه، پذیرش درجاتی از کنترل ایران بر تنگه، گزینه هوشمندانهتری است و تداوم «زیگزاگ میان جنگ و صلح» عملاً فرمولی برای مناقشهای بیپایان و جنگ ابدی است.
سیانبیسی: چرخش به سمت فشار اقتصادی بر ایران
شبکه سیانبیسی گزارش داد که ترامپ نشانههایی از تغییر راهبرد به سمت فشار اقتصادی بر ایران ارسال کرده است. او در مصاحبه با آکسیوس گفت که منتظر خواهد ماند تا «پریشانی اقتصادی» در ایران افزایش یابد و اذعان کرد: «ما فقط نیمهمذاکره میکنیم. فقط نظارهگر ایران با تورم عظیم و این واقعیت هستیم که پولی ندارند.» او همچنین نموداری از سقوط ارزش ریال را در شبکه اجتماعی خود منتشر کرد.
در همین حال، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در موضعی قاطع اعلام کرده است که «تا زمانی که آمریکا به نقض یادداشت تفاهم ژوئن ادامه میدهد، هیچ امکانی برای شروع مجدد مذاکرات وجود ندارد.» ایران همچنین شروط گستردهای از جمله لغو محاصره دریایی، خروج نیروهای آمریکایی از منطقه، پرداخت غرامت جنگی و آزادسازی داراییهای بلوکهشده را برای بازگشایی تنگه هرمز تعیین کرده است.
به گزارش سیانبیسی، سنتکام از بازگرداندن ۲۰ کشتی تجاری دیگر از بنادر ایران خبر داده و شمار کل شناورهای هدایتشده را ۵۵ فروند اعلام کرده است. ترافیک کشتیرانی در تنگه هرمز به تنها ۸ مورد در روز جمعه کاهش یافته و تحلیلگران هشدار میدهند که «به نظر نمیرسد مصالحه چندانی در کار باشد.» در این میان، امارات ادعای حمله موشکی ایران به یک نفتکش خود در تنگه هرمز را مطرح کرد و انصارالله یمن نیز از حمله به یک پالایشگاه نفت در عربستان سعودی خبر داد؛ در پی این تحولات، قیمت نفت برنت با ۱.۱ درصد افزایش به ۸۴.۴۵ دلار در هر بشکه رسید.
رسانههای ایرانی نیز پیشنویس طرحی را منتشر کردهاند که بر اساس آن، تردد کشتیهای آمریکایی و اسرائیلی از تنگه هرمز ممنوع شده و متخلفان معادل ۲۰ درصد ارزش محموله جریمه خواهند شد.
المیادین: اصرار نتانیاهو بر ادامه اشغال جنوب لبنان
شبکه المیادین در مقالهای نوشته که مذاکرات لبنان و اسرائیل در رم بدون پیشرفت جدی پایان یافته است؛ زیرا بنیامین نتانیاهو بر حفظ حضور نظامی اسرائیل در جنوب لبنان اصرار دارد و هرگونه عقبنشینی را به خلع سلاح و تضعیف ساختار حزبالله مشروط کرده است. به نوشته این رسانه، این سیاست چند هدف همزمان را دنبال میکند: ایجاد منطقه حائل برای حفاظت از شهرکهای مرزی، بهرهبرداری انتخاباتی در آستانه انتخابات کنست و اعمال فشار بر دولت لبنان برای پذیرش امتیازات بیشتر.
از دید نویسنده این مقاله، نتانیاهو میکوشد با ادامه اشغال جنوب لبنان، ایران را تحریک کند تا مذاکرات تهران و واشنگتن مختل شود و زمینه بازگشت به رویارویی با ایران فراهم گردد. همچنین احتمال میرود جریان راست افراطی اسرائیل از این وضعیت برای طرح ایده شهرکسازی در خاک لبنان استفاده کند.
رسانههای عربی؛ از آتش خاورمیانه تا آزمون احزاب
رأی الیوم در مقالهای خاورمیانه را به آتشی تشبیه کرده که از مرزهای جغرافیایی عبور کرده و ریشههای آن را در دههها درگیری و توسعهطلبی اسرائیل میداند. این رسانه با پرداختن به غزه، کرانه باختری، لبنان و سوریه، ایران را بهعنوان قدرت منطقهای با توانایی مقاومت در برابر فشارهای خارجی مطرح کرده و معتقد است ورود ایران به درگیری، دامنه بحران را به مناطق راهبردی مانند تنگه هرمز کشانده است. رأی الیوم در پایان از مواضع اسپانیا علیه سیاستهای اسرائیل حمایت کرده و کشورهای عربی را به استقلال سیاسی و کاهش وابستگی به قدرتهای خارجی فراخوانده است.
الشرق الاوسط نیز در تحلیل خود به این پرسش پرداخته که چرا پیروزی در انتخابات درونحزبی، الزاماً به موفقیت در انتخابات عمومی نمیانجامد. این روزنامه با اشاره به پیروزی اوباما در ۲۰۰۸، ترامپ در ۲۰۱۶ و ۲۰۲۴ و تحولات حزب کارگر بریتانیا نتیجه گرفته که جذب شدید سیاسی، قومی یا ایدئولوژیک میتواند رأی موجود را از دست بدهد و حزب موفق باید ائتلافی گستردهتر از هویت اولیه خود بسازد.
راشا تودی: توافق دفاعی مکه و نظم چندقطبی منطقه
شبکه راشا تودی در گزارش تحلیلی «آیا ناتوی اسلامی میتواند اسرائیل و ایران را مهار کند؟» به بررسی توافق دفاعی مشترک عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان پرداخته است. بر اساس این گزارش، «توافق دفاع مشترک مکه» که با حضور محمد بن سلمان، رجب طیب اردوغان و شهباز شریف امضا شده، بر اصل دفاع جمعی استوار است؛ به این معنا که حمله مسلحانه به هر یک از سه کشور، حمله به همه آنها تلقی خواهد شد.
راشا تودی مینویسد که این چارچوب، توان مالی و نفوذ سیاسی عربستان، ظرفیت نظامی و صنایع دفاعی ترکیه و توان نظامی و هستهای پاکستان را کنار هم قرار میدهد. به نوشته این رسانه، یکی از عوامل اصلی شکلگیری این توافق، کاهش اطمینان کشورهای منطقه به اتکای انحصاری بر آمریکا برای تأمین امنیت است؛ چنانکه حملات موشکی ایران به کشورهای خلیج فارس نشان داد روابط امنیتی با واشنگتن لزوماً مانع هدف قرار گرفتن متحدان آمریکا نمیشود. این گزارش احتمال پیوستن مصر را نیز مطرح کرده و بر اهمیت حضور قاهره به دلیل برخورداری از جمعیت، نیروی نظامی و کنترل کانال سوئز تأکید دارد.
از دید راشا تودی، اهمیت توافق مکه فقط به مهار ایران محدود نیست و ممکن است در ایجاد بازدارندگی در برابر اسرائیل نیز نقش داشته باشد. در مجموع، این روند بیش از آنکه نشانه شکلگیری یک جنگ سرد جدید باشد، بیانگر حرکت خاورمیانه به سوی نظمی چندقطبی و کاهش وابستگی انحصاری به قدرتهای فرامنطقهای است.
نظرات (0)