متخصص بیماریهای مغز و اعصاب با اشاره به نقش حیاتی سرعت عمل در درمان سکته مغزی، اعلام کرد که هر دقیقه تأخیر میتواند میلیونها سلول مغزی را از بین ببرد و خطر مرگ و ناتوانی دائمی را بهطور چشمگیری افزایش دهد.
شهرام رفیع با تأکید بر لزوم افزایش آگاهی عمومی نسبت به علائم سکته مغزی، اظهار کرد: از لحظه بروز سکته، زمان مهمترین عامل تعیینکننده سرنوشت بیمار است. هرچه تشخیص و آغاز درمان سریعتر انجام شود، احتمال نجات جان بیمار و کاهش عوارض طولانیمدت بیشتر خواهد بود.
۴.۵ ساعت فرصت طلایی؛ یک ساعت نخست حیاتی
به گفته این متخصص، بازه زمانی ۴.۵ ساعت پس از شروع علائم بهعنوان زمان طلایی برای مداخله درمانی و پیشگیری از آسیبهای جدی مغز شناخته میشود. با این حال، ایدهآلترین حالت زمانی است که بیمار در ۶۰ دقیقه اول به مرکز درمانی مجهز منتقل شود.
وی افزود: سرعت در انتقال، تشخیص و شروع درمان، مستقیماً با میزان بهبودی بیمار ارتباط دارد و میتواند تفاوت میان بازگشت به زندگی عادی و ناتوانی ماندگار را رقم بزند.
علائم هشداردهنده سکته مغزی را بشناسید
رفیع مهمترین نشانههای هشداردهنده سکته مغزی را شامل موارد زیر دانست:
- ضعف یا فلج ناگهانی در یک نیمه از بدن
- اختلال ناگهانی در تکلم و درک گفتار
- کج شدن یا غیرقرینه شدن صورت
وی تأکید کرد: در صورت مشاهده هر یک از این علائم در خود یا اطرافیان، باید بدون هیچ تأخیری با اورژانس ۱۱۵ تماس گرفته شود. تعلل در این مرحله میتواند عواقب جبرانناپذیری داشته باشد.
عوامل خطر سکته مغزی کداماند؟
این متخصص مغز و اعصاب عوامل متعددی را در افزایش خطر بروز سکته مغزی مؤثر دانست و گفت: فشار خون بالا، دیابت، چربی خون بالا، بیماریهای قلبی، مصرف دخانیات و الکل، مصرف قرصهای ضدبارداری بهویژه در زنان بالای ۳۵ سال، استرس مزمن، چاقی، کمتحرکی و مصرف ناکافی میوه و سبزیجات از مهمترین عوامل خطر هستند.
به گفته وی، بسیاری از این عوامل با اصلاح سبک زندگی، کنترل بیماریهای زمینهای، تغذیه سالم، فعالیت بدنی منظم و پرهیز از دخانیات قابل پیشگیری و کنترل است و توجه به آنها میتواند از بروز بخش قابل توجهی از سکتههای مغزی جلوگیری کند.
هر دقیقه تأخیر، نابودی ۲ میلیون نورون
رفیع با اشاره به آمارهای تکاندهنده درباره تأخیر در درمان گفت: به ازای هر دقیقه تأخیر در درمان سکته مغزی، حدود ۲ میلیون نورون و ۱۴ میلیارد سیناپس مغزی از بین میرود. همچنین هر ۱۵ دقیقه تسریع در تزریق داروی حلکننده لخته (ترومبولیتیک) میتواند تا ۴ درصد از میزان مرگومیر و ناتوانی بیماران بکاهد.
این ارقام نشان میدهد که آمادگی بیمارستانها، مهارت تیم درمان و سرعت عمل اورژانس چه نقش تعیینکنندهای در سرنوشت بیمار دارد.
درمان به مرحله حاد ختم نمیشود
وی خاطرنشان کرد: درمان سکته مغزی تنها به مرحله حاد و خارج کردن لخته محدود نمیشود. پس از اقدامات اولیه، شناسایی علت اصلی سکته، بررسی دقیق وضعیت عروق مغزی و قلب و انتخاب راهکار مناسب برای پیشگیری از تکرار سکته، اهمیت بسیار زیادی دارد.
به گفته رفیع، پیگیری دقیق، همکاری تیمی پزشکان و انجام بررسیهای تکمیلی میتواند خطر عود مجدد سکته را بهطور محسوسی کاهش دهد.
توانبخشی تیمی، کلید بازگشت به زندگی
این متخصص بر اهمیت توانبخشی زودهنگام و هماهنگ پس از سکته تأکید کرد و گفت: توانبخشی زمانی بیشترین اثربخشی را دارد که بهصورت تیمی و در سریعترین زمان ممکن آغاز شود. فیزیوتراپی، کاردرمانی، گفتاردرمانی، بلعدرمانی و توانبخشی شناختی باید متناسب با شرایط هر بیمار طراحی و اجرا شود تا امکان بازیابی تواناییهای از دسترفته افزایش یابد.
وی در پایان تأکید کرد که کاهش زمان رسیدن بیمار به مرکز درمانی، تسریع در تشخیص و آغاز درمان و در نهایت کاهش مرگومیر و ناتوانی ناشی از سکته مغزی، هدفی است که تنها با همکاری همزمان مردم، اورژانس و کادر درمان محقق میشود و آموزش عمومی در این زمینه یک ضرورت انکارناپذیر است.
نظرات (0)