در روزهای گرم سال، نوشیدنی‌های سنتی مانند شربت‌های حاوی تخم شربتی طرفداران زیادی پیدا می‌کنند؛ اما یک متخصص داروسازی سنتی هشدار می‌دهد که این ماده نباید جایگزین آب آشامیدنی شود.

تخم شربتی چیست و چه خاصیتی دارد؟

محمدمهدی زرشناس، متخصص داروسازی سنتی، با اشاره به اینکه تخم شربتی در واقع دانه گیاه ریحان است، گفت: این دانه پس از قرار گرفتن در آب، لایه‌ای ژله‌ای و سرشار از موسیلاژ دور خود تشکیل می‌دهد که توانایی جذب مقدار قابل توجهی آب را دارد؛ به همین دلیل نوشیدنی حاوی تخم شربتی می‌تواند احساس تشنگی را برای مدت طولانی‌تری کاهش دهد.

به گفته وی، مهم‌ترین ترکیبات این دانه شامل موسیلاژ، فیبرهای محلول، ترکیبات فنولی و فلاونوئیدهاست. موسیلاژ موجود در دانه‌ها با نگه‌داشتن آب در دستگاه گوارش، تخلیه معده را تا حدودی کندتر می‌کند و زمینه را برای جذب تدریجی‌تر آب فراهم می‌آورد.

چرا تخم شربتی جایگزین آب نیست؟

این متخصص با تأکید بر اینکه تخم شربتی مانع کم‌آبی بدن نمی‌شود، خاطرنشان کرد: در شرایطی مانند فعالیت بدنی شدید، تعریق زیاد، تب یا گرمازدگی، بدن همچنان به دریافت آب و الکترولیت‌های کافی نیاز دارد و مصرف این شربت نباید این تصور را ایجاد کند که نیاز بدن به آب به طور کامل برطرف شده است.

وی هشدار داد که اگر فرد به دلیل کاهش احساس تشنگی، مصرف آب را محدود کند، همچنان در معرض خطر کم‌آبی قرار خواهد داشت؛ بنابراین تخم شربتی باید به‌عنوان یک نوشیدنی کمکی در کنار مصرف کافی آب مورد استفاده قرار گیرد.

نکات ایمنی در مصرف تخم شربتی

زرشناس درباره رعایت نکات ایمنی هنگام مصرف این دانه‌ها گفت: تخم شربتی باید پیش از مصرف به‌خوبی در آب خیسانده شود تا لایه ژلاتینی اطراف آن شکل بگیرد. مصرف دانه خشک، به‌ویژه در کودکان، سالمندان و افرادی که اختلال بلع دارند، می‌تواند خطر انسداد در مسیر مری را افزایش دهد.

وی همچنین به محتوای بالای فیبر در تخم شربتی اشاره کرد و افزود: مصرف مقادیر زیاد این دانه‌ها ممکن است در برخی افراد موجب نفخ، احساس پری یا ناراحتی‌های گوارشی شود. علاوه بر این، فیبر و موسیلاژ موجود در تخم شربتی ممکن است سرعت جذب برخی داروها را کاهش دهد؛ از این رو افرادی که داروهای خوراکی مصرف می‌کنند بهتر است تخم شربتی را با فاصله زمانی یک تا دو ساعت از داروهای خود مصرف کنند.

نتیجه‌گیری

به گفته این متخصص، تخم شربتی می‌تواند نوشیدنی مناسبی برای روزهای گرم باشد و با ایجاد احساس سیری و کاهش تشنگی، به تحمل بهتر گرما کمک کند؛ اما نقش آن در پیشگیری از کم‌آبی بدن تنها جنبه کمکی دارد و جایگزین آب آشامیدنی نیست. حفظ آب بدن همچنان به مصرف کافی آب و در صورت تعریق شدید، جبران الکترولیت‌های از دست رفته بستگی دارد.