افزایش توصیههای غیرعلمی برای درمان زردی نوزادان در فضای مجازی و برخی محافل سنتی، نگرانی جدی متخصصان پزشکی را به دنبال داشته است. پزشکان هشدار میدهند که توسل به روشهایی مانند خوراندن عرق کاسنی به نوزاد یا انجام حجامت، نهتنها به بهبود زردی کمک نمیکند، بلکه میتواند سلامت نوزاد را با خطرات جدی مواجه کند.
از عرق کاسنی تا حجامت؛ نسخههایی بدون پشتوانه علمی
بر اساس گزارش باشگاه خبرنگاران جوان، برخی خانوادهها به توصیه افراد غیرمتخصص، برای کاهش زردی نوزاد خود به سراغ عرق کاسنی، ترنجبین، شیرخشت یا حتی حجامت میروند. این در حالی است که از نظر پزشکی، دستگاه گوارش و کبد نوزاد تازه متولدشده هنوز تکامل کافی برای هضم و دفع این ترکیبات را ندارد و تجویز خوراکیهای گیاهی میتواند به اسهال، کمآبی، اختلال در تغذیه و تأخیر در درمان اصلی منجر شود.
حجامت نوزاد بهعنوان یکی از خطرناکترین این توصیهها معرفی شده است. متخصصان تأکید میکنند که ایجاد برش روی پوست نوزاد و خارج کردن خون، باعث کاهش گلبولهای قرمز و افت هموگلوبین میشود. این اقدام میتواند کمخونی را تشدید کند، در حالی که تخریب گلبولهای قرمز خود یکی از عوامل افزایش بیلیروبین و تشدید زردی است؛ بنابراین حجامت نهتنها درمانی برای زردی محسوب نمیشود، بلکه چرخه بیماری را خطرناکتر میکند.
روایت تکاندهنده از زخمی شدن نوزاد با ۱۰۰ تیغ
ابعاد این اقدامات غیرعلمی در روایت یکی از پزشکان بهخوبی نمایان میشود؛ پزشکی که از مراجعه نوزادی خبر داده بود که بدن او برای درمان زردی با حدود ۱۰۰ برش تیغ زخمی شده بود. چنین مداخلاتی گذشته از درد و استرس شدید برای نوزاد، خطر عفونت، خونریزی، انتقال بیماریهای خونی و آسیبهای پوستی ماندگار را به همراه دارد و هیچ جایگاه علمی در پروتکلهای درمانی زردی ندارد.
متخصصان اطفال یادآور میشوند که پوست نوزاد بسیار نازک و آسیبپذیر است و سیستم ایمنی او هنوز توان کافی برای مقابله با عفونتهای ناشی از زخمهای متعدد را ندارد. از سوی دیگر، از دست رفتن خون در این سن میتواند به سرعت به افت فشار، بیحالی و نیاز به بستری و تزریق خون منجر شود.
زردی نوزاد چیست و درمان علمی آن کدام است؟
زردی یا ایکتر نوزادی به دلیل افزایش رنگدانه بیلیروبین در خون ایجاد میشود و در روزهای نخست پس از تولد بسیار شایع است. در بیشتر موارد، زردی فیزیولوژیک و گذراست، اما در برخی نوزادان سطح بیلیروبین به حدی بالا میرود که بدون درمان بهموقع، خطر آسیب مغزی ناشی از رسوب بیلیروبین وجود دارد.
روش استاندارد و کمخطر برای کنترل زردیهای متوسط تا شدید، فتوتراپی است. در این روش، نوزاد زیر نور مخصوص با طول موج معین قرار میگیرد و این نور باعث تجزیه بیلیروبین در پوست و تسهیل دفع آن از طریق ادرار و مدفوع میشود. فتوتراپی در بیمارستان یا در موارد تأییدشده با دستگاه استاندارد در منزل و زیر نظر پزشک انجام میشود و تاکنون اثربخشی و ایمنی آن در مطالعات گسترده به اثبات رسیده است.
در موارد شدیدتر، تعویض خون یا سایر مداخلات بیمارستانی ممکن است ضروری باشد، اما تصمیمگیری در این باره تنها بر عهده پزشک و بر اساس عدد بیلیروبین، سن نوزاد، وزن هنگام تولد و شرایط بالینی اوست.
توصیه اکید پزشکان به خانوادهها
متخصصان به والدین توصیه میکنند بهجای اعتماد به نسخههای فضای مجازی یا توصیه اطرافیان، هرگونه تغییر رنگ پوست و زردی نوزاد را جدی بگیرند و در اسرع وقت به پزشک اطفال یا فوقتخصص نوزادان مراجعه کنند. اندازهگیری سطح بیلیروبین، بررسی تغذیه با شیر مادر و پایش وزنگیری نوزاد، مهمترین اقداماتی است که باید بهصورت علمی دنبال شود.
- از خوراندن هرگونه عرق گیاهی، دارو یا ترکیب سنتی بدون تجویز پزشک به نوزاد خودداری کنید.
- نوزاد را خودسرانه در معرض نور مهتابی معمولی یا نور خورشید مستقیم قرار ندهید؛ این روشها جایگزین فتوتراپی استاندارد نیست و میتواند به آفتابسوختگی یا کمآبی منجر شود.
- از هرگونه اقدام تهاجمی مانند حجامت، تیغزدن یا زالودرمانی برای نوزاد پرهیز کنید.
- تغذیه مکرر و صحیح با شیر مادر را طبق آموزش کادر درمان ادامه دهید و نوبتهای ویزیت و آزمایش را به تأخیر نیندازید.
پزشکان تأکید میکنند که تشخیص و درمان زودهنگام زردی، از بروز عوارض جبرانناپذیر پیشگیری میکند، اما درمانهای تأییدنشده و دستکاریهای خانگی میتواند فرصت طلایی درمان را از بین ببرد و جان نوزاد را به خطر بیندازد. خانوادهها برای حفظ سلامت فرزند خود باید تنها به منابع معتبر پزشکی و نظر متخصص اطفال اعتماد کنند.
نظرات (0)