دفتر صنایع خودروی وزارت صنعت، معدن و تجارت، گزارش تجمیعی و قطعی تولید خودرو تا پایان مرداد ماه ۱۴۰۵ را منتشر کرد. این گزارش که بر اساس آمار دقیق و مدل به مدل خودروسازان دولتی و خصوصی تهیه شده، تصویر روشنی از افت محسوس تیراژ تولید در ۵ ماهه نخست امسال نسبت به مدت مشابه سال گذشته ارائه می‌دهد.

افت ۳۵ درصدی تولید کل خودرو در کشور

بر اساس این آمارنامه، مجموع تولید انواع خودرو در پنج ماهه نخست ۱۴۰۵ به ۲۶۹ هزار و ۷۱۴ دستگاه رسیده است. این رقم در مقایسه با تولید ۴۱۴ هزار و ۳۲۴ دستگاهی مدت مشابه سال ۱۴۰۴، کاهش ۳۴٫۹ درصدی را نشان می‌دهد. تقریباً همه دسته‌های خودرویی با کاهش تولید روبه‌رو بوده‌اند و تنها چند بخش محدود رشد جزئی را تجربه کرده‌اند.

وضعیت تولید به تفکیک دسته‌بندی خودرو

در بخش سواری که سهم اصلی تولید را دارد، تیراژ از ۳۶۶ هزار و ۶۲ دستگاه در سال ۱۴۰۴ به ۲۳۳ هزار و ۵۳۱ دستگاه در سال جاری کاهش یافته که معادل افت ۳۶٫۲ درصدی است.

  • وانت: ۲۸ هزار و ۷۰۸ دستگاه در برابر ۳۶ هزار و ۶۳۷ دستگاه در سال قبل (افت ۲۱٫۶ درصد)
  • ون: ۱۵۴ دستگاه در برابر یک هزار و ۳۱۳ دستگاه (سقوط ۸۸٫۳ درصدی)
  • مینی‌بوس و میدل‌باس: ۲۸۴ دستگاه در برابر ۲۵۱ دستگاه (رشد ۱۳٫۱ درصدی)
  • اتوبوس شهری: ۱۷۹ دستگاه در برابر ۱۹۶ دستگاه (افت ۸٫۷ درصدی)
  • اتوبوس بین‌شهری: ۱۱۹ دستگاه در برابر ۱۱۷ دستگاه (رشد ۱٫۷ درصدی)
  • کامیونت: یک هزار و ۹۲۱ دستگاه در برابر ۳ هزار و ۵۷۳ دستگاه (افت ۴۶٫۲ درصدی)
  • کامیون: ۳ هزار و ۷۳۱ دستگاه در برابر ۳ هزار و ۴۵ دستگاه (رشد ۲۲٫۵ درصدی)
  • کشنده: یک هزار و ۸۷ دستگاه در برابر ۳ هزار و ۱۳۰ دستگاه (افت ۶۵٫۳ درصدی)

در میان خودروهای تجاری، تنها تولید کامیون و مینی‌بوس رشد داشته و سایر بخش‌ها به‌ویژه کشنده و کامیونت با افت سنگین مواجه شده‌اند.

سقوط ۶۰ درصدی تولید در بخش خصوصی

آمار تفکیکی بخش خصوصی گویای وضعیت بحرانی‌تر این گروه است. از مجموع تولید ۱۴۰۵، تنها ۳۳ هزار و ۴۱۰ دستگاه سهم خودروسازان خصوصی بوده، در حالی که این عدد در مدت مشابه سال قبل ۸۵ هزار و ۲۸۸ دستگاه بود. این مقایسه افت ۶۰٫۸ درصدی تولید بخش خصوصی را نشان می‌دهد؛ افتی که تقریباً دو برابر میانگین کل صنعت است و بیانگر فشار مضاعف بر خودروسازان غیردولتی است.

کارنامه ایران‌خودرو؛ افت ۲۰۷ و رشد دنا و ریرا

گزارش وزارت صمت، عملکرد گروه صنعتی ایران‌خودرو را به‌صورت مدل به مدل تشریح کرده است:

  • پژو ۲۰۷ دستی: ۳۹ هزار و ۶۵۲ دستگاه تا پایان مرداد ۱۴۰۵ در برابر ۴۴ هزار و ۸۲۰ دستگاه سال قبل (افت ۱۲ درصد). تولید مرداد امسال ۵ هزار و ۸۲۲ دستگاه در مقابل ۹ هزار و ۴۳۹ دستگاه مرداد ۱۴۰۴.
  • پژو ۲۰۷ دستی TU3: ۵ هزار و ۹۱۷ دستگاه در برابر ۶ هزار و ۱۷۶ دستگاه (افت ۴ درصد). تولید مرداد: ۲۶۵ دستگاه در برابر یک هزار و ۷۶۰ دستگاه.
  • پژو ۲۰۷ اتوماتیک پانوراما: ۲ هزار و ۲۴۷ دستگاه در برابر ۵ هزار و ۳۳۴ دستگاه (افت ۵۸ درصد). تولید مرداد: ۲۸۷ دستگاه در برابر ۲ هزار و ۴۳۰ دستگاه.
  • پژو ۲۰۷ اتوماتیک: ۳ هزار و ۱۴۳ دستگاه در برابر ۶ هزار و ۵۹۱ دستگاه (افت ۵۲ درصد). تولید مرداد امسال یک هزار و ۱۶۰ دستگاه در برابر ۸۱۱ دستگاه سال قبل.
  • ری‌را: یک هزار و ۲۰۴ دستگاه در پنج ماهه امسال در حالی که سال گذشته تولید آن صفر بود. تنها در مرداد ۵۵۶ دستگاه از این کراس‌اوور جدید تولید شده است.
  • دنا پلاس: نقطه روشن کارنامه ایران‌خودرو با تولید ۱۹ هزار و ۲۷ دستگاه در برابر ۱۲ هزار و ۸۸۱ دستگاه سال قبل (رشد ۴۸ درصد). تولید مرداد نیز با ۳ هزار و ۳۳۸ دستگاه اندکی بالاتر از ۳ هزار و ۲۰۷ دستگاه سال گذشته است.
  • پژو ۲۰۷ صندوقدار: تنها ۲ دستگاه در پنج ماهه امسال تولید شده که نسبت به صفر سال قبل رشد اسمی دارد.

بررسی این ارقام نشان می‌دهد محصولات خانواده ۲۰۷ به‌جز نسخه اتوماتیک ساده، همگی با کاهش تیراژ مواجه بوده‌اند، در حالی که دنا پلاس و محصول جدید ریرا توانسته‌اند بخشی از افت را جبران کنند.

تحلیل کلی؛ زنگ خطر برای صنعت خودرو

افت همزمان تولید در بخش دولتی و به‌ویژه سقوط ۶۰ درصدی در بخش خصوصی، نشان‌دهنده چالش‌های عمیق صنعت خودرو در سال ۱۴۰۵ است. کاهش تولید ون به میزان ۸۸ درصد و کشنده به میزان ۶۵ درصد نیز بیانگر رکود در حوزه خودروهای کار و تجاری است. تنها رشد تولید کامیون و مینی‌بوس نتوانسته روند کلی نزولی را تغییر دهد.

گزارش وزارت صمت تأکید کرده است که تمامی ارقام ارائه‌شده مستند و بر اساس داده‌های رسمی خطوط تولید است و بدون تحلیل جانبی منتشر شده است. با این حال، تداوم این روند در ماه‌های آینده می‌تواند بر قیمت بازار، تعهدات خودروسازان و برنامه‌های عرضه خودرو تأثیر مستقیم بگذارد.