وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، اجرای برنامه ملی پزشکی خانواده و نظام ارجاع را نقطه عطف عبور نظام سلامت کشور از وضعیت بیسامان کنونی به سوی ساختاری منظم، عادلانه و پایدار دانست و بر ضرورت همراهی همه نهادهای مسئول برای موفقیت این طرح ملی تأکید کرد.
محمدرضا ظفرقندی در آیین آغاز رسمی فاز سوم برنامه ملی پزشکی خانواده و نظام ارجاع که به میزبانی سازمان تأمین اجتماعی در مجموعه فرهنگی ورزشی تلاش برگزار شد، با اشاره به اهمیت این برنامه گفت: اگر میخواهیم این طرح به درستی و با کیفیت اجرا شود، همه صاحبان فرایند باید پای کار باشند و هر دستگاه نقش خود را به عنوان تسهیلگر و مشوق ایفا کند.
هدررفت منابع؛ پیامد فقدان نظام ارجاع
ظفرقندی با انتقاد از ساختار کنونی ارائه خدمات سلامت در کشور اظهار کرد: برخلاف بسیاری از کشورهای جهان، در حال حاضر سازمان، سامان و ساختار مشخصی برای هدایت بیماران در نظام سلامت نداریم. در این شرایط هر بیمار میتواند بدون قاعده مشخص به هر مرکز درمانی که بخواهد مراجعه کند و حتی یک خدمت آزمایشگاهی یا تصویربرداری ساده مانند آزمایش خون، سونوگرافی یا امآرآی را چندین بار و در مراکز مختلف تکرار کند.
وی افزود: طبیعی است که چنین روندی منجر به اتلاف گسترده منابع مالی، انسانی و تجهیزاتی میشود و هیچ نظام سلامتی، حتی با برخورداری از بالاترین سطح تولید ناخالص داخلی، نمیتواند با این شیوه ناکارآمد پاسخگوی نیازهای واقعی مردم باشد. به گفته وزیر بهداشت، اصلاح این چرخه معیوب تنها از مسیر استقرار پزشکی خانواده و نظام ارجاع ممکن است.
سهم سلامت از تولید ناخالص داخلی کمتر از ۴ درصد
وزیر بهداشت با اشاره به چالشهای تأمین مالی حوزه سلامت گفت: سهمی که بر اساس احکام قانون برنامه برای حوزه سلامت از تولید ناخالص داخلی (GDP) پیشبینی شده بود، تاکنون محقق نشده و امروز نظام سلامت کشور با سهمی کمتر از چهار درصد در حال اداره امور است.
او توضیح داد که این محدودیت منابع در کنار افزایش هزینههای درمان، رشد بیماریهای غیرواگیر و نیاز به توسعه زیرساختها، ضرورت مدیریت هوشمند منابع را دوچندان کرده است. به اعتقاد ظفرقندی، پزشکی خانواده میتواند با پیشگیری، تشخیص زودهنگام و هدایت صحیح بیماران از تحمیل هزینههای غیرضروری به خانوادهها و دولت جلوگیری کند.
قدردانی از کادر سلامت در شرایط جنگ و تحریم
ظفرقندی در بخش دیگری از سخنان خود با قدردانی از تلاشهای جامعه بهداشت و درمان کشور خاطرنشان کرد: با وجود فشارهای ناشی از جنگ، تحریم و محاصره اقتصادی، مجموعه بهداشت و درمان کشور توانسته این کاروان بزرگ خدمت را به شکلی درخشان به پیش ببرد.
وی ادامه داد: این درخشش پیش از هر چیز در نزد خداوند ارزشمند است و در ارزیابیهای ملی نیز به وضوح دیده میشود؛ از جمله در جشنواره شهید رجایی و سایر نظامهای ارزیابی رسمی کشور که عملکرد حوزه سلامت همواره جزو بخشهای پیشرو بوده است. وزیر بهداشت تأکید کرد: این مسیر با کار درست، مثبت، فداکارانه و ایثارگرانه همه همکاران ما در سراسر کشور طی شده و جای قدردانی ویژه دارد.
دیدار سه و نیم ساعته با رئیسجمهور؛ محور تأمین دارو
وزیر بهداشت همچنین به دیدار اخیر خود با رئیسجمهور اشاره کرد و گفت: شب گذشته حدود سه ساعت و نیم درباره مهمترین موضوعات حوزه سلامت شامل بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با رئیسجمهور گفتوگو کردیم.
به گفته او، یکی از محورهای اصلی این جلسه، تأمین دارو و مواد اولیه مورد نیاز کشور بود که با حمایت و پیگیری ویژه رئیسجمهور، اقدامات خوبی در این زمینه انجام شده است. ظفرقندی ابراز امیدواری کرد با تداوم این حمایتها، گامهای مؤثری برای رفع کمبودها و تأمین پایدار نیازهای دارویی مردم برداشته شود.
هدف اصلی: گذار از بیساختاری به نظاممندی
ظفرقندی هدف بنیادین برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع را حرکت از پراکندگی و بینظمی به سمت انسجام دانست و تصریح کرد: هدف اصلی این است که از بیساختاری و بیسامانی به سمت سامان و نظاممندی حرکت کنیم؛ زیرا در اکثر کشورهای دنیا، پزشکی خانواده و نظام ارجاع ستون فقرات و ساختار اصلی ارائه خدمات سلامت را تشکیل میدهد.
وی با تأکید بر رویکرد تدریجی و واقعبینانه اظهار کرد: ما نیز متناسب با ظرفیتها، منابع و نیروی انسانی موجود، قدم به قدم در این مسیر پیش میرویم. تجربه جهانی نشان میدهد که عجله بدون تأمین زیرساخت میتواند به نتیجه معکوس منجر شود، بنابراین تلاش کردهایم هر مرحله را بر اساس محاسبات دقیق جلو ببریم.
آغاز فاز سوم در ۶۴ شهر با محاسبه کامل ظرفیتها
وزیر بهداشت درباره جزئیات مرحله جدید اجرای طرح گفت: در فاز سوم برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع، ۶۴ شهر هدفگذاری شده است. برای این مرحله همه امکانات، ظرفیتها و نیازهای نیروی انسانی، فضا و تجهیزات بررسی و محاسبه شده و تلاش میکنیم منابع لازم را از مسیرهای مختلف تأمین کنیم.
او افزود: محاسبه دقیق منابع و هماهنگی بینبخشی، پیششرط اجرای موفق در این ۶۴ شهر است و وزارت بهداشت با همکاری سازمانهای ذیربط، برنامهریزی لازم را برای پوشش جمعیتی، استقرار پزشکان خانواده و ایجاد پرونده الکترونیک سلامت انجام داده است.
نقش کلیدی بیمهها و استانداران در موفقیت طرح
ظفرقندی سازمانهای بیمهگر را یکی از مهمترین ارکان اجرای این برنامه ملی توصیف کرد و گفت: به اعتقاد من، بیمهها یکی از اصلیترین صاحبان فرایند در پزشکی خانواده و نظام ارجاع هستند. انتظار ما این است که وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی همانند گذشته همراهی و پشتیبانی کاملی در این زمینه داشته باشد، زیرا بدون اصلاح نظام پرداخت و حمایت بیمهای، اجرای ارجاع معنادار نخواهد بود.
وی همچنین بر ضرورت حضور فعال استانداران تأکید کرد و افزود: استانداران باید به عنوان نمایندگان عالی دولت در استانها در این فرایند حضور مؤثر داشته باشند تا بتوانیم با همافزایی همه دستگاهها در سطح ملی و استانی، این کار بزرگ و ملی را به تدریج و با موفقیت به سرانجام برسانیم.
وزیر بهداشت در پایان خاطرنشان کرد: اجرای پزشکی خانواده و نظام ارجاع یک برنامه صرفاً وزارتخانهای نیست، بلکه یک برنامه ملی است و پیشبرد آن نیازمند عزم مشترک دولت، مجلس، بیمهها، دانشگاههای علوم پزشکی، سازمان تأمین اجتماعی و مدیریت استانهاست. تنها در سایه این مشارکت فراگیر است که میتوان عدالت در دسترسی، کاهش پرداخت از جیب مردم و ارتقای کیفیت خدمات را به طور همزمان محقق کرد.
نظرات (0)