آینده یکی از باسابقه‌ترین و محبوب‌ترین محصولات تاریخ اشکودا در هاله‌ای از ابهام قرار گرفته است. کلاوس زلمر، مدیرعامل اشکودا، به‌تازگی اعلام کرده که با توجه به کاهش تقاضای جهانی برای سدان و استیشن و همچنین برنامه کلان گروه فولکس‌واگن برای چابک‌سازی سبد محصولات، احتمال توقف تولید سوپرب در نسل‌های بعدی بسیار جدی است.

این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که سوپرب سال‌ها به‌عنوان پرچمدار خانوادگی و جادار اشکودا شناخته شده و در کنار اکتاویا، ستون اصلی فروش این برند چک‌تبار بوده است. اما به نظر می‌رسد ورق در بازار جهانی برگشته و دوران حکمرانی سدان‌های بزرگ خانوادگی به پایان نزدیک می‌شود.

چرا سوپرب در خطر حذف است؟

به گفته زلمر، دو عامل اصلی سرنوشت سوپرب را تهدید می‌کند. نخست، افت مداوم تقاضا برای کلاس سدان، لیموزین و استیشن (کومبی) در بازارهای جهانی به‌ویژه اروپا و دوم، راهبرد جدید گروه فولکس‌واگن برای کاهش پیچیدگی و تعداد مدل‌ها.

اشکودا در حال حاضر یکی از گسترده‌ترین و پیچیده‌ترین سبدهای محصول را در تاریخ خود دارد؛ از موتورهای بنزینی و دیزلی و نسخه‌های هیبرید خفیف و پلاگین‌هیبرید گرفته تا مدل‌های تمام‌برقی. مدیرعامل اشکودا تأکید کرده که «نقطه پایانی بازی بدون تردید تمام‌الکتریکی است» و گذار کامل به برقی‌سازی به‌طور طبیعی این پیچیدگی را کاهش خواهد داد. در چنین شرایطی، نگهداری همزمان چند سدان و استیشن با هم‌پوشانی زیاد، توجیه اقتصادی خود را از دست می‌دهد.

کانسپت Vision O؛ تیر دو نشان اشکودا

اشکودا برای پاسخ به این چالش، از کانسپت پیشرفته Vision O رونمایی کرده است؛ خودرویی که پیش‌نمایشی از نسل بعدی محصولات الکتریکی این شرکت محسوب می‌شود و قرار است بر پایه پلتفرم جدید و ماژولار SSP گروه فولکس‌واگن توسعه یابد؛ همان معماری که نسل آینده فولکس‌واگن گلف نیز روی آن ساخته خواهد شد.

زمان عرضه نسخه تولیدی این کانسپت پیش از پایان دهه جاری، احتمالاً در سال‌های ۲۰۲۷ یا ۲۰۲۸ برآورد می‌شود. اما نکته کلیدی Vision O نه فقط قوای محرکه برقی آن، بلکه ابعاد هوشمندانه‌اش است.

زلمر با اشاره به اینکه اکتاویا از سال ۲۰۱۶ رهبر بلامنازع سگمنت خود بوده، می‌گوید سدان‌ها و استیشن‌ها دیگر در مسیر رشد نیستند و این سوال اساسی مطرح است:

«آیا هنوز به همه این مدل‌ها نیاز داریم یا می‌توانیم با یک رویکرد هوشمندانه، هر دو سگمنت را با یک خودرو پوشش دهیم؟»

Vision O دقیقاً پاسخ همین پرسش است. این کانسپت با طول ۴۸۵۰ میلی‌متر، حدود ۱۵ سانتی‌متر از استیشن اکتاویا فعلی (۴۶۹۸ میلی‌متر) بزرگ‌تر و تنها ۵ سانتی‌متر از استیشن سوپرب (۴۹۰۲ میلی‌متر) کوچک‌تر است. این ابعاد بینابینی به اشکودا اجازه می‌دهد با یک مدل واحد، خریداران هر دو خودرو را هدف بگیرد و عملاً جای خالی اکتاویا استیشن و سوپرب را به‌طور همزمان پر کند؛ بدون آنکه نیاز به توسعه و تولید دو پلتفرم مجزا باشد.

سرنوشت برادر آلمانی؛ پاسات چه می‌شود؟

حذف احتمالی سوپرب تنها یک تصمیم داخلی برای اشکودا نیست و تبعات مستقیمی برای شریک فنی آن، فولکس‌واگن پاسات، خواهد داشت. در حال حاضر نسل چهارم اشکودا سوپرب و فولکس‌واگن پاسات به‌صورت مشترک توسعه یافته‌اند و هر دو در کارخانه براتیسلاوا در اسلواکی مونتاژ می‌شوند؛ ترفندی صنعتی برای سرشکن کردن هزینه‌های تولید در سگمنتی که روزبه‌روز کوچک‌تر می‌شود.

فولکس‌واگن پیش‌تر نسخه سدان پاسات را در بازار اروپا حذف کرده و این مدل را تنها در قالب استیشن عرضه می‌کند، در حالی که اشکودا همچنان سوپرب را در دو نسخه لیفت‌بک و استیشن به فروش می‌رساند. اگر سوپرب از خط تولید کنار برود، پاسات باید به‌تنهایی بار تیراژ کارخانه براتیسلاوا را به دوش بکشد؛ موضوعی که می‌تواند از نظر اقتصادی برای فولکس‌واگن چالش‌برانگیز باشد و حتی آینده خود پاسات را نیز تحت فشار قرار دهد.

گذار کند به برقی‌ها؛ فرصت تنفس برای موتورهای بنزینی

با وجود تأکید اشکودا بر آینده تمام‌الکتریکی، زلمر اعتراف کرده که سرعت فعلی پذیرش خودروهای برقی در بازارهای جهانی، به‌ویژه اروپا، کندتر از پیش‌بینی‌هاست. همین موضوع ممکن است این خودروساز را وادار کند تا عمر مدل‌های درون‌سوز فعلی را کمی طولانی‌تر کند.

حتی برای نسخه تولیدی Vision O نیز این احتمال وجود دارد که در کنار نسخه اصلی برقی، یک پیشرانه افزاینده برد (Range Extender) یا گزینه بنزینی کمکی به‌عنوان راه‌حل گذار ارائه شود تا نگرانی مشتریان از نظر شارژ و پیمایش برطرف شود. این رویکرد نشان می‌دهد اشکودا نمی‌خواهد با شتاب‌زدگی، مشتریان سنتی خود را از دست بدهد.

به این ترتیب، اگرچه سوپرب در کوتاه‌مدت همچنان در سبد محصولات باقی می‌ماند، اما چشم‌انداز بلندمدت آن تیره به نظر می‌رسد. استراتژی جدید گروه فولکس‌واگن روشن است: تعداد کمتر، تمرکز بیشتر، و تمرکز کامل بر الکتریکی‌سازی. در این معادله جدید، جایی برای دو سدان خانوادگی با ابعاد نزدیک به هم باقی نمانده و Vision O مأمور شده تا نقش هر دو را به‌تنهایی بازی کند.