شهرام کلانتری خاندانی، رئیس انجمن داروسازان ایران، در نشست خبری همایش روز ملی داروسازی با انتقاد شدید از وضعیت مالی حاکم بر زنجیره تأمین دارو گفت: کمبودهای دارویی که مردم با آن مواجه هستند، به هیچ عنوان ربطی به جنگ ندارد و ریشه اصلی آن مشکلات اقتصادی و تأخیر در پرداخت مطالبات است.

جنبه مثبت جنگ: مقاومت زنجیره تأمین دارو

کلانتری با اشاره به تجربه جنگ برای حرفه داروسازی اظهار داشت: در هر دو دوره جنگ، مردم شاهد بودند که زنجیره تأمین دارو توانست با قدرت ایستادگی کند. داروخانه‌های سراسر کشور چالش‌های سنگین تأمین دارو را در دوران جنگ مدیریت کردند و هیچ بیماری بدون دارو از داروخانه خارج نشد. به گفته وی، این تجربه نشان می‌دهد که نظام داروسازی ایران از توانمندی بالایی برخوردار است اما مشکلات مالی فعلی مانع از ادامه این عملکرد شده است.

مطالبات معوق: ۸ تا ۱۰ ماه تأخیر در پرداخت بیمه‌ها

یکی از نگرانی‌های اصلی مطرح‌شده در این نشست، تأخیر بی‌سابقه سازمان‌های بیمه‌گر در پرداخت مطالبات داروخانه‌هاست. به گفته کلانتری، سازمان تأمین اجتماعی بیش از ۸ ماه و سازمان بیمه سلامت بیش از ۱۰ ماه است که مطالبات داروخانه‌ها را پرداخت نکرده‌اند. این در حالی است که مشکل عدم پرداخت مطالبات پیش از جنگ نیز وجود داشته و اکنون به مراتب بدتر شده است.

هادی احمدی، سخنگوی انجمن داروسازان ایران، در تکمیل این موضوع اعلام کرد که حجم کل مطالبات بخش خصوصی از بیمه‌ها تا پایان تیرماه ۱۴۰۵ به ۶۵ هزار میلیارد تومان رسیده بود و این رقم تا پایان مردادماه به ۷۷ هزار میلیارد تومان افزایش یافته است. به گفته وی، «پرداخت حتی یک ماه از مطالبات داروخانه‌ها، توهین به خدمات این موسسات است» و مجموع چک‌های برگشتی داروخانه‌ها به ۸ هزار میلیارد تومان رسیده که عملاً بسیاری از این موسسات را فلج کرده است.

بزرگ شدن بازار بدون سودآوری برای تأمین‌کنندگان

کلانتری با اشاره به رشد سریع ارزش بازار دارویی کشور تصریح کرد: اگرچه ارزش بازار دارو به سرعت در حال بزرگ شدن است، اما این رشد برای زنجیره تأمین دارو سودآور نبوده و به جای بهبود وضعیت، فشار بیشتری بر داروخانه‌های خصوصی وارد کرده است. وی همچنین خاطرنشان کرد که تعداد داروخانه‌های کشور از ۱۷ هزار به ۱۸ هزار و ۷۵۰ واحد رسیده اما درآمد این موسسات با هزینه‌ها و بدهی‌های انباشته همخوانی ندارد.

مشکل سبدفروشی و حذف ارز ترجیحی

در ادامه نشست، احمدی به پدیده زشت «سبدفروشی دارو» اشاره کرد و گفت: این شیوه باعث شده سرمایه داروخانه‌ها بابت خرید داروهایی که نیاز ندارند، هدر برود و به جای تمرکز بر داروهای پرمصرف، مجبور به خرید محصولاتی شوند که تقاضایی برای آن‌ها وجود ندارد. وی همچنین یادآور شد که ارز ترجیحی دارو از سه دسته از داروها حذف شده: داروهای بدون نسخه، داروهای تحت لیسانس و داروهای مزمن ارزان قیمت.

مرضیه بذرافشان، معاون حقوقی انجمن داروسازان، تأکید کرد که نداشتن ردیف بودجه مستقل برای دارو یکی از عوامل اصلی بروز این مشکلات ساختاری است.

امکان واردات مواد اولیه از طریق مرز سیستان و بلوچستان

حسین ریگی، رئیس انجمن داروسازان استان سیستان و بلوچستان، در بخش پایانی نشست از امکان واردات مواد اولیه دارویی از هند و پاکستان از طریق مرز زمینی سیستان و بلوچستان خبر داد. وی گفت: بیش از ۵۰۰ کیلومتر مرز زمینی و مرز دریایی بین ایران و پاکستان وجود دارد و جلساتی با استانداری و سازمان غذا و دارو برگزار شده تا در صورت نیاز کشور، مسیر جدیدی برای تأمین مواد اولیه دارویی فراهم شود.