باشگاه خبرنگاران جوان در گزارشی با عنوان «دفن تلفات پشت رکن چهارم دموکراسی» به ادعای پنهانکاری پنتاگون در اعلام تلفات جنگ با ایران و واکنش دولت ترامپ به رسانههای افشاگر پرداخته است. محور این گزارش، یافتههای تازه واشنگتنپست درباره تفاوت آمار رسمی و واقعی کشتههای آمریکایی و اخراج همزمان سه رسانه منتقد از کاخ سفید است.
گزارش واشنگتنپست؛ ۱۸ کشته در سامانه رسمی، دستکم ۲۲ کشته به روایت منابع داخلی
واشنگتنپست روز جمعه ۲۷ شهریور در گزارشی با استناد به «شش مقام آگاه به دادههای داخلی وزارت جنگ» آمریکا نوشت پنتاگون تعداد واقعی کشتهشدگان آمریکایی در جنگ با ایران را کمتر از آنچه رخ داده نشان میدهد. این گزارش که با امضای چهار خبرنگار منتشر شده، بازتاب گستردهای در عرصه بینالمللی داشته است.
بر اساس بررسی این روزنامه از پایگاه عمومی تحلیل تلفات وزارت جنگ (DCAS)، تا روز جمعه ۱۸ کشته برای نیروهای آمریکایی از ابتدای جنگ ثبت شده و شمار زخمیها بیش از ۸۰۰ نفر اعلام شده است. اما پنج نفر از شش مقامی که با واشنگتنپست گفتوگو کردهاند، گفتهاند تعداد واقعی کشتهها «دستکم ۲۲ نفر» است؛ یعنی چهار نفر بیشتر از رقم رسمی. مقام ششم این عدد را ۲۳ نفر عنوان کرده است. علاوه بر این، سه پیمانکار آمریکایی نیز در منطقه کشته شدهاند که در آمار نظامیان لحاظ نمیشود.
به نوشته واشنگتنپست، از ۱۸ کشته ثبتشده تنها ۱۴ نفر تحت عنوان جنگ با ایران دستهبندی شدهاند و چهار نفر دیگر در ردیفی جداگانه با عنوان «عملیات فرامرزی» قرار گرفتهاند. دو کشته دیگر اصلا در سامانه ثبت نشدهاند: گروهبان دوین سایبل که ۳۱ مه در جریان آنچه «حادثه آموزشی» در پایگاه اربیل عراق خوانده شده جان باخته و سرگرد سورفلی دویوس که ۶ مارس در کویت بر اثر «فوت ناگهانی پزشکی» درگذشته است. هر دو در پایگاههایی مستقر بودهاند که در همین جنگ توسط ایران هدف قرار گرفتهاند.
سابقه دستهبندیهای بحثبرانگیز و «خطای پردازش داده»
به نوشته منبع، این رویکرد آمریکا در اعلام تلفات مسبوق به سابقه است. در ماه ژوئیه، نیویورکتایمز فاش کرد پنتاگون تعداد کشتهها را از ۱۸ به ۱۴ نفر کاهش داده است. سه مقام نظامی در آن مقطع گفته بودند چهار سرباز به این دلیل از فهرست حذف شدند که پس از آتشبس شکننده روی کاغذ که خیلی زود نقض شد، کشته شدهاند. پنتاگون پس از افشای موضوع، آن را به «خطای پردازش داده» نسبت داد و سپس همان چهار نام را دوباره به فهرست بازگرداند، اما این بار در دسته «عملیات فرامرزی» و همراه با حدود ۲۰۷ زخمی که آنان نیز به همین دسته منتقل شدند.
گزارش تاکید میکند نحوه اعلام آمار بسیار سادهانگارانه است و آمریکا با توزیع کشتهها میان عناوینی چون جنگ با ایران، عملیات فرامرزی و ماموریتهای نامرتبط تلاش میکند تصویر محدودی از تلفات ارائه دهد.
فشار کنگره و واکنش وزیر جنگ آمریکا
کنگره نیز به طور جدی پیگیر ماجراست. سناتورهای دموکرات عضو کمیته نیروهای مسلح در اواخر ژوئیه از پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا خواستند «آمار کامل و دقیقی» از تلفات ارائه دهد و صراحتا نوشتند پایگاه DCAS ارقام دروغین منتشر میکند. به نوشته باشگاه خبرنگاران جوان، این پیگیریها تا زمان تنظیم گزارش از سوی کاخ سفید و وزارت جنگ بیپاسخ مانده است.
هگست در نخستین ساعات پس از انتشار گزارش واشنگتنپست در پلتفرم ایکس نوشت: «این حال بههمزن و دروغ است. یک دروغ کامل. شرم بر واشنگتنپست. آنها از رسانه دولتی ایران هم بدترند.»
تردید درباره اعداد افشاشده و مقیاس واقعی جنگ
در گزارش آمده است اگرچه واشنگتنپست و برخی رسانههای آمریکایی هر از گاهی آمار پنتاگون را زیر سوال میبرند، اما این به معنای شفافیت کامل آنها نیست و اعداد مطرحشده حتی از سوی این رسانهها نیز فاصله چندانی با آمار رسمی ندارد و ممکن است خود بخشی از سناریوی کوچکنمایی با چاشنی افشاگری باشد.
نویسندگان با اشاره به آتش سنگینی که طی هفت ماه گذشته و بهویژه هفتههای اخیر بر پایگاههای آمریکایی در اردن فرود آمده، مینویسند ناظران بینالمللی معتقدند ارقام فعلی حتی در خوشبینانهترین حالت، حداقلی است. نکته مهم دیگر، روند صعودی آمار طی زمان است: در ۲۳ مارس سرویس پژوهش کنگره آمار رسمی را ۱۳ کشته اعلام کرد، سپس ۱۴ و بعد ۱۸ شد و اکنون بحث ۲۲ تا ۲۳ کشته مطرح است و هر بار افزایش تنها پس از افشاگری رسانهای یا فشار کنگره رخ داده است.
گزارش میافزاید مقیاس جنگ با این اعداد همخوانی ندارد؛ هزینهای بیش از ۴۳ میلیارد دلار تا سوم سپتامبر که ۲۸ میلیارد آن صرف مهمات و آتش شده، آسیب به پایگاههای آمریکایی در هشت کشور خاورمیانه و نزدیک به ۸۰۰ زخمی رسمی که تنها در یک موج حمله در ژوئیه حدود ۲۰۷ نفر زخمی شدند، با ۱۸ تا ۲۳ کشته قابل جمع نیست. نویسندگان با یادآوری جنگ ویتنام مینویسند نشستهای خبری ارتش آمریکا در آن جنگ نیز مملو از آمار خوشبینانه و غیرواقعی بود و بعدها مشخص شد دهها هزار آمریکایی کشته شدهاند؛ روندی که در تهاجم به عراق و افغانستان نیز تکرار شد.
از نگاه این تحلیل، پذیرش بخشی کوچک از حقیقت برای دفن بخش بزرگ آن، تکنیکی قدیمی است؛ چند مقام ناشناس تحت لابیهای ذینفوذ با رسانههای بزرگ گفتوگو میکنند و آماری میدهند که تنها چند نفر با آمار دولت تفاوت دارد تا هم لابی امتیاز بگیرد، هم رسانه به خبر جنجالی برسد و هم دولت کنترل خود بر آمار واقعی را حفظ کند.
اخراج سیانان، اماسناو و پلیتیکو از کاخ سفید
چند ساعت پس از انتشار گزارش واشنگتنپست، دونالد ترامپ در شبکه اجتماعی تروثسوشال نوشت: «افتخار میکنم اعلام کنم که از همین لحظه، خبرنگار جعلی سیانان، اماسناو و پلیتیکو را به دلیل گزارشگیری مداومشان از اخبار جعلی از کاخ سفید اخراج میکنم... رسانههای جعلی دیگری هم در راهند.» او سپس در دفتر بیضی به خبرنگاران گفت: «نیویورکتایمز خیلی جعلی است. واشنگتنپست وقیحانه است.»
هگست نیز بلافاصله از این تصمیم حمایت کرد و نوشت وزارت جنگ به طور کامل از تصمیم رئیسجمهور برای اخراج این سه رسانه حمایت میکند. ترامپ مدعی شده اماسناو به دلیل نداشتن بیننده و اعتبار نامش را تغییر داده، در حالی که تغییر نام اماسانبیسی به اماسناو در سال گذشته صرفا به دلیل جدایی از شرکت مادر بوده است. درباره پلیتیکو نیز ادعای دریافت بودجه دولتی مطرح شده در حالی که این رسانه اعلام کرده در ۱۸ سال گذشته حتی یک دلار بودجه دولتی دریافت نکرده است.
پیام سیاسی در آستانه انتخابات میاندورهای
گزارش این تصمیم را در آستانه انتخابات میاندورهای کنگره که حدود دو ماه دیگر برگزار میشود، معنادار میداند. جنگ به گرانترین و نامحبوبترین میراث ترامپ تبدیل شده است؛ ۴۳ میلیارد دلار هزینه مستقیم، قیمت بنزینی که به حدود ۵ دلار در هر گالن نزدیک شده و دموکراتهایی که هزینه جنگ و سانسور تلفات را به پاشنه آشیل دولت بدل کردهاند. حتی در داخل حزب جمهوریخواه نیز اختلاف علنی است؛ توماس مسی طرح استیضاح هگست را ارائه کرده و به نوشته گزارش، مایک جانسون رئیس مجلس برای جلوگیری از رایگیری، نمایندگان را زودتر از موعد به خانه فرستاده تا بررسی به بعد از انتخابات موکول شود.
به نوشته گزارش، «جنگاوری که نتواند از آمار تهاجم دفاع کند، به جای آمار، آمارگیران را حذف میکند.» نویسندگان تاکید میکنند هرچند روسای جمهور آمریکا همواره نقدهایی به رسانهها داشتهاند، اما آنچه ترامپ انجام داده از نظر شدت، علنی بودن و فقدان پشتوانه قانونی بیسابقه است و هیچ رئیسجمهوری در تاریخ آمریکا چنین حمله بیوقفهای به مطبوعات نداشته است. از برگزاری «جوایز اخبار جعلی» در ژانویه ۲۰۱۸ و ابطال کارت مطبوعاتی جیم آکوستا خبرنگار سیانان در نوامبر ۲۰۱۸ با استفاده از ویدئوی دستکاریشده تا دعواهای حقوقی با ایبیسی و سیبیاس که به تسویههای ۱۵ و ۱۶ میلیون دلاری و طرح دعوای ۱۵ میلیارد دلاری علیه نیویورکتایمز انجامیده است.
در جمعبندی گزارش آمده است شهروند آمریکایی نه میتواند به آمار رسمی تلفات اعتماد کند زیرا به طور انکارناپذیری دستکاری شده و نه صدای رسانههای ناقد را به طور کامل میشنود. تا زمانی که گزارش مستقل بینالمللی یا رسیدگی دقیق کنگره و تطبیق اعداد با واقعیت میدان صورت نگیرد، هر عددی که از دولت ترامپ درباره تلفات جنگ با ایران منتشر شود باید به عنوان حداقل ممکن در نظر گرفته شود.
نظرات (0)