فصل آتش‌سوزی در اروپا امسال با شدتی بی‌سابقه آغاز شده و هزینه‌های آن حالا در ترازوی اقتصادی کشورهای آسیب‌دیده سنگینی می‌کند. بر اساس برآوردهای تازه، زیان‌های ناشی از آتش‌سوزی‌های جنگلی و موج گرما در فرانسه، اسپانیا و چند کشور دیگر اروپایی از ابتدای سال ۲۰۲۶ میلادی از ۳ میلیارد یورو فراتر رفته است؛ رقمی که تازه‌ترین نشانه از افزایش هزینه‌های اقتصادی بلایای مرتبط با تغییرات اقلیمی به شمار می‌رود.

ابعاد فاجعه؛ نیم میلیون هکتار در آتش

برآوردها حاکی از آن است که تنها در دو ماه نخست فصل آتش‌سوزی، حدود ۵۰۰ هزار هکتار از اراضی جنگلی و مرتعی طعمه حریق شده است. خسارت‌های اقتصادی در پنج کشور آسیب‌دیده منطقه یورو یعنی فرانسه، اسپانیا، پرتغال، یونان و رومانی، حدود ۳.۱ میلیارد یورو برآورد می‌شود.

این رقم در حالی ثبت شده که میانگین خسارت سالانه برآورد شده توسط کمیسیون اروپا برای کل اتحادیه اروپا حدود ۲.۵ میلیارد یورو بوده است؛ یعنی آمار امسال تنها در همین کشورها و در فاصله‌ای کوتاه از میانگین سالانه سراسر اتحادیه عبور کرده است.

روش محاسبه و چشمانداز افزایش خسارت

این برآوردها بر پایه روش «هزینه بازیابی» کمیسیون اروپا تهیه شده است؛ یعنی هزینه لازم برای بازگرداندن مناطق آسیب‌دیده به وضعیت پیشین، از جمله جنگل‌کاری مجدد و عملیات نگهداری. این هزینه‌ها بسته به نوع پوشش گیاهی و سن جنگل‌ها از کشوری به کشور دیگر تفاوت چشمگیری دارد.

کارشناسان انتظار دارند رقم نهایی در ماه‌های آینده به‌طور قابل توجهی افزایش یابد؛ زیرا شرکت‌های بیمه، خانواده‌ها و مؤسسات همچنان در حال ارزیابی خسارت‌های وارد شده به خانه‌ها، مزارع و تأسیسات هستند و بخش گردشگری نیز در اوج فصل تابستان آسیب جدی دیده است.

پیامدهای پنهان؛ از حق بیمه تا صنعت گردشگری

تأثیر این آتش‌سوزی‌ها محدود به خسارت مستقیم نیست و دامنه پیامدهای آن به‌تدریج آشکار می‌شود. مهم‌ترین این پیامدها عبارت‌اند از:

  • افزایش محسوس حق بیمه‌ها و دشوار شدن بیمه‌کردن برخی املاک در مناطق پرخطر
  • کاهش شمار گردشگران در مناطق آسیب‌دیده در اوج فصل سفر
  • رشد هزینه‌ها برای تجهیزات اطفای حریق و تقویت توان عملیاتی آتش‌نشانی

یونان؛ پرونده‌ای که هنوز بسته نشده است

برآوردهای فعلی همچنین کل خسارت‌های ناشی از آتش‌سوزی‌های اخیر در یونان را در بر نمی‌گیرد. دولت این کشور به تازگی از اعزام تیم‌های تخصصی برای ارزیابی خسارت‌ها و آماده‌سازی بستر جبران خسارت آسیب‌دیدگان خبر داده است؛ اقدامی که نشان می‌دهد شمارش نهایی هزینه‌های این فصل آتش‌سوزی هنوز به پایان نرسیده است.

به این ترتیب، اروپا در حالی تابستان ۲۰۲۶ را پشت سر می‌گذارد که آمارها از تبدیل آتش‌سوزی‌های فصلی به یک بحران اقتصادی تمام‌عیار حکایت دارد؛ بحرانی که به نظر می‌رسد با تشدید تغییرات اقلیمی، هر سال پرهزینه‌تر از سال پیش تکرار شود.