وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در نشستی تخصصی در دانشگاه سیستان و بلوچستان، انسجام و وحدت ملی را مهم‌ترین نیاز امروز کشور برای پیشرفت و خنثی‌سازی فشارهای دشمن توصیف کرد و گفت: رضایت مردم از عملکرد مسئولان، محور اصلی این همبستگی است.

محمدرضا ظفرقندی که در تالار امام رضا (ع) دانشگاه سیستان و بلوچستان سخن می‌گفت، با اشاره به سخنان استاندار درباره جایگاه هویتی و تاریخی این خطه تصریح کرد: سیستان و بلوچستان علاوه بر عقبه فرهنگی و تاریخی ارزشمند خود، امروز به دلیل تحولات منطقه‌ای و شرایط کشور، نقشی راهبردی و دوچندان یافته است.

جایگاه راهبردی سیستان و بلوچستان در شرایط جدید

به گفته وزیر بهداشت، با توجه به شرایط بحران و تجربه جنگ تحمیلی اخیر، نیاز کشور به واردات مرزی، توسعه اقتصاد دریامحور، بهره‌گیری از سواحل اقیانوسی، گستره مرزها و تأمین پایدار کالاهای اساسی، اهمیت این استان را به‌طور مضاعف افزایش داده است. وی افزود: این موقعیت ویژه، سیستان و بلوچستان را از یک استان مرزی به یک گره‌گاه راهبردی برای امنیت غذایی و تجارت کشور تبدیل کرده است.

ظفرقندی با اشاره به آیات قرائت‌شده در ابتدای جلسه گفت: پیام اصلی این آیات، یادآوری ضرورت همبستگی ملی برای دستیابی به پیشرفت و ناکام گذاشتن طراحی دشمن است. به تعبیر او، وحدت ملی نه یک انتخاب تشریفاتی، بلکه ضرورتی ملی و راهبردی است.

روایت جنگ تحمیلی و ناکامی طرح تسلیم و تجزیه

وزیر بهداشت با اشاره به جنگ اخیر تحمیل‌شده بر کشور اظهار کرد: این جنگ ناجوانمردانه با هدف تحمیل تسلیم بلاشرط به ملت ایران در چند روز آغاز شد و در مرحله بعد، تجزیه کشور و رودررو قرار دادن مردم را دنبال می‌کرد. اما پس از نزدیک به ۲۰ روز مقاومت و مدیریت میدانی، دشمن دریافت که به هیچ‌یک از این اهداف دست نخواهد یافت.

ظفرقندی افزود: با وجود بزرگ‌ترین حمله موشکی و هوایی که کشور تجربه کرده است، در نهایت تفاهم به‌دست‌آمده با تکیه بر اقتدار ملی، عمدتاً به سود ایران تنظیم شد و این نتیجه همت مردم و همراهی نیروهای مسلح بود.

تاب‌آوری نظام سلامت؛ از ذخیره خون تا تداوم واکسیناسیون

وزیر بهداشت با تشریح عملکرد حوزه سلامت در دوران جنگ ۱۲ روزه و حوادث پس از آن گفت: در مجموع حدود ۶۶ هزار مجروح در کشور ثبت شد، اما حتی برای یک روز هم با کمبود سرم و خون که از ملزومات اولیه هر جنگی است، مواجه نشدیم. این دستاورد حاصل برنامه‌ریزی دقیق برای ذخیره‌سازی و شبکه تأمین به همت مردم و کادر سلامت بود.

به گفته او، در تمام این مدت هیچ وقفه‌ای در خدمات بهداشتی، مراقبت‌های مادر و کودک و برنامه واکسیناسیون ایجاد نشد. ظفرقندی این وضعیت را با شرایط برخی کشورهای درگیر جنگ مقایسه کرد و گفت: در حالی که در کشوری مانند اوکراین پس از آغاز درگیری‌ها حدود ۶۰ درصد واکسیناسیون کودکان متوقف شد، در ایران با وجود شرایط جنگی، چرخه واکسیناسیون و مراقبت‌های بهداشتی بدون تأخیر ادامه یافت و این نقطه افتخاری برای تاب‌آوری نظام سلامت ایران است.

فشار اقتصادی؛ راهبرد جدید دشمن علیه انسجام ملی

ظفرقندی هشدار داد که دشمن پس از ناکامی نظامی، امروز بر فشار و محاصره اقتصادی و ایجاد تنش‌های اجتماعی ناشی از آن متمرکز شده است و هدف نهایی این مسیر، تضعیف انسجام ملی است. وی تأکید کرد: در چنین شرایطی، حفظ همبستگی ملی بیش از هر زمان دیگری اهمیت دارد.

او با اشاره به فضای استان سیستان و بلوچستان خاطرنشان کرد: به برکت هماهنگی روحانیون، مدیریت استاندار و همراهی مردم، انسجام قابل توجهی در استان دیده می‌شود و نگاه بیرونی به استان نیز این همدلی را مثبت ارزیابی می‌کند.

توسعه پایدار، متوازن و همه‌جانبه

وزیر بهداشت، توسعه را شرط بقا و پیشرفت هر کشوری دانست و گفت: توسعه زمانی پایدار است که همه‌جانبه و متوازن باشد. اتکا صرف به یک بعد، از جمله بعد نظامی، بدون توجه به ابعاد اقتصادی، اجتماعی و سلامت، مسیر موفقیت پایدار را تضمین نمی‌کند.

وی افزود: سند توسعه استان می‌تواند چارچوبی برای رفع نگرانی‌ها و جلب اعتماد مردم باشد، به شرط آنکه برنامه‌ریزی‌ها به‌صورت متوازن اجرا شود. بخشی از نیازهای کشور نیز هم‌اکنون از مسیر تبادلات بازرگانی همین استان تأمین می‌شود که گزارش‌های آن در دولت به‌طور مستمر بررسی می‌شود.

ماندگاری نیروی انسانی متخصص در مناطق محروم

ظفرقندی یکی از چالش‌های اصلی نظام سلامت در استان‌های پهناور و کم‌برخوردار را تأمین و نگهداشت نیروی انسانی عنوان کرد و گفت: اگر انتظار داریم دستیار یا متخصصی در شهرهایی مانند سراوان یا خاش ماندگار شود، باید زیرساخت معیشتی مناسب از جمله خوابگاه و پانسیون درخور شأن او فراهم باشد.

به گفته وی، علاوه بر تأمین زیرساخت، تعریف مشوق‌های ماندگاری با همکاری وزارت بهداشت، سازمان برنامه و بودجه و مجلس ضروری است. وزیر بهداشت تأکید کرد: برای افق بلندمدت و میان‌مدت باید برنامه پایدار تأمین نیرو داشته باشیم و در کوتاه‌مدت نیز با مشوق‌های هدفمند، نیازهای تخصصی استان را جبران کنیم.

او اجرای ماده ۶۹ قانون برنامه هفتم توسعه در سیستان و بلوچستان را به دلیل پراکندگی جغرافیایی و شرایط خاص استان، یک اولویت و ضرورت دانست و خواستار پیگیری جدی آن شد.

فناوری و پزشکی از راه دور؛ راهی برای عدالت در دسترسی

وزیر بهداشت بر استفاده گسترده از فناوری‌های نوین برای گسترش عدالت در سلامت تأکید کرد و گفت: پرونده الکترونیک سلامت، اطلاع‌رسانی هوشمند و بهره‌گیری از ظرفیت مشاوره و تشخیص از راه دور، می‌تواند فاصله‌ها را در استانی به وسعت سیستان و بلوچستان از میان بردارد.

وی با ذکر نمونه‌ای توضیح داد: در مواردی مانند سکته مغزی، بیمار در منطقه‌ای دورافتاده دچار عارضه می‌شود، اما تصاویر و مدارک پزشکی او می‌تواند در لحظه برای متخصصی در نقطه‌ای دیگر ارسال شود تا درباره ضرورت مداخله فوری مانند ترومبکتومی (خارج‌سازی لخته از رگ مغزی) تصمیم گرفته شود. این سرعت عمل می‌تواند مانع از فلج دائمی و تحمیل بار سنگین مراقبتی بر بیمار و خانواده‌اش شود.

عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت و تأکید رئیس‌جمهور بر دو اولویت

ظفرقندی با اشاره به دو محور مورد تأکید رئیس‌جمهور یعنی پزشک خانواده و نظام ارجاع و همچنین عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت گفت: ارتقای سلامت تنها در بیمارستان رقم نمی‌خورد؛ بهبود جاده‌ها و کاهش تلفات حوادث رانندگی، مقابله با آلودگی هوا در مناطقی مانند زابل، ارتقای سواد سلامت، خودمراقبتی و آموزش همگانی، همگی جزئی از پازل سلامت هستند.

وی یادآور شد: سالانه حدود ۲۰ هزار نفر در حوادث رانندگی جان خود را از دست می‌دهند که بخش بزرگی از آنان جوان هستند؛ بنابراین هر اقدام عمرانی برای ایمن‌سازی جاده‌ها، مستقیماً اقدامی در حوزه سلامت محسوب می‌شود.

وزیر بهداشت در پایان خواستار هماهنگی همه دستگاه‌ها و مدیران استان برای ایجاد یک فرآیند منسجم ارتقای سلامت شد و گفت: افزایش سواد سلامت با کمک نهادهای مسئول، سازمان‌های مردم‌نهاد و رسانه‌ها باید به‌صورت ساختارمند دنبال شود تا مردم نقش فعال‌تری در حفظ سلامت جسمی و روانی خود ایفا کنند. این مهم هم در قانون برنامه هفتم مورد تأکید است و هم نیاز عینی امروز جامعه محسوب می‌شود.